Na swoje noworoczne koncerty zapraszają chóry Ta Grupa, Gorol i Hejnał-Echo
styczeń032022

Na swoje noworoczne koncerty zapraszają chóry Ta Grupa, Gorol i Hejnał-Echo

CZESKI CIESZYN, JABŁONKÓW, INTERNET / Chór Męski Gorol wraz z Chórem Męskim Hejnał-Echo zaśpiewają w Trzech Króli (6 stycznia) w jabłonkowskim kościele. Natomiast chórzyści śpiewający w działającym przy MK PZKO Czeski Cieszyn Centrum i Osiedle zespole TA Grupa koncert noworoczny zaplanowali na piątek 14 stycznia 2022. Gorol i Hejnał-Echo W czwartek, 6 stycznia, o godzinie 16:00 na żywo posłuchać będzie można Chóru Męskiego Gorol działającego przy MK PZKO Jabłonków oraz Chóru Męskiego Hejnał-Echo działającego przy MK PZKO Karwina Frysztat. Gorol zaśpiewa pod batutą Alojzego Suchanka, Hejnał-Echo zaś pod batutą Andrzeja Szyi. Będzie to IX Koncert Kolęd. Zebrane podczas tego charytatywnego wydarzenia środki przeznaczone będą na działalność stowarzyszenia „Nigdy nie jesteś sam”. TA Grupa w Avionie Koncert zespołu TA Grupa odbędzie się w kawiarni Avion w Czeskim Cieszynie. Chór wystąpi pod dyrekcją Joanny Nowickiej. Na fortepianie zagra Agata Hołdyk. Wydarzenie organizowane jest przez Miejską Bibliotekę w Czeskim Cieszynie. Początek koncertu o godz. 16. (indi)

Wigilijka u Górali Śląskich. Nie zabrakło górali z Zaolzia
styczeń032022

Wigilijka u Górali Śląskich. Nie zabrakło górali z Zaolzia

BRENNA/ Górale Śląscy skupieni w Związku Podhalan z siedzibą Oddziału w Brennej spotkali się na Wigilijce. Podsumowano miniony rok, podziękowano osobom szczególnie zasłużonym w pracy na rzecz regionu. I oczywiście składano sobie życzenia. Nie zabrakło Zaolziaków, którzy spotkanie uświetnili muzyką Świąteczne spotkanie odbyło się 18 grudnia w karczmie „Pod Skalicą”. Nie zabrakło na nim również przedstawicieli Ogniska Związku Podhalan z Koszarzysk. Działa ono w ramach Oddziału Górali Śląskich. Spotkanie uświetniła muzyka kapeli „Potasz” z Kosarzysk. Na gajdach grał Otmar Kantor z Jabłonkowa. Druga część spotkania odbyła się w muzeum „Chlebowa chata” w Górkach Małych prowadzonym przez rodzinę Dudysów. Tam ponownie zagrała kapela „Potasz” z Koszarzysk. Na spotkaniu świątecznym Górali Śląskich nie zabrakło przedstawicieli Zarządu Głównego Związku Podhalan. ZG ZP reprezentował na tych spotkaniach Prezes Julian Kowalczyk. (indi, mat/pras)

Przesłuchania tegorocznego konkursu gwar odbywały się online. Jak wpłynęło to na gwarowe recytacje? [wywiad]
styczeń012022

Przesłuchania tegorocznego konkursu gwar odbywały się online. Jak wpłynęło to na gwarowe recytacje? [wywiad]

CIESZYN/ Konkurs gwar "Po cieszyńsku po obu stronach Olzy" tego roku odbył się już po raz siedemnasty (pisaliśmy). Zeszłorocznej edycji konkursu nie udało się z powodu pandemii przeprowadzić. Tego roku po raz pierwszy eliminacje miały charakter hybrydowy. Przesłuchania uczestników konkursu odbywały się online. O tym, jaki wpływ zmieniona formuła miała na konkursowe zmagania, rozmawiamy z Leszkiem Richterem z Sekcji Ludoznawczej ZG PZKO, długoletnim członkiem komisji konkursowej. Tegoroczne eliminacje do konkursu gwar "Po cieszyńsku po obu stronach Olzy" były inne, aniżeli wszystkie poprzednie… Przesłuchania przebiegały w formule zdalnej. Większość występów była transmitowana na żywo. Z tych miejscowości, gdzie podłączenie do internetu nie było zagwarantowane, przesłano organizatorom zapisy nagrań. A jak oceniasz poziom tegorocznych uczestników konkursu? Moim zdaniem, pomimo niesprzyjających warunków, poziom był dobry. Tym bardziej należy docenić wysiłek i zaangażowanie placówek edukacyjnych, nauczycieli i rodziców, którzy przygotowali ponad 40 uczestników. W tym kontekście na szczególną pochwałę i słowa uznania zasługuje Szkoła Podstawowa z Polskim Językiem Nauczania w Bukowcu, która wystawiła najliczniejszą,…

Uwaga kierowcy! Od 1 stycznia w Polsce wyższe mandaty
styczeń012022

Uwaga kierowcy! Od 1 stycznia w Polsce wyższe mandaty

POLSKA/ Od dzisiaj mandaty za wykroczenia drogowe będą w Polsce znacznie wyższe! Maksymalna grzywna, którą może nałożyć sąd, podskoczyła z 5 do 30 tys. zł. Policjant na drodze może wystawić mandat nawet 6 tys. zł. Nowelizację ustawy „Prawo o ruchu drogowym” podpisał prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda. Opublikowano już też taryfikator mandatów na rok 2022. I tak przykładowo kara aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny od 1 tys. zł do 30 tys. zł przewidziana jest dla kogoś, kto prowadził pojazd bez wymaganego uprawnienia. Taka sama kara będzie groziła za prowadzenie pojazdu, który nie jest dopuszczony do ruchu. Nie mniej niż 2,5 tys. zł za prowadzenie pod wpływem alkoholu Za niezachowanie należytej ostrożności albo spowodowanie zagrożenia przez pijanego kierowcę przewidziana będzie grzywna nie niższa niż 2,5 tys zł. Surowo również będzie karane zarówno wyprzedzanie na przejściu dla pieszych, jak i nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu. Za to wykroczenie zapłacimy mandat w wysokości 1500 zł. Za wjazd za szlaban kolejowy możemy zapłacić mandat w wysokości…

W Polsce przybyło 10 nowych miast
styczeń012022

W Polsce przybyło 10 nowych miast

POLSKA / Od 1 stycznia 2022 w Polsce przybyło 10 miejscowości ze statusem miasta. Dla większości jest to odzyskanie praw miejskich utraconych w wyniku represji carskich po powstaniu styczniowym. Przedstawiciele gmin, które otrzymały prawa miejskie, odebrali stosowne dokumenty z rąk premiera Mateusza Morawieckiego 30 grudnia. Podczas uroczystości nadania praw miejskich Wiceminister Spraw Wewnętrznych i Administracji Paweł Szefernaker zauważył, że status miasta to nie tylko prestiż i ambicje. To nowe szanse rozwojowe. De facto odzyskane, a nie nadane prawa miejskie Do końca 2021 roku w Polsce prawa miejskie miały 954 miejscowości. Od 2022 roku będzie ich o dziesięć więcej - 964 miasta. Siedem spośród nich miastami było przez wiele wieków. Izbica, Lutomiersk, Bolimów, Cegłów, Nowe Miasto, Olsztyn i Iwaniska prawa miejskie straciły w wyniku carskich represji po powstaniu styczniowym. Kolejna miejscowość, której uroczystość była nie tyle nadaniem, co przywróceniem praw miejskich to Pruszcz w województwie kujawsko-pomorskim. Miastem był przez 500 lat, od roku 1367 do 1867. Prawa miejskie, które odebrali miejscowości…

Z Żyrardowa na Mazowszu nad Olzę. W rodzinnym mieście Pawła Hulki-Laskowskiego dobiega „Rok Hulki”
grudzień312021

Z Żyrardowa na Mazowszu nad Olzę. W rodzinnym mieście Pawła Hulki-Laskowskiego dobiega „Rok Hulki”

Na cmentarzu ewangelickim w Cieszynie spoczywa Paweł Hulka-Laskowski. Miłośnikom regionu znany jest głównie jako autor wydanej w 1938 roku książki „Śląsk za Olzą”. Polacy znają go z tłumaczenia „Przygód dobrego wojaka Szwejka” na język polski. Urodził się w 1881 roku w Żyrardowie. A że w tym roku przypada 140. rocznica urodzin i 75. rocznica śmierci pisarza, to w jego rodzinnym mieście rok 2021 ustanowiono „Rokiem Pawła Hulki-Laskowskiego”. Podsumowujemy wydarzenia służące promowaniu wiedzy o tej związanej zarówno z Żyrardowem, jak i ze Śląskiem Cieszyńskim, postaci w rozmowie z Barbarą Rzeczycką - prezes Towarzystwa Przyjaciół Miasta Żyrardowa. Cieszyn z Żyrardowem ma niewiele wspólnego. Łączy jednak nasze miasta postać wybitna – Paweł Hulka Laskowski. Żyrardów i Cieszyn to dwa miejsca najważniejsze w jego życiu. Żyrardów, bo tu się urodził, bo tu mieszkał, tu tworzył. Tu przeżywał też najważniejsze chwile. Jest jeszcze jedno ważne miejsce w jego życiorysie - Heidelberg w Niemczech. Urodził się w Żyrardowie. To jest niesamowite, że do Żyrardowa, a właściwie…

Kozubowa przed sylwestrem. Członkowie Beskidu Śląskiego spotkali się na szczycie
grudzień312021

Kozubowa przed sylwestrem. Członkowie Beskidu Śląskiego spotkali się na szczycie

KOZUBOWA / Tradycyjnie, jak co roku, turyści zrzeszeni w Polskim Towarzystwie Turystyczno Sportowym „Beskid Śląski” w Republice Czeskiej wybrali się na przedsylwestrową wycieczkę górską. We wtorek, 28 grudnia, 32 turystów zdobyło Kozubową. „Beskidziocy” na Kozubową wędrowali indywidualnie, różnymi szlakami. Niektórzy wyszli z Koszarzysk, inni z Boconowic, jeszcze inni z Łomnej Górnej lub nieznakowanymi ścieżkami. Wszyscy spotkali się w godzinach przedpołudniowych w schronisku. - Pogoda była słoneczna, a widoki dopisały. Rejestrację przeprowadziła Zofia Franek. Miała też na tę okazję przygotowane karty pamiątkowe. Tradycyjnie piernikami z PF-2022 częstowali państwo Jasińscy z Suchej – relacjonuje Wanda Farnik, wiceprezes do spraw turystyki PTTS „BŚ”. Nie mogło też zabraknąć hymnu „Beskidzioków” - „Szumi jawor” i kolęd. (indi)

Nieznany wcześniej dokument księcia Przemysława Noszaka dostępny jest w sieci
grudzień302021

Nieznany wcześniej dokument księcia Przemysława Noszaka dostępny jest w sieci

CIESZYN / Dr hab. Wacław Gojniczek, prof. Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach i członek Oddziału Polskiego Towarzystwa Historycznego w Cieszynie odnalazł odpis nieznanego dokumentu księcia Przemysława Noszaka, wystawionego w 1380 roku. Artykuł na ten temat opublikował w najnowszym numerze czasopisma naukowego „Średniowiecze Polskie i Powszechne”. „Kwerenda archiwalna w źródłach nowożytnych nierzadko przynosi odkrycia odpisów znanych i nieznanych średniowiecznych dokumentów. Najczęściej są one wpisywane do różnego typu ksiąg, przede wszystkim do kopiarzy, lub pojawiają się w formie luźnych dokumentów jako ekstrakty, czyli uwierzytelnione odpisy różnego rodzaju archiwaliów z ksiąg bądź pojedynczych dokumentów pergaminowych. (...) W trakcie prowadzenia kwerendy do dziejów sądownictwa w bielskim państwie stanowym niższego rzędu w XVI i XVII wieku odnaleziono oblatę dyplomu z 1380 roku” - pisze Gojniczek. Dobra wiadomość dla zainteresowanych tematem. Tekst jest dostępny online tutaj. (indi)

Czy na przełomie roku zrobimy zakupy w Polsce i w Czechach?
grudzień302021

Czy na przełomie roku zrobimy zakupy w Polsce i w Czechach?

POLSKA, CZECHY / Ostatni dzień roku jest normalnym dniem roboczym w Polsce i w Czechach. By jednak móc świętować Sylwestra, większość placówek handlowych i usługowych o obu stronach granicy zamykana jest wcześniej. Czechy W Czechach Sylwester nie jest dniem wolnym od pracy. Jednak większość sieci handlowych zamyka swoje sklepy wcześniej. Do 18:00 czynne będą: Alfred, Globus, KauflandDo 17:00: Lidl, Billa, Penny i Tesco Na Nowy Rok wszystkie sklepy nad 200 metrów powierzchni handlowej w Czechach są zamknięte. Otwarte są tylko sklepy na stacjach benzynowych i niektóre małe sklepiki. Polska Nowy Rok jest dniem ustawowo wolnym od pracy. Tak więc 1 stycznia nie zrobimy zakupów. W Polsce dodatkowo 2 stycznia jest niedziela niehandlowa. Po zamknięciu sklepów 31 grudnia na zakupy w Polsce wybrać będziemy się mogli więc dopiero 3 stycznia. Małe sklepy podają już na kilka dni przed świętami informacje, w jakich godzinach będą otwarte w Sylwestra. Duże sieci handlowe także w Sylwestra mają zmienione godziny otwarcia. I tak: Do 18:00…

Nagrodzono młodych fotografików. Nagrodę zdobyła też Bogna Jiravská z Suchej Górnej
grudzień302021

Nagrodzono młodych fotografików. Nagrodę zdobyła też Bogna Jiravská z Suchej Górnej

SKOCZÓW, REGION / Ponad stu młodych amatorów fotografii wzięło udział w konkursie „Ziemia Cieszyńska w oczach uczniów”. Konkurs zorganizował Klub Fotograficzny „Start” działający przy oddziale PTTK „Beskid Śląski” w Cieszynie oraz Miejskie Centrum Kultury „Integrator” w Skoczowie. Gala wręczenia nagród odbyła się 17 grudnia w „Teatrze Elektrycznym” w Skoczowie. Aby postrzegano zdjęcie krajoznawcze jako coś więcej niż tylko zwykły „pstryk” Jury konkursowe odrzuciło prace niezgodne z regulaminem lub mające błędy techniczne. – Ale ogólnie poziom uważam za wysoki. I osiągnęliśmy nasze zamierzenie. A było nim to, by młodzież zainteresowała się fotografią w pełnym tego słowa znaczeniu. Aby postrzegano zdjęcie krajoznawcze jako coś więcej niż tylko zwykły „pstryk” - mówi Andrzej Kowol, prezes Klubu Fotograficznego "Start". Zwyciężczynią pierwszego miejsca w jednej z kategorii została Bogna Jiravská z Suchej Górnej Przeważali uczniowie szkół po polskiej stronie Śląska Cieszyńskiego. Jednak konkurs był międzynarodowy. Startowali w nim także mieszkańcy czeskiej strony. I tak zwyciężczynią pierwszego miejsca w jednej z kategorii została Bogna Jiravská z…

Znamy wyniki XVII Konkursu Gwar „Po cieszyńsku, po obu stronach Olzy”
grudzień302021

Znamy wyniki XVII Konkursu Gwar „Po cieszyńsku, po obu stronach Olzy”

CIESZYN / Przesłuchania uczestników tegorocznej edycji Konkursu Gwar „Po cieszyńsku, po obu stronach Olzy” odbyły się w formie online w piątek 17 grudnia. Spośród biorących udział w Konkursie dzieci i młodzieży wyłoniono laureatów. Laureatów I, II i III miejsc w każdej kategorii można było zobaczyć i wysłuchać podczas finału w Domu Narodowym. Jury pracowało w składzie: Prof. Jadwiga Wronicz – przewodnicząca jury, emerytowana profesor zakładu Dialektologii Polskiej Instytutu Języka Polskiego PAN; Leszek Richter – członek, prezes Sekcji Ludoznawczej przy Zarządzie Głównym Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego z siedzibą w Czeskim Cieszynie oraz Adam Cekiera - członek, przedstawiciel Górnośląskiego Oddziału Stowarzyszenia „Wspólnota Polska” w Katowicach. Sekretarzem i konferansjerem była Agnieszka Pawlitko z Cieszańskiego Ośrodka Kultury „Dom Narodowy”. Po burzliwych obradach jury wyłoniło laureatów. Zostali nimi: Kategoria A (3 – 6 lat) I Miejsce Adam Szkawran (Ognisko Pracy Pozaszkolnej w Koniakowie) II Miejsce ex aequo: Marie Czepczor (Polska Szkoła Podstawowa w Bukowcu) Nadia Ferfecka (Górki Wielkie) III Miejsce Julia Bojda (Zespół Szkolno-Przedszkolny w Kiczycach…

Wydawcy regionalnych kalendarzy zastanawiali się, czy warto wydawać je w wersji elektronicznej. Zdania były podzielone
grudzień222021

Wydawcy regionalnych kalendarzy zastanawiali się, czy warto wydawać je w wersji elektronicznej. Zdania były podzielone

CIESZYN / Tradycją już jest, że w grudniu w jednym miejscu można zapoznać się ze wszystkimi kalendarzami regionalnymi wydawanymi na Śląsku Cieszyńskim. Książnica Cieszyńska zorganizowała ósmą już edycję spotkania z przedstawicielami zespołów redakcyjnych wychodzących w naszym regionie kalendarzy. W piątkowe popołudnie 17 grudnia za stołem prezydialnym usiedli redaktorzy ośmiu periodyków na rok 2022. W sumie tego roku w naszym regionie ukazało się dziewięć kalendarzy regionalnych. Na spotkanie nie mógł dojechać przedstawiciel „Kalendarza Ewangelickiego”. Zaprezentowane zostały: „Kalendarz Cieszyński”, „Kalendarz Śląski”, „Kalendarz Beskidzki”, „Kalendarz Ustroński”, „Kalendarz Miłośników Skoczowa”, „Kalendarz Goleszowski”, „Kalendarz z Istebnej, Jaworzynki i Koniakowa”, oraz „Kalendarz Ewangelicki – Evangelický kalendář”. Czy era papierowych wydawnictw się kończy? Spotkanie prowadził pracownik Książnicy Witold Kożdoń. Po prezentacjach dopytywał przedstawicieli wydawnictw m.in. o problemy wydawnicze. O to, czy sądzą, że era wydawnictw papierowych zmierza do końca. Redaktor „Kalendarza Cieszyńskiego” Leszek Pindur stwierdził, że myśli, że będzie tak samo, jak z płytami. - Choć nośniki kompaktowe zalały rynek, to jednak wciąż są miłośnicy płyt winylowych…

Prof. Daniel Kadłubiec: Kto śpiewa piosenki ludowe, to zaraz pogrąża się w świecie dobrym, łaskawym
grudzień202021

Prof. Daniel Kadłubiec: Kto śpiewa piosenki ludowe, to zaraz pogrąża się w świecie dobrym, łaskawym

CIESZYN / Najnowsza publikacja prof. Daniela Kadłubca zatytułowana "Od Cieszyna sypana dróżeczka" została zaprezentowana we wtorek 14 grudnia w Domu Narodowym. Publikacja to 430 stron zawierających cieszyńskie pieśni ludowe i ich fachową analizę, a także nuty. Podczas spotkania prof. Kadłubiec omówił specyfikę folkloru muzycznego północnej, czyli tzw. dolańskiej części Śląska Cieszyńskiego. Jego naukowe wywody przeplatane były muzycznymi ilustracjami omawianego tematu w wykonaniu kapeli "Nowina" z Jabłonkowa. Autor książki zachęcał także zebraną publiczność do wspólnego śpiewu. – Bo kultura ma wtedy sens, kiedy jest żywa – stwierdził. Spotkanie prowadziła Agnieszka Pawlitko z Centrum Folkloru i „COK Dom Narodowy”. Publikacja zawiera analizę 203 pieśni ludowych z północnej części Ziemi Cieszyńskiej, tzw „Dołów”, czyli terenu od Czeskiego Cieszyna po Bogumin. Autor zebrał je i spisał w latach 1975-1992 w takich miejscowościach jak m.in. Żuków Dolny, Mistrzowice, Olbrachcice, Darków, Karwina, Poręba, Lutynia Dolna, Skrzeczoń, czy Bogumin. Podczas spotkania prof. Kadłubiec podzielił się ze słuchaczami częścią refleksji i naukowej wiedzy o folklorze muzycznym, który jest…

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2021.
Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.