E-mail: indi@zwrot.cz

    CZESKI CIESZYN / Październikowy wykład Międzygeneracyjnego Uniwersytetu Regionalnego ZG PZKO poświęcono wybitnej osiemnastowiecznej postaci, jaką niewątpliwie był konstruktor, mechanik i wynalazca Józef Bożek.

    Postać urodzonego w 1782 roku w Bierach wynalazcy przybliżył Wojciech Grajewski – absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (2010), historyk-regionalista, nauczyciel, badacz i popularyzator historii, długoletni pracownik Muzeum Śląska Cieszyńskiego i Książnicy Cieszyńskiej, a także Miejskiego Centrum Kultury w Skoczowie i II LO w Cieszynie im. M. Kopernika.

    Pytania o narodowość

    Sporo dyskusji budzi narodowość tego wybitnego wynalazcy. Czesi uważają, że był on Czechem, Polacy – że Polakiem. I choć pytanie o narodowość wynalazcy pozostało bez jednoznacznej odpowiedzi, prelegent starał się rzucić na problem nieco więcej światła.

    – Nie ulega wątpliwości, że Józef Bożek urodził się w polskojęzycznej rodzinie i że przez pierwsze kilkanaście lat swego życia wychowywał się w polskojęzycznym środowisku. Po polsku mówiono w domu, w miejscowym kościele w Grodźcu, gdzie był chrzczony. Kiedy zaś wyjechał do Brna, a ostatecznie osiadł w Pradze, to tam językiem nauki był język niemiecki. Napis na nagrobku synowie ufundowali mu niemiecki i z tą grupą najpewniej się identyfikowali, podobnie jak niemal wszyscy ówcześni mieszkańcy Pragi. Pewne jest zatem, iż mocno naciągane są tezy o tym, iż Bożek był „czeskim wynalazcą”, gdyż źródła nie odnotowują żadnych jego związków z czeskością, prócz tego, że tworzył na terenie, który kiedyś miał stać się Republiką Czeską – w podsumowaniu wyliczał Grajewski.

    Mała i duża ojczyzna Józefa Bożka

    Prelegent zwrócił także uwagę na to, że w czasach, kiedy żył Józef Bożek, poczucie przynależności narodowej nie funkcjonowało w takiej formie, jak obecnie, czy w czasach późniejszych, w szczególności w drugiej połowie XIX i w wieku XX. Niewątpliwie małą ojczyzną konstruktora był Śląsk Cieszyński i polskojęzyczna wieś Biery. Natomiast dużą ojczyzną była habsburska, niemieckojęzyczna Austria. Był więc obywatelem tego wielkiego państwa, do którego należało i Księstwo Cieszyńskie, i całe Czechy.

    Całego wykładu możemy wysłuchać tutaj:

    (indi)

      Komentarze


      Czytaj również


      Dzień Pamięci Ofiar Wielkiego Głodu. W latach 1932-33 na Ukrainie zmarło co najmniej 3,5 miliona ludzi
      listopad262022

      Dzień Pamięci Ofiar Wielkiego Głodu. W latach 1932-33 na Ukrainie zmarło co najmniej 3,5 miliona ludzi

      Ryszard Kaczorowski: Człowiek, którego życie było służbą Ojczyźnie
      listopad262022

      Ryszard Kaczorowski: Człowiek, którego życie było służbą Ojczyźnie

      Powstał transgraniczny film o zwyczajach i tradycjach dożynkowych. Premiera odbędzie się w przyszłym tygodniu
      listopad262022

      Powstał transgraniczny film o zwyczajach i tradycjach dożynkowych. Premiera odbędzie się w przyszłym tygodniu

      Przepis na sukces mistrza świata Romana Wróbla: Trzeba być zdeterminowanym
      listopad262022

      Przepis na sukces mistrza świata Romana Wróbla: Trzeba być zdeterminowanym

      W Orłowej-Lutyni zrobili „Świniobicie”. Skosztować pyszności można jeszcze dzisiaj
      listopad262022

      W Orłowej-Lutyni zrobili „Świniobicie”. Skosztować pyszności można jeszcze dzisiaj

      W styczniu wybory czeskiego prezydenta. Wybierać będziemy mogli spośród dziewięciu kandydatów
      listopad252022

      W styczniu wybory czeskiego prezydenta. Wybierać będziemy mogli spośród dziewięciu kandydatów

      Hawierzów przygotował budżet obywatelski. Mieszkańcy mogą zgłaszać projekty do końca stycznia
      listopad252022

      Hawierzów przygotował budżet obywatelski. Mieszkańcy mogą zgłaszać projekty do końca stycznia

      W górach już zimowo! Turyści z PTTS spędzili dwa dni na szlakach Beskidu Śląskiego. Zobacz, jakie mieli widoki
      listopad252022

      W górach już zimowo! Turyści z PTTS spędzili dwa dni na szlakach Beskidu Śląskiego. Zobacz, jakie mieli widoki

      Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
      Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2021.
      Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.