Podsumowanie „Pamiątki rodzinnej”. Zobacz, co nasi czytelnicy nadesłali w 2022 roku
styczeń082023

Podsumowanie „Pamiątki rodzinnej”. Zobacz, co nasi czytelnicy nadesłali w 2022 roku

Od 2019 roku na tylnej okładce drukowanego miesięcznika „Zwrot” zamieszczamy pamiątki rodzinne naszych czytelników. Zdjęć, dokumentów oraz innych artefaktów jest czasami tak dużo, że nie mieszczą się one na okładce. Wtedy przenosimy je w postaci szerszego artykułu do środka numeru. W 2022 roku czytelnicy jak zwykle nie zawiedli. Zobaczmy więc, jakie pamiątki nadesłano w 2022 roku. W styczniowym numerze miesięcznika na ostatniej stronie opublikowaliśmy zdjęcie z 1916 roku przedstawiające Marię Fierlową z dziećmi (wśród nich najstarszy syn Gustaw Fierla) przez wejściem do domu rodzinnego. Fotografia ta została nadesłana wraz z innymi zdjęciami, pocztówką i wspomnieniami przez panią Danutę Urbanczykową. Wspomnienia wraz z ilustracjami zostały opublikowane w artykule "Wspomnienia Danuty Urbanczykowej z domu Bielesz z Bogumina". W lutym opublikowaliśmy na ostatniej stronie zdjęcie z początku XX wieku nadesłane przez pana Zdzisława Kohutka. Fotografia przedstawia Helenę Janikową (prababcię czytelnika) z rodziną. W środku numeru można znaleźć pierwszą część wspomnień zatytułowanych "Jak się żyło w Śmiłowicach przed stu laty (na przykładzie rodziny Kohoutków/Kohutków"…

W całych Czechach  kwestują Trzej Królowie. Zobacz, na jaki cel
styczeń082023

W całych Czechach kwestują Trzej Królowie. Zobacz, na jaki cel

REGION / Od początku roku trwa w całych Czechach kolejna Kwesta Trzech Króli (Tříkralová sbírka). Organizuje ją czeski Caritas (Charita). Na ulicach pojawiają się trzyosobowe grupki kolędników, które kwestują na cele dobroczynne. W największą kwestę charytatywną w Czechach jest zaangażowanych tysiące wolontariuszy. Kolędnicy przebrani za Kacpra, Melchiora i Baltazara głoszą radosną nowinę o narodzinach Zbawiciela. Śpiewają lub recytują kolędy, rozdają drobne upominki, piszą kredą nad drzwiami błogosławieństwa i zbierają do zapieczętowanych skarbonek z logo organizacji charytatywnej pieniądze na pomoc ludziom w trudnych sytuacjach. Akcja trwa do 15 stycznia Kolędowanie Trzech Króli na ulicach odbywa się od 1 do 15 stycznia. Po czeskiej stronie Śląska Cieszyńskiego w akcję włącza się Caritas z Trzyńca, Jabłonkowa, Czeskiego Cieszyna i Bogumina. Wszystkie zaangażowane w zbiórkę oddziały Caritasu wysyłają wolontariuszy, by kwestowali w okolicznych miejscowościach. Kwesta Trzech Króli odbywa się w całym kraju od 2001 roku. W tym, 2023 roku, po raz dwudziesty trzeci. W 2020 roku rozdysponowano w ten sposób 130 mln, a w…

Niechaj prowadzi nas gwiazda. Orszak Trzech Króli w Cieszynie tym razem na dziedzińcu sióstr Boromeuszek
styczeń072023

Niechaj prowadzi nas gwiazda. Orszak Trzech Króli w Cieszynie tym razem na dziedzińcu sióstr Boromeuszek

CIESZYN / Z powodu remontu Rynku tego roku Orszak Trzech Króli w Cieszynie zorganizowano na dziedzińcu klasztoru sióstr Boromeuszek. Miejsce okazało się idealne. Dziedziniec jest obszerny, bez problemu pomieścił więc wszystkich, którzy przyszli. A było ich całkiem sporo! W obchodzone 6 stycznia święto Epitafium potocznie zwane Świętem Trzech Króli na dziedzińcu klasztoru sióstr Boromeuszek zebrał się tłum. Większość uczestników, bynajmniej nie tylko dzieci, ale również dorośli, na głowach miała tekturowe, różnobarwne korony. Panowała radosna atmosfera, śpiewano kolędy. Być może jedyny taki orszak w Polsce - Jesteśmy kolorowi i różnorodni. Ale wszyscy podążamy w jednym kierunku. Podążamy w stronę światła gwiazdy betlejemskiej. Dziś idąc różnymi drogami, przyszliśmy na to miejsce. I tak samo idąc różnymi drogami, podążamy do Jezusa Chrystusa - mówił ks. Marcin Brzóska, proboszcz parafii ewangelicko-augsburskiej w Cieszynie, podkreślając ekumeniczny charakter cieszyńskiego Orszaku Trzech Króli. Również ks. Jacek Gracz, proboszcz parafii rzymskokatolickiej pw. św. Marii Magdaleny podkreślał, że Orszak Trzech Króli w Cieszynie jest ekumeniczny, a na miejsce spotkania…

Ptasia godzina w Czechach, ptakoliczenie w Polsce. Dołącz do akcji liczenia ptaków!
styczeń072023

Ptasia godzina w Czechach, ptakoliczenie w Polsce. Dołącz do akcji liczenia ptaków!

REPUBLIKA CZESKA / Corocznie Czeskie Towarzystwo Ornitologiczne (Česká společnost ornitologická) organizuje liczenie ptaków przy karmnikach pt. „Ptasia godzina“ (Ptačí hodinka). Liczba osób włączających się w to wydarzenie rośnie z roku na rok. Jeżeli macie w domu lub gdzieś w pobliżu karmnik i lubicie obserwować ptaki, możecie dołączyć. Tegoroczna piąta edycja odbędzie się w ten weekend - od piątku 6 stycznia do niedzieli 8 stycznia 2023 roku. Ptaki obserwuje się 60 minut. Możesz wybrać dowolny czas obserwacji. W zeszłym roku pobito rekord Projekt obywatelski Ptasia godzina Czeskie Towarzystwo Ornitologiczne uruchomiło w 2019 roku. W styczniu w 2022 roku ptaki obserwowało 35 270 osób, zaobserwowały łącznie 707 133 ptaki, ustanawiając w ten sposób nowy rekord. Najczęstszymi gośćmi w karmnikach były sikorki, wróble, kosy i gołębie, ale pojawiły się również rzadko występujące gatunki. Podobnie liczą ptaki setki tysięcy ludzi w USA, Wielkiej Brytanii, Irlandii, Holandii i innych krajach. Czeskie Towarzystwo Ornitologiczne ściśle współpracuje z kolegami z Bawarii, Austrii i Szwajcarii, co pozwala również…

Nowa premiera w Teatrze Cieszyńskim już jutro! Tym razem widzowie bawić będą się na wodewilu
styczeń062023

Nowa premiera w Teatrze Cieszyńskim już jutro! Tym razem widzowie bawić będą się na wodewilu

CZESKI CIESZYN / Pierwszym przedstawieniem Sceny Polskiej w nowym roku będzie „Żołnierz królowej Madagaskaru”. Wodewil autorstwa Stanisława Dobrzańskiego, uzupełniony później przez Juliana Tuwima, z dowcipnymi dialogami i piosenki z dawnych operetek i wodewili, był przebojem teatrów muzycznych lat 30. Premiera już jutro, w sobotę 7 stycznia o godz. 17:30. Spektakl trwa 115 minut. Autorem reżyserii i scenografii jest Adam Sroka. Kostiumy zaprojektowała Magdalena Kut. W roli Mazurkiewicza podziwiać można Tomasza Kłaptocza. W rolę Sabiny wcieliła się Joanna Gruszka. https://youtu.be/sU5v7tEMqVM Aktorom towarzyszy zespół muzyczny w składzie: Tomasz Pala - fortepian, Bartołomiej Stuchlik - kontrabas, Łukasz Walczak - perkusja, Marcin Hałant - skrzypce.

Co zrobić z choinką po świętach? W Trzyńcu wyznaczono już termin zbiórki
styczeń062023

Co zrobić z choinką po świętach? W Trzyńcu wyznaczono już termin zbiórki

TRZYNIEC / Choć choinki zaczęły pojawiać się przy śmietnikach, pracownicy usług komunalnych największego napływu drzewek spodziewają się dopiero po weekendzie. Zgodnie z tradycją symbol Bożego Narodzenia w Czechach usuwany jest po święcie Trzech Króli. Śmieciarze z Trzyńca rozpoczną zbiórkę naturalnych choinek w poniedziałek 9 stycznia. Przedsiębiorstwo SMOLO przetwarza rocznie od 800 do 1000 drzew, które wraz z innymi bioodpadami wykorzystywane są do produkcji kompostu lub jako składnik paliwa z biomasy. W kompostowni zrębki drzewne mieszane są z bioodpadami w mieszalniku, następnie całość poddawana jest fermentacji trwającej od sześciu do ośmiu tygodni, a proces dojrzewania trwa trzech do czterech miesięcy. Tegoroczne choinki zamienią się w kompost do lata. Całkowita roczna zdolność produkcyjna trzynieckiej kompostowni wynosi 8 400 ton. Tylko w ubiegłym wyprodukowano około 2 000 ton czystego kompostu, a także tony substratu ogrodniczego. Bez ozdób i folii! Pamiętajmy, że choinki, które wyrzucamy, powinny być całkowicie pozbawione ozdób. Nie należy ich również owijać w folię.

Kościół grekokatolicki dzisiaj obchodzi Wigilię Bożego Narodzenia
styczeń062023

Kościół grekokatolicki dzisiaj obchodzi Wigilię Bożego Narodzenia

– Święta Bożego Narodzenia w Kościele grekokatolickim według kalendarza gregoriańskiego rozpoczynają się 7 stycznia i trwają trzy dni. Podobnie jak w Kościele łacińskim poprzedza je Wigilia - "Święty Wieczór" – powiedział PAP jezuita dr hab. Marek Blaza, profesor Akademii Katolickiej w Warszawie. "Kościół grekokatolicki w Polsce korzysta w roku liturgicznym z kalendarza juliańskiego. Oznacza to, że Boże Narodzenie przypada według kalendarza gregoriańskiego 7 stycznia, czyli 13 dni po Bożym Narodzeniu obchodzonym przez katolików obrządku łacińskiego, którzy narodzenie Mesjasza świętują 25 grudnia" - powiedział o. dr Blaza. O. Blaza jest kapłanem-birytualistą - oprócz sprawowania sakramentów i nabożeństw w rycie łacińskim może je także sprawować w rycie bizantyjsko-ukraińskim i bizantyjsko-rumuńskim. W kalendarzach cerkiewnych okres Bożego Narodzenia trwa trzy dni Zaznaczył, że w kalendarzach cerkiewnych okres Bożego Narodzenia trwa trzy dni pod rząd. "Pierwszego wspomina się pokłon trzech mędrców, drugi dzień świąt, czyli 8 stycznia według kalendarza gregoriańskiego - to tzw. Sobór Przenajświętszej Bogurodzicy (Sobor Preswjatoji Bohorodyci), który w jakieś mierze odpowiada w…

Dziś jest Trzech Króli. W tradycji ludowej tego dnia kończyły się Godnie Święta i zaczynał karnawał
styczeń062023

Dziś jest Trzech Króli. W tradycji ludowej tego dnia kończyły się Godnie Święta i zaczynał karnawał

Dziś jest święto Objawienia Pańskiego, popularnie nazywane świętem Trzech Króli. Dzień ten tradycyjnie uważany jest za zakończenie okresu bożenarodzeniowego (Godnich Świąt). Dawniej w tym dniu na Śląsku chodzili kolędnicy przebrani za Trzech Króli. W tym dniu w kościele święci się kredę, wodę, jałowiec i złoto. Święto Trzech Króli zostało ustanowione, aby uczcić objawienie się Boga w człowieku. Symbolem tego dnia jest historia z Ewangelii Mateusza, w której Mędrcy ze Wschodu składają pokłon Dzieciątku, ale też chrzest Chrystusa w Jordanie oraz cud przemienienia wody w wino w Kanie Galilejskiej. Jest to dzień zamykający okres świąt Bożego Narodzenia i rozpoczynający karnawał. W tradycji ludowej związany był z różnymi wierzeniami. Kolędnicy Na Śląsku chłopcy przebrani za Trzech Króli - w długich, białych szatach, z kolorową szarfą przełożoną przez ramię i wysokich tekturowych czapach - kolędowali od Nowego Roku do 6 stycznia. Najstarszy z nich najczęściej trzymał gwiazdę. Kolędnicy podchodzili pod okno, zapalali świeczkę umieszczoną z tyłu gwiazdy i zaczynali śpiewać kolędy. Jeżeli zaproszono…

Przed nami wybory prezydenckie. Dzisiaj ostatni dzień, by złożyć wniosek o kartę wyborcy
styczeń062023

Przed nami wybory prezydenckie. Dzisiaj ostatni dzień, by złożyć wniosek o kartę wyborcy

REPUBLIKA CZESKA / W przyszłym tygodniu odbędzie się pierwsza tura wyborów prezydenckich. W dniach 13 i 14 stycznia 2023 obywatele Czech odwiedzą lokale wyborcze, by spośród dziewięciu kandydatów wybrać prezydenta, który przez następne pięć lat będzie stał na czele państwa. Każdy, kto chce głosować poza miejscem zamieszkania, musi uzyskać tzw. kartę wyborcy (voličský průkaz), która uprawnia do oddania głosu w dowolnym okręgu wyborczym. Wniosek o wydanie karty wyborcy Wniosek o wydanie karty wyborcy można złożyć na trzy sposoby: osobiście, pisemnie lub elektronicznie. Zgłoszenia pisemne i elektroniczne do pierwszej tury głosowania można składać do godziny 16:00 w piątek 6 stycznia. Wniosek również można złożyć osobiście w urzędzie gminy na dwa dni przed wyborami. Czyli do środy 11 stycznia do godziny 16:00.   Więcej informacji dotyczących karty wyborcy oraz wzory wniosków można znaleźć na stronie internetowej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. Głosowanie w drugiej turze Jeśli ktoś planuje głosować tylko w turze drugiej i będzie w tym czasie przebywać poza miejscem zamieszkania, musi złożyć wniosek…

Nikt nie ponosi winy za wybuch w kopalni ČSM w Stonawie w 2018 roku. Zginęło wtedy 13 górników
styczeń052023

Nikt nie ponosi winy za wybuch w kopalni ČSM w Stonawie w 2018 roku. Zginęło wtedy 13 górników

STONAWA / Policja nie oskarżyła nikogo w związku z wybuchem w kopalni ČSM Północ w Stonawie, który miał miejsce w 2018 roku. Zginęło wtedy 13 górników. Policja poinformowała o umorzeniu śledztwa. „Doszło do wybuchu metanu, lekkiego wstrząsu i trzech kolejnych eksplozji. Tak wynika z prac międzynarodowego zespołu śledczego utworzonego w styczniu 2019 roku” - powiedział na konferencji prasowej dyrektor morawsko-śląskiej policji Tomáš Kužel. https://twitter.com/PolicieCZ/status/1610970811065634817?s=20&t=1R4jKlXyPPGJY8XaCEv2OQ „Śledztwo było skomplikowane. Do kopalni mogliśmy wejść dopiero po kilku miesiącach. Badania trwały ponad cztery lata” - powiedział Kužel. Nadzorujący prokurator Jiří Foltyn dodał, że na długość procesu wpłynęła także epidemia koronawirusa, która uniemożliwiała spotkania. Ponadto czekano na dwie ekspertyzy i ich tłumaczenie na język polski. Śledztwo przeprowadziła również polska prokuratora Powyższe potwierdziła Joanna Smorczewska, przedstawicielka polskiej prokuratury z Gliwic. „Potwierdzono, że nie ma winy po stronie pracowników. Z obu stron padła ta sama decyzja” - powiedziała. Policja umorzyła sprawę. „Nie stwierdzono naruszenia przepisów bezpieczeństwa. Wybuch był spowodowany działalnością górniczą, ale nie wynikał z przyczyny ludzkiej” - powiedział komisarz policji w Karwinie Pavel Ondruch.…

Zaplanuj z nami weekend. Najciekawsze wydarzenia na Śląsku Cieszyńskim
styczeń052023

Zaplanuj z nami weekend. Najciekawsze wydarzenia na Śląsku Cieszyńskim

1. Ekumeniczny Orszak Trzech Króli Kiedy: piątek 6 stycznia, 13.00Gdzie: Cieszyn W programie na dziedzińcu klasztoru Sióstr Boromeuszek będzie spotkanie orszaków, pokłon Trzech Króli, wspólne kolędowanie, konkurs na najpiękniejszy strój orszakowy oraz stoiska sprzedażowe. 2. Spacer Trzech Króli i mini zoo Kiedy: piątek 6 stycznia, 10.00-17.00Gdzie: Czeski Cieszyn Ośrodek Kultury „Strzelnica” zaprasza na spacer po Nabrzeżu Pokoju oraz tradycyjne mini zoo, które będzie można obejrzeć koło „Strzelnicy” od strony Olzy już od godziny 10.00. Trzech króli można będzie spotkać w godz. 14.00-17.00. 3. Szopki na zamku Kiedy: do niedzieli 8 styczniaGdzie: Ostrawa Jeszcze do niedzieli można na Zamku Śląskoostrawskim obejrzeć wystawę drewnianych i papierowych szopek z prywatnych kolekcji oraz wypożyczonych z muzeów. Do dyspozycji zwiedzających jest bar z ponczem, czekoladą na gorąco itp., grają kolędy, a dla dzieci i dorosłych przygotowano quiz. 4. Bal Gorolski Kiedy: sobota 7 stycznia, 17.00Gdzie: Mosty k. Jabłonkowa Na zabawę na góralską nutę zapraszają w sobotę do Domu PZKO "Kasowy" w Mostach koło Jabłonkowa zespół…

Jak Paweł Stalmach i Andrzej Cinciała poszli po polskie książki. Pierwszy tegoroczny wykład MUR-u
styczeń052023

Jak Paweł Stalmach i Andrzej Cinciała poszli po polskie książki. Pierwszy tegoroczny wykład MUR-u

CZESKI CIESZYN / Podczas pierwszego w nowym roku wykładu Międzygeneracyjnego Uniwersytetu Regionalnego Władysława Magiera opowiadała m.in. o Pawle Stalmachu czy Andrzeju Cinciale, polskich działaczach narodowych XIX wieku, tzw. budzicielach. Wspominała o ich wyprawach do Krakowa po książki oraz innych działaniach uprzystępniających mieszkańcom regionu ´´Śląska Cieszyńskiego polskie słowo pisane. Pierwszy w 2023 roku wykład Międzygeneracyjnego Uniwersytetu Regionalnego Zarządu Głównego Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego w Republice Czeskiej odbył się w środę 4 stycznia w salce Centrum Polskiego w budynku ZG PZKO przy ul. Strzelniczej. Kto być nie mógł, a temat go interesuje, całości nagrania z wykładu wysłuchać może tutaj: (indi)

Dziś pogrzeb Benedykta XVI. We wszystkich parafiach w Polsce zostanie odprawiona msza w intencji zmarłego papieża
styczeń052023

Dziś pogrzeb Benedykta XVI. We wszystkich parafiach w Polsce zostanie odprawiona msza w intencji zmarłego papieża

W godzinie rozpoczęcia w Rzymie pogrzebu papieża Benedykta XVI w archidiecezji gdańskiej i poznańskiej oraz diecezji płockiej i sandomierskiej zabiją w kościołach dzwony. Po zakończeniu uroczystości we wszystkich parafiach w Polsce zostaną odprawione msze żałobne w intencji zmarłego papieża. Uroczystości pogrzebowe papieża seniora zaczną się w czwartek, 5 stycznia, o godz. 9.30 pod przewodnictwem papieża Franciszka. Po mszy Benedykt XVI spocznie w podziemiach Bazyliki św. Piotra. Msze i centralne modlitwy W odpowiedzi na apel przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski, po pogrzebie papieża w kościołach w całym kraju zostaną odprawione msze żałobne w intencji zmarłego Ojca Świętego. W kilku polskich diecezjach w czwartek odbędą się również w katedrach centralne modlitwy za papieża Benedykta XVI, o które prosił abp Gądecki. Msza w archidiecezji katowickiej W archidiecezji katowickiej abp Wiktor Skworc będzie przewodniczył liturgii o godz. 8.00. "Homilię wygłosi ks. prof. Jerzy Szymik, autor trzytomowego opracowania "Theologia Benedicta", poświęconego teologii profesora J. Ratzingera/papieża Benedykta XVI" - czytamy w komunikacie. Kilku biskupów poprosiło także o…

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2022.
Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.