„Mam nadzieję, że za 10, 50 czy 100 lat Żwirkowisko będzie ciągle tym samym magicznym miejscem”. Rozmowa z Katarzyną Czerną
W tym roku mija 90 lat od katastrofy lotniczej w Cierlicku. Z tej okazji chcielibyśmy rozpocząć cykl rozmów na temat jednego z najważniejszych miejsc pamięci polskiej mniejszości w Czechach. O Żwirkowisku, jego przeszłości i przyszłości rozmawiamy z Katarzyną Czerną, szefową polskiej redakcji Czeskiego Radia w Ostrawie. Jakie są Twoje pierwsze wspomnienia związane ze Żwirkowiskiem? Żwirkowisko było obecne zawsze w naszych historiach rodzinnych. Od najmłodszych lat miałam kontakt z tym miejscem i wiedziałam, kim byli Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura. W dzień katastrofy odbywało się wesele moich dziadków niedaleko Stonawy. Wszyscy goście weselni słyszeli dźwięki tej tragedii, a niektórzy pobiegli na jej miejsce. Mamy również w domu pocztówkę pamiątkową z przedwojennego miejsca katastrofy, którą kupili dziadkowie. Do dzisiaj jest w dobrym stanie – przechowujemy ją w albumie rodzinnym. Drugie wspomnienie wiąże się z 70. rocznicą katastrofy, która miała miejsce w 2002 roku. Wtedy Centrum Pedagogiczne zorganizowało konkurs plastyczny dla dzieci ze szkół podstawowych. Przyznam się, że talentem plastycznym nie jestem, ale…
„Każdy pomaga jak może. My pomagamy słowem i muzyką”. Koncert „Solidarni z Ukrainą” pokazał, że ludzie na Zaolziu mają wielkie serca
CZESKI CIESZYN / Wczorajszy koncert charytatywny „Solidarni z Ukrainą” ściągnął do Ośrodka Kultury „Strzelnica” w Czeskim Cieszynie tłum. Podczas trwającego prawie trzy godziny wydarzenia zorganizowanego przez Zarząd Główny Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego w RC we współpracy z miastem Czeski Cieszyn wysłuchano m.in. takich artystów, jak Przemysław Orszulik czy Noemi Macura. Dochód z koncertu w całości zostanie przekazany na pomoc Ukrainie. Do końca marca trwa jeszcze zbiórka. Wszyscy zaangażowani w koncert – autorki scenariusza, wykonawcy i obsługa techniczna – zrezygnowali z honorarium. Organizatorom udało się również zapewnić nagłośnienie i wynajęcie sali za darmo, dzięki czemu wszystkie środki uzyskane ze sprzedaży biletów powędrują do potrzebujących. Dochód zostanie podzielony na trzy części – dwie zostaną wysłane na konto zbiórek pomocy dla Polaków z Ukrainy prowadzonych przez Stowarzyszenie „Wspólnota Polska” i Fundację Pomoc Polakom na Wschodzie. Trzecią część miasto Czeski Cieszyn przekaże na pomoc dzieciom z Ukrainy, które znalazły dach nad głową w domu rekolekcyjnym parafii katolickiej w Czeskim Cieszynie. Na koncert przyjechał też członek…
W zoo w Ostrawie urodziły się lamparty lankijskie. Hodowcy doczekali się ich po 14 latach!
OSTRAWA / Stali bywalcy ostrawskiego zoo bez wątpienia odnotowali, że Pawilon Zwierząt Indyjskich jest od miesiąca zamknięty. Powodem są narodziny lampartów lankijskich. Po 14 długich latach hodowcy doczekali się narodzin młodych. Lamparciątka i ich mama czują się dobrze. Jednak zwiedzający będą musieli jeszcze poczekać, by je zobaczyć. Narodziny młodych lampartów lankijskich w zoo w Ostrawie poprzedziły kilkuletnie starania o stworzenie odpowiedniej pary hodowlanej. Matka młodych jest ośmioletnią samicą sprowadzoną do Ostrawy w 2017 roku z francuskiego ZOO w Maubeuge na polecenie koordynatora europejskiego programu ex situ. W tym czasie w zoo przebywał osiemnastoletni, doświadczony samiec, ale ostatecznie para nigdy nie została skojarzona ze względu na podeszły wiek samca i jego pogarszający się stan zdrowia. W połowie 2019 r. zoo w Ostrawie pozyskało młodego samca (* 2017) z zoo w Brnie. Kojarzenie pary odbywało się wielokrotnie, ale dopiero w listopadzie 2021 roku samica zaszła w ciążę i po trzech miesiącach 21 lutego 2022 roku urodziła swoje pierwsze kocięta. Młoda mama radzi…
Sejm RP podjął uchwałę ws. uwolnienia Polaków uwięzionych na Białorusi. Zostali zatrzymani rok temu
„Mija rok od bezprawnego aresztowania liderów Związku Polaków na Białorusi Andżeliki Borys i Andrzeja Poczobuta. Sejm RP solidaryzuje się z prześladowanymi przez białoruski reżim rodakami, domaga się natychmiastowego ich uwolnienia i poszanowania praw polskiej mniejszości narodowej” – czytamy w uchwale podjętej przez aklamację przez Sejm w czwartek, podczas drugiego dnia 51. posiedzenia. Posłowie zaapelowali do narodów, organizacji i rządów wolnego, demokratycznego świata o międzynarodową reakcję i stanowcze działania na rzecz uwolnienia bezprawnie aresztowanych i powstrzymania działań białoruskiego reżimu ograniczających swobodne wyrażanie poglądów i kultywowanie tożsamości narodowej. „Sejm RP pamięta o zatrzymanych Andżelice Borys i Andrzeju Poczobucie, wyraża szacunek dla ich niezłomnej postawy i nie ustanie w działaniach na rzecz uwolnienia naszych rodaków, aresztowanych za polskość i budowanie silnych, braterskich więzi między społeczeństwami Polski i wolnej Białorusi” – podkreślono w dokumencie.\ Zatrzymani rok temu Andżelika Borys, prezes Związku Polaków na Białorusi, została zatrzymana w Grodnie 23 marca 2021 r. Została skazana na 15 dni aresztu, jednak na wolność już nie wyszła.…
W Trzyńcu działa nowa linia do ciągnienia i fosforyzowania drutu. To odpowiedź na potrzeby przemysłu motoryzacyjnego
TRZYNIEC / Od początku tego roku w Hucie Trzynieckiej działa nowa linia do ciągnienia i fosforanowania drutu. Jej montaż był odpowiedzią na rosnące zapotrzebowanie drutu do produkcji łożysk, śrub i innych części przede wszystkim w przemyśle motoryzacyjnym. Koszt inwestycji przekroczył 100 mln koron. To już druga technologia tego typu w Hucie Trzynieckiej. Ta ma układ sterowania o bardziej zaawansowanym stopniu automatyzacji - dzięki niemu praca operatora jest prostsza. Obie linie obrabiają drut produkowany na miejscu. Nowa linia do ciągnienia i fosforyzowania drutu umożliwia wykonanie produktu o lepszej jakości. Ponadto wykonuje automatyczną analizę chemiczną kąpieli fosforanującej, po której następuje uzupełnianie niezbędnych substancji - to zapewnia lepsze właściwości ślizgowe podczas późniejszego formowania drutu na zimno i zabezpiecza drut przed korozją. Drut jest wykorzystywany między innymi do produkcji kół zębatych Dzięki tej inwestycji Huta Trzyniecka poszerzyła swoją ofertę. Na pierwszej linii możliwa jest obróbka drutu o wymiarach od 8 do 23 milimetrów. Nowa linia została zaprojektowana dla drutu o rozmiarach od 7 do…
Organizacja obchodów 90. rocznicy katastrofy lotniczej w Cierlicku nabiera rozpędu. Powołano komitet organizacyjny
CZESKI CIESZYN / Wczoraj (23 marca) podczas spotkania w siedzibie Zarządu Głównym Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego zawiązano Komitet Organizacyjny Obchodów 90. rocznicy katastrofy w Cierlicku. Podczas spotkania ustalono wstępny program obchodów. W skład komitetu weszli reprezentanci Miejscowego Koła PZKO Cierlicko-Kościelec, Zarządu Głównego PZKO, Kongresu Polaków w RC, Centrum Polskiego, Gminy Cierlicko, Harcerstwa Polskiego w RC, Zaolziańskiego Towarzystwa Lotniczego. W skład komitetu weszła również konsul generalna RP w Ostrawie Izabella Wołłejko-Chwastowicz. Wyznaczono daty i wstępny plan Podczas spotkania ustalono, że 9 września 2022 r. odbędzie się Młode Żwirkowisko, natomiast 11 września 2022 r. będą miały miejsce oficjalne obchody oraz rajd rowerowy i pieszy. W tym roku przypada 90. rocznica katastrofy lotniczej w Cierlicku. 11 września 1932 roku w lesie na Kościelcu zginęli Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura. Miejsce katastrofy, które nazwano Żwirkowiskiem, zostało otoczone opieką przez miejscowych Polaków. Więcej o historii miejsca pamięci można przeczytać w artykułach: Żwirkowisko. Historia miejsca pamięci. Od katastrofy do wizyty prezedydenta Mościckiego oraz Żwirkowisko. Historia miejsca pamięci.…
Noga z gazu! Policja mierzy prędkość w całych Czechach. Zobacz gdzie
CZECHY / Dzisiaj na czeskich drogach odbywa się akcja SPEED MARATHON. W 950 miejscach na terenie Czech policja mierzy prędkość. Celem akcji jest przede wszystkim zmniejszenie liczby wypadków drogowych i zwrócenie uwagi na zagrożenia związane z przekroczeniem prędkości. Już siódmy rok z rzędu na drogach odbywa się ogólnoeuropejska akcja SPEED MARATHON organizowana przez ROADPOL. Ma na celu przestrzeganie ustalonych ograniczeń prędkości, zarówno na terenie gmin, jak i poza nimi. Policja Republiki Czeskiej mierzy prędkość w ciągu dnia w miejscach wytypowanych na podstawie analiz bezpieczeństwa ruchu na danym terenie. Każdy miał możliwość wskazania miejsc ryzykownych Ale to nie tylko policjanci wybierali miejsca do wykonywania pomiaru. Każdy miał możliwość zasugerowania Policji Republiki Czeskiej punktów, które uważają za ryzykowne, za pośrednictwem portalu internetowego. Policja będzie mierzyć prędkości w 950 miejscach. Oto link do mapy punktów, w których przebiega akcja SPEED MARATHON. Celem działań na rzecz bezpieczeństwa ruchu drogowego jest przede wszystkim zmniejszenie liczby wypadków drogowych oraz zwiększenie bezpieczeństwa i płynności ruchu na drogach.…
Liczba Ukraińców rośnie z dnia na dzień. Województwo morawsko-śląskie szuka kolejnych miejsc noclegowych
OSTRAWA / Zgodnie z uchwałą rządu Republiki Czeskiej województwo morawsko-śląskie powinno zwiększyć swoją bazę noclegową dla osób uciekających przed wojną do około 15,5 tys. łóżek. Dlatego hetman województwa morawsko-śląskiego Ivo Vondrák zaapeluje do burmistrzów gmin o szukanie innych możliwości zakwaterowania Ukraińców. Apel skierowany jest również do osób prywatnych, które mogą zaoferować uchodźcom dach nad głową poprzez e-mail UbytovaniUkrajina@msk.cz. - Niestety nie możemy przewidzieć, jak rozwinie się sytuacja na Ukrainie. Wszyscy chcielibyśmy, aby wojna skończyła się jak najszybciej, i aby ludzie nie musieli już uciekać przed wojną z Ukrainy. Niemniej jednak musimy liczyć się z tym, że fala uchodźców będzie napływać nadal i naszym obowiązkiem jest dbanie o ludzi, którzy u nas się znaleźli - powiedział hetman województwa morawsko-śląskiego Ivo Vondrák. Za uplynulých 24 hodin se v našem KACPU zaregistrovalo 397 uprchlíků. Z toho 107 požádalo o ubytování. Je to nárůst oproti minulým dnům, ale zatím vše bez problémů zvládáme bez nutnosti využívat nouzových přístřeší.— Ivo Vondrak (@ivondrak) March 22, 2022 -…
Pogotowie językowe. Skłamany i zawiedziony
Zapożyczenia z języka czeskiego w mowie Polaków z Zaolzia to bardzo wdzięczny temat. Żałuję jedynie, że nie zaczęłam notować swoich spostrzeżeń dotyczących języka zaraz po przeprowadzce na tę stronę granicy. Po tylu latach przyzwyczaiłam się do tutejszej mowy do tego stopnia, że często nie zauważam już błędów. Ostatnio jednak przypomniałam sobie o ciekawym i mocno zakorzenionym zapożyczeniu z języka czeskiego, a mianowicie wyrażeniu jestem skłamany w znaczeniu jestem zawiedziony, np. w zdaniu.: Mam nadzieję, że nie będziecie skłamani tym artykułem. W języku polskim nie używamy skłamany w znaczeniu zawiedziony. Powyższe zdanie musiałoby więc brzmieć tak: Mam nadzieje, że nie będziecie zawiedzeni tym artykułem. Czy jest takie słowo w języku polskim? Sama nie używam słowa skłamany/a/e/ w żadnym znaczeniu. Dotychczas byłam pewna, że takie słowo nie istnieje. Ale okazuje się, że choć w słownikach na próżno go szukać, w Narodowym Korpusie Języka Polskiego znajdziemy kilka zdań z jego użyciem. Ale, uwaga! Skłamany w tych zdaniach jest użyty w znaczeniu nieprawdziwy. Wynik…
Jedna zielona, druga czerwona. Wbrew pozorom mowa o jednym gatunku
OSTRAWA / W ptasiej wolierze w pawilonie Papua w Ogrodzie Zoologicznym w Ostrawie pojawiły się dwie nowe papugi - jedna zielona, druga czerwona. Można by pomyśleć, że to dwa nowe gatunki. Ale tak nie jest. Oba osobniki to przedstawiciele barwnicy papuaskiej (Eclectus polychloros), która charakteryzuje się wyraźnym dymorfizmem płciowym. U większości gatunków papug samiec jest prawie nie do odróżnienia od samicy. Nie dotyczy to jednak papug z rodzaju barwnic. Samiec znacznie różni się od samicy kolorem piór. Podczas gdy samiec barwnicy papuaskiej ma szmaragdowozielone pióra, pomarańczową tęczówkę i dziób w kolorze koralowym z żółtą końcówką, samica ma pióra od czerwonego do fioletowego, żółtą tęczówkę i czarny dziób. Do początku XX wieku te średniej wielkości papugi zamieszkujące wyspy Azji Południowo-Wschodniej były rzeczywiście uważane za dwa odrębne gatunki. Rozproszenie poszczególnych populacji barwnicy o różnych kolorach na wielu odległych wyspach Azji Południowo-Wschodniej i ich długotrwała izolacja doprowadziły do wyodrębnienia się kilku podgatunków, które ostatecznie zostały opisane jako odrębne gatunki. Z nastaniem cieplejszych dni…
Pełna sala na otwarciu wystawy o Adamie Wawroszu. Trzynieckie koło pamięta o swoim patronie
TRZYNIEC / W piątek 18 marca w Domy PZKO im. Adama Wawrosza w Trzyńcu otwarto wystawę zatytułowaną "Z adamowej dzichty. O życiu i twórczości Adama Wawrosza". Wydarzeniu towarzyszyła gra kapeli góralskiej "Góreczka" oraz występ Jakuba Kroczka. Na otwarciu obecny był między innymi syn Adama Wawrosza - Stanisław. - Pod koniec zeszłego roku mięła 50. rocznica śmierci Adama Wawrosza, a ponieważ nasz Dom PZKO nosi jego imię, postanowiliśmy zaprezentować wystawę dotyczącą naszego patrona. Wystawę "Z Adamowej dzichty. O życiu i twórczości Adama Wawrosza" pokazujemy dzięki uprzejmości Ośrodka Dokumentacyjnego Kongresu Polaków. To jest kolejna odsłona wystawy przygotowanej przez znanego nam wszystkim pana Mariana Steffka, pracownika Ośrodka Dokumentacyjnego - powiedziała prezes MK PZKO Trzyniec-Osiedle Barbara Bulawa. W wydarzeniu uczestniczył syn Adama Wawrosza - Stanisław. Prezes miejscowego koła PZKO przeczytała również kilka wierszy autorstwa Adama Wawrosza, między innymi wiersz "Niezapominajki", który ze względu na swoją wymowę stał się w dzisiejsze Europie na nowo aktualny. https://youtu.be/qqg71tHY9WA Wystawę o życiu i twórczości wybitnego zaolziańskiego poety, pisarza…
Dzisiaj rano liczba uchodźców z Ukrainy przekroczyła 2 miliony. To głównie kobiety z dziećmi
Od początku rosyjskiej inwazji w Ukrainie (24 lutego) do dzisiaj (18 marca) polsko-ukraińską granicę przekroczyły ponad 2 miliony osób. Przeważająca większość uchodźców to kobiety i dzieci obywatelstwa ukraińskiego. Około 94 procent uchodźców stanowią obywatele Ukrainy, powyżej jednego procenta to obywatele Polski, a pozostałe pięć i pół procenta to obywatele Unii Europejskiej, ale też państw z całego świata (prawie sto różnych obywatelstw). #Pomagamy🇺🇦Dzisiaj tj.18.03, o godz. 09.00 liczba uchodźców z Ukrainy🇺🇦 przekroczyła 2 mln. To głównie kobiety z dziećmi.#FunkcjonariuszeSG są pierwszymi Polakami niosącymi im pomoc po przekroczeniu granicy. Często zwykłe słowa wsparcia znaczą najwięcej. pic.twitter.com/ZFligTcfxF— Straż Graniczna (@Straz_Graniczna) March 18, 2022 Tożsamość wszystkich osób wjeżdżających do Polski jest weryfikowana przez Straż Graniczną. Dane personalne uchodźców są sprawdzane w krajowych i międzynarodowych bazach poszukiwawczych. Kluczową kwestią jest zapewnienie bezpieczeństwa obywatelom Polski oraz krajów Unii Europejskiej. Każdego dnia, przez całą dobę, funkcjonariusze Straży Granicznej prowadzą odprawy graniczne we wszystkich ośmiu przejściach z Ukrainą tak, aby proces przekraczania granicy był sprawny. Wprowadzono również ruch pieszy, dzięki czemu osoby uciekające przed wojną, szybko znajdują…
Szkoła w Trzyńcu również pomaga Ukrainie. Zaangażowali się wszyscy: dzieci, nauczyciele i rodzice
TRZYNIEC / Dzieci, rodzice i nauczyciele z Polskiej Szkoły Podstawowej i Przedszkola im. Gustawa Przeczka zorganizowali zbiórkę rzeczy dla uciekających przed wojną Ukraińców. Potrzebne produkty z listy wysłanej przez organizację KAPA uczniowie zanieśli do ich siedziby organizacji w zeszłym tygodniu. - Organizowaliśmy zbiórkę we współpracy z KAPĄ. Od tej organizacji charytatywnej dostaliśmy dokładną listę potrzebnych rzeczy i produktów. Informacje o zbiórce przekazaliśmy wychowawczyniom klas. One informowały o tym dzieci i rozsyłały też wiadomości do rodziców. Był bardzo duży odzew we wszystkich klasach. Dzieci nawet osobiście szły z tymi wszystkimi darami do siedziby KAPY – mamy blisko – więc tym bardziej poczuły, że miały wkład w pomaganie Ukrainie. Każdy rodzic poczuwał się do pomocy. Cieszymy się, że mamy takich wspaniałych rodziców i uczniów – powiedziała Aneta Kulig, wicedyrektorka Polskiej Szkoły Podstawowej i Przedszkola im. Gustawa Przeczka. Zbiórka trwa nadal Listy potrzebnych rzeczy są przez organizacje charytatywne aktualizowane na bieżąco. – Jeszcze dwa tygodnie temu mieliśmy na liście takie rzeczy jak koce…
Spotkanie z polską pisarką Ałbeną Grabowską w Bibliotece w Trzyńcu. Już jutro!
TRZYNIEC / Już w najbliższy piątek 18 marca o godz. 17.00 w Bibliotece w Trzyńcu odbędzie się spotkanie z pisarką Ałbeną Grabowską. Spotkanie odbędzie się w języku polskim. Ałbena Grabowska jest popularną i cenioną polską powieściopisarką, która swoje niespotykane w Polsce imię, oznaczające kwitnącą jabłoń, zawdzięcza bułgarskim korzeniom. Z wykształcenia lekarka, doktor nauk medycznych ze specjalizacją w neurologii i epileptologii, studia medyczne skończyła na warszawskiej Akademii Medycznej. Jako neurolog pracowała m.in. w Klinice Neurologii i Epileptologii w Warszawie oraz w szpitalu dziecięcym w Dziekanowie Leśnym. Na podstawie jej powieści powstał serial Przez wiele lat pisywała do prasy. Odpowiadała na listy do lekarza i prowadziła rubryki porad lekarskich. Na rynku wydawniczym zadebiutowała powieścią „Tam, gdzie urodził się Orfeusz”. Od tamtej pory wydała ponad dwadzieścia książek. Pisze książki dla dorosłych oraz dla dzieci i młodzieży. Na podstawie jej powieści powstał serial „Stulecie Winnych”. Pierwszy sezon (2019) i drugi (2020) zgromadziły przed ekranami średnio 3 mln widzów. Na wiosnę 2021 roku TVP wyemitowała…
Podstawy języka ukraińskiego. Wspólnota Polska przygotowała cykl webinariów
Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli Stowarzyszenia "Wspólnota Polska" rozpoczął cykl webinariów dla nauczycieli "Podstawy języka ukraińskiego". Pierwszy już się odbył tydzień temu. Kolejny planowany jest na 18 marca o godz. 19.00. Linki do poszczególnych spotkań będą dostępne na stronach organizacji również po zakończeniu cyklu. - W odpowiedzi na sygnały od nauczycieli chcących przygotować się jak najlepiej na ewentualny przyjazd uczniów mówiących po ukraińsku, przygotowaliśmy ekspresowy kurs podstaw tego języka. Kurs nie sprawi, że zaczną Państwo mówić po ukraińsku, ale sprawi, że będzie Wam łatwiej nawiązać pierwsze kontakty i zrozumieć zagubione i przestraszone dziecko, a ono będzie się czuło bezpieczniej - czytamy na stronach Ośrodka Doskonalenia Nauczycieli przy Stowarzyszeniu "Wspólnota Polska". Odbędzie się pięć spotkań Kurs rozpoczął się 11 marca o godz. 19.00 i będzie trwać przez kolejnych 5 piątków, do 8 kwietnia. Zajęcia prowadzi Olga Suchcicka – urodzona w Berdiańsku (Ukraina) lektorka języka polskiego jako obcego, biegle władająca językiem ukraińskim, działaczka polonijna. Kolejne kursy będą na stronach: Cz.2. – 18 marca, godz.…
W geście solidarności. Muzea w naszym regionie wprowadzają darmowe bilety wstępu dla obywateli Ukrainy
REGION / Wiele muzeów w Polsce - i nie tylko - w geście solidarności z narodem ukraińskim wprowadziło darmowe bilety dla tych, którzy znaleźli u nas schronienie. Również w naszym regionie obywatele Ukrainy mogę wybrać się do muzeum bez uiszczania opłat. Darmowe bilety wprowadziło między innymi Muzeum Historyczne w Bielsku-Białej. Aby móc zwiedzić Zamek Książąt Sułkowskich, główną siedzibę Muzeum Historycznego w Bielsku-Białej oraz jego cztery oddziały: Starą Fabrykę, Dom Tkacza i Fałatówkę w Bystrej wystarczy tylko okazać dowód osobisty lub paszport potwierdzający obywatelstwo ukraińskie. Darmowe zwiedzanie obiektów umożliwia również Muzeum Ziemi Cieszyńskiej (Muzeum Těšínska) w Czeskim Cieszynie, co potwierdziła Lenka Ježová Bichlerová, specjalistka ds. PR Muzeum Ziemi Cieszyńskiej. Muzeum Śląska Cieszyńskiego zaprasza w każdą niedzielę - Muzeum Śląska Cieszyńskiego ze względów organizacyjnych nie jest w stanie wprowadzić takiego rozporządzenia u siebie, jednak zaprasza obywateli Ukrainy do zwiedzania podczas darmowego dnia, czyli w każdą niedzielę - powiedziała dyrektorka Muzeum Śląska Cieszyńskiego Irena French.
Pogotowie językowe. Gdy budowa budowie nie równa
Ostatnio koleżanka redakcyjna miała dylemat. Rozmawiała z kimś na temat historii domu PZKO. W pewnym momencie padło zdanie: "Gdy byłem mały, bawiłem się przy budowie domu PZKO". Choć rozmówca mówił po polsku, koleżanka zaczęła się zastanawiać już w domu, czy chodziło o budowę w sensie terenu, na którym buduje się dom PZKO, czy chodzi o budynek, czyli już gotowy dom. Okazało się, że chodzi o budowę w znaczeniu 'miejsca powstawania budynku'. Skąd zatem wziął się dylemat mojej koleżanki? Zapewne z tego, że Polacy z Zaolzia bardzo często używają słowa 'budowa' na określenie budynku. Jest to znaczenie przestarzałe. Choć Mickiewicz pisał o 'budowie', mając na myśli 'budynek', to we współczesnej polszczyźnie 'budowa' oznacza coś innego. Prosty jak budowa cepa Według "Wielkiego słownika języka polskiego PAN" 'budowa' w języku polskim to teren, na którym się coś buduje wraz z urządzeniami służącymi do tego celu. To również proces wznoszenia obiektu, np. w zdaniu: Dom PZKO jest właśnie w trakcie budowy. 'Budowa' to również…
Pięć muzeów w jednym miejscu. Oglądaj bez wychodzenia z domu
Już niedługo na jednej stronie internetowej znajdziemy ponad 10 tysięcy obiektów ze zbiorów pięciu polskich muzeów. Wszystko dzięki projektowi "www.muzeach". Jego efekty zostaną przedstawione już w najbliższą w środę 16 marca o godz. 11.00 na profilu FB Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie podczas konferencji podsumowującej. Na stronie wmuzeach.pl znajdziemy różnorodne kolekcje Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Muzeum Narodowego w Lublinie, Muzeum Narodowego w Szczecinie i Muzeum – Zamku w Łańcucie. Prezentacje dzieł sztuki prehistorycznej, starożytnej, nowożytnej i prace współczesnych artystów z różnych stron świata oraz archiwalne zdjęcia i dokumenty, przedmioty codziennego użytku i mapy uzupełnione będą dokładnymi opisami. Na stronie znajdą się również tematyczne opowieści i zadania edukacyjne. Szczegóły niedostrzegalne dla gościa odwiedzającego muzeum Do digitalizacji zbiorów wykorzystano nowoczesne technologie, takie jak: dokumentacja gigapixelowa, RTI, fotogrametria, skanowanie z oświetleniem strukturalnym, a także system informacji przestrzennej GIS. Dzięki temu na stronie będzie można oglądać np. trójwymiarowe modele wybranych rzeźb, makrofotografie obrazów i…
Dziś we Wspólnocie Polskiej rusza kurs języka polskiego dla uchodźców z Ukrainy. Zgłosiło się ok. 200 osób
Około 200 osób od dzisiaj (14 marca) zacznie intensywne kursy języka polskiego jako obcego w Stowarzyszeniu "Wspólnota Polska". Zajęcia poprowadzą lektorzy języka polskiego jako obcego (JPJO), wolontariusze, w Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli Stowarzyszenia "Wspólnota Polska". Zajęcia dla dzieci i młodzieży prowadzone będą na podstawie podręcznika "Język polski bez granic" (wyd. Stowarzyszenie "Wspólnota Polka"). Natomiast dorośli będą się uczyć z podręcznika "Jak to łatwo powiedzieć" autorstwa Danuty Gałygi, który nieodpłatnie udostępniło stowarzyszeniu wydawnictwo Universitas. Lektorzy będą pracować pod kierunkiem Magdaleny Dębowskiej - doradczyni metodycznej Lokalnego Ośrodka Metodycznego w Madrycie i dr hab. Danuty Gałygi - wykładowczyni Uniwersytetu Jagiellońskiego i członka krakowskiego oddziału Stowarzyszenia "Wspólnota polska". Wspólnota pomaga Stowarzyszenie „Wspólnota Polska”, które od ponad 30 lat współpracuje ze środowiskami i organizacjami polonijnymi na całym świecie, organizuje pomoc w postaci wyżywienia, miejsc pobytu, transportu i opieki dla Polaków z terenów objętych konfliktem zbrojnym na Ukrainie. Stowarzyszenie zachęca do uczestnictwa w zbiórce pieniężnej i w wolontariacie na rzecz uchodźców. Więcej na temat możliwości udzielenia pomocy…
Pracownicy huty pomagają ratować życie. W szpitalu w Trzyńcu brakuje krwi
TRZYNIEC / Placówki służby zdrowia w województwie morawsko-śląskim mierzą się z krytycznym niedoborem krwi. Krew odgrywa niezastąpioną rolę we współczesnej medycynie, ponieważ nie można jej wytwarzać sztucznie. Ważną grupę dawców, którzy regularnie oddają krew na Oddziale Hematologiczno-Transfuzyjnym w Szpitalu w Trzyńcu, stanowią m.in. pracownicy Huty Trzynieckiej. Z ogólnej liczby około 2700 darczyńców ponad 600 pracuje w hucie. – Od tych darczyńców pobraliśmy w sumie 2122 darowizn krwi i osocza – powiedziała kierownik oddziału Věra Farbiaková. Wśród osób, które regularnie oddają krew, jest nawet trzech darczyńców, którzy mają na swoim koncie ponad 250 darowizn. Dwaj z nich to pracownicy huty. Huta Trzyniecka wsparła również tradycyjną kampanię Oddaj Krew z Czeskim Radiem, której hasło skierowane jest do szerokiego grona darczyńców. – Życzymy wszystkim dawcom krwi żelaznego zdrowia i apelujemy, żebyśmy wytworzyli żelazne zasoby tego cennego płynu. I oczywiście dziękujemy wszystkim za pomoc w ratowaniu życia – powiedział Ivo Žižka, dyrektor ds. Zasobów Ludzkich Huty Trzynieckiej. Brakuje krwi w Szpitalu w Trzyńcu Pod…
Polscy konserwatorzy pomagają w zabezpieczeniu zabytków Lwowa. Zbiórka na ten cel trwa jeszcze do jutra
O tym, w jaki sposób polscy muzealnicy i konserwatorzy pomagają w zabezpieczaniu zabytków przed wojną swoim kolegom na Ukrainie, pisaliśmy tutaj. Przez kilka dni trwała między innymi zbiórka sprzętu i środków zabezpieczających dla zabezpieczenia zabytków Lwowa, którą prowadzili miejscy konserwatorzy zabytków wraz z Fundacją Dziedzictwa Kulturowego. Dzięki niej udało się zebrać trzy ciężarówki gaśnic proszkowych i pianowych, koców gaśniczych i niepalnych, tkanin niepalnych do zabezpieczenia elementów drewnianych i wełny mineralnej. Przewóz zebranych środków do Lwowa zapewni Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP. Potrzebne są jeszcze finanse do zakupu potrzebnych materiałów na miejscu. Każdy, kto chciałby mieć swój wkład w zabezpieczeniu zabytków Lwowa przed zniszczeniami wojennymi, może to jeszcze zrobić, wpłacając pieniądze. Tutaj znajduje się link do zbiórki organizowanej przez Fundację Dziedzictwa Kulturowego. Celem obu zbiórek - środków materialnych i finansowych - jest pomoc w ochronie zabytków nieruchomych Lwowa: budynków sakralnych, muzeów i archiwów. Zbiórka jest reakcją na pisemną prośbę miejskiej konserwator zabytków Lwowa oraz prośby innych współpracujących z Fundacją instytucji.
Polscy konserwatorzy i muzealnicy pomagają Ukrainie w zabezpieczeniu zbiorów i zabytków
Polscy muzealnicy i konserwatorzy wraz z samorządami organizują pomoc w ochronie ukraińskich zabytków przed zniszczeniem w wyniku wojny. 4 marca powstał Komitet Pomocy Muzeom Ukrainy, który skupia kilkunastu dyrektorów i wicedyrektorów muzeów z całej Polski. Zbiórkę sprzętu i środków zabezpieczających do ochrony zabytków nieruchomych ogłosiła Fundacja Dziedzictwa Kulturowego wraz z miejskimi konserwatorami zabytków. - (...) Każda wojna powoduje także wielkie straty w dziedzictwie narodowym i kulturze. My, Polacy, rozumiemy to zagrożenie aż nazbyt dobrze. W czasie II wojny światowej Polska doświadczyła grabieży i niszczenia dóbr kultury wraz z unicestwieniem całej Warszawy. Dziś Ukraina doświadcza takiego losu. Muzea Ukrainy stoją w obliczu ekstremalnych wyzwań. Jak chronić i ratować zbiory, które przechowują spuściznę wielu pokoleń? Dlatego, aby zapobiec katastrofie, i aby wesprzeć nasze koleżanki i kolegów, powołujemy Komitet Pomocy Muzeom Ukrainy - mówi w filmie dyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego Jan Ołdakowski. W akcję włączyły się takie instytucje, jak Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, Muzeum Auschwitz –…
Nowe utrudnienia pod wiaduktem w Trzyńcu. Zamknięcie jednego pasa ruchu na Frydeckiej
TRZYNIEC / Od 1 marca w centrum miasta trwa remont wiaduktu prowadzącego do Huty Trzynieckiej. O związanych z tym utrudnieniach pisaliśmy w lutym. Od poniedziałku (7 marca) jazda drogą pod wiaduktem (ul. Frydecka) będzie możliwa tylko jednym pasem ruchu. Urząd Miasta poinformował o tym dzisiaj na Facebooku. - Informujemy kierowców, że od poniedziałku 7 marca 2022 r. od godziny 7.00 ruch drogowy na drodze wojewódzkiej na ulicy Frydeckiej pod wiaduktem, na odcinku ok. 20 metrów, będzie prowadzony tylko w jednym pasie - zarówno w kierunku "mysiej dziury", jak i w drugą stronę. Ograniczenie to będzie obowiązywać dwukrotnie, tj. w okresie od 7 do 10 marca 2022 r. oraz od 11 do 14 marca 2022 r - czytamy na stronach Urzędu Miasta Trzyńca.
Hutnicy pomogą Ukrainie. Huta Trzyniecka i Moravia Steel organizują zbiórkę
TRZYNIEC / Huta Trzyniecka i Moravia Steel wyślą pomoc finansową rodzinom swoich pracowników i mieszkańcom obwodu zaporoskiego na Ukrainie. - Rodziny, do których skierowana będzie pomoc, potrzebują przede wszystkim finansów do zakupu podstawowych artykułów pierwszej potrzeby, takich jak żywność, środki higieniczne i medyczne, a także materiałów do zabezpieczenia zniszczonych domów – wyjaśnia Jan Czudek, dyrektor generalny Huty Trzynieckiej. Organizacja non-profit KaPA we współpracy z Hutą Trzyniecką założyła numer konta 2002135485/2010 do celów pomocy. Moravia Steel wraz z Hutą Trzyniecką przekażą po milionie koron na wyżej wymienione cele. Do zbiórki planuje się włączyć miasto Trzyniec. Pracownicy huty i filii mogą pomóc, przesyłając darowiznę na wskazany numer konta.
ZOO w Ostrawie wspiera Ukrainę. Bilety za koronę dla Ukraińców i zbiórka na ukraińskie ogrody zoologiczne
OSTRAWA / Ogród Zoologiczny w Ostrawie wprowadził bilety wstępu za 1 koronę dla obywateli Ukrainy, którzy musieli opuścić kraj w wyniku wojny. Aby wejść do zoo wystarczy okazać ukraiński paszport lub ukraiński dowód osobisty. - Mamy nadzieję, że ta oferta pomoże uchodźcom z Ukrainy przynajmniej na chwilę zapomnieć o okropnościach wojny - deklaruje Šárka Nováková, rzecznik Zoo w Ostrawie. Bilet w wysokości 1 korony mogą kupić kobiety, dzieci poniżej 18 roku życia i seniorzy w wieku powyżej 60 roku życia. Zoo w Ostrawie przygotowuje stronę internetową i inne materiały informacyjne w języku ukraińskim, aby ułatwić orientację na terenie zoo. З 1 березня ми дозволяємо всім жінкам, дітям i старшім понад 60 років з України заходити в зоопарк Острава за 1 крону. Для в'їзду достатньо пред'явити дійсний український паспорт або українське посвідчення особи. Можливо, ця пропозиція допоможе дітям і матерям хоча б на деякий час забути про жахи війни. Na pomoc dzikim zwierzętom w ukraińskich ogrodach zoologicznych We wtorek 1 marca…
Lwów zabezpiecza zabytki. W prace włączył się Instytut Polonika
LWÓW / We Lwowie trwają prace zabezpieczające zabytki przed zniszczeniem w wyniku działań wojennych. Ratowaniem zabytków architektury zajął się m.in. Instytut Polonika, jak i Ukraińskie Towarzystwo Ochrony Zabytków Historycznych i Kulturalnych. - Instytut Polonika wciąż działa na rzecz ochrony zabytków znajdujących się na terenie Ukrainy. Wspólnie z naszym pracownikiem przebywającym we Lwowie Aleksym Łozińskim, konserwatorką Rusłaną Herman i władzami miasta Lwów, włączyliśmy się w prace zabezpieczające obiekty wspólnego dziedzictwa Polski i Ukrainy - napisał Instytut na swoich stronach FB. Na zdjęciach poniżej można zobaczyć zabezpieczone okna kościoła św. Antoniego oraz rokokową rzeźbę Matki Bożej Niepokalanie Poczętej przy schodach świątyni. Prace konserwatorskie przy obiekcie były prowadzone przez Instytut Polonika w ubiegłych latach. - Rzeźby zabezpieczali konserwatorzy i zwykli ludzie. Mamy nadzieję, że to działanie prewencyjne i zabezpieczenia te nie zostaną przetestowane podczas prawdziwych wybuchów. Jednak pokrzepiające jest to, że najbardziej wrażliwe elementy tego zabytku są chronione. Dziś dziękujemy wszystkim zaangażowanym, nie wymieniając nazwisk. Dziękujemy tym wszystkim, którzy nie szukając sławy, po…
Mini Zoo w Wędryni zaprasza ukraińskie mamy i dzieci. Wejście jest darmowe
WĘDRYNIA / Mini Zoo w Wędryni wprowadziło darmowe wejścia dla ukraińskich mam i dzieci. Oferta jest dostępna od 1 marca. - Być może to doświadczenie przyniesie choć trochę radości w tej trudnej sytuacji, zwłaszcza dzieciom - piszą na swoim profilu FB właściciele Mini Zoo. W Cieszynie i okolicy jest już coraz więcej matek z dziećmi z Ukrainy, które uciekły ze swojego kraju przed wojną. Wyzwaniem jest nie tylko znalezienie miejsca pobytu i podstawowych środków do życia, takich jak jedzenie czy ubranie itd., ale i zapewnienie dzieciom ciekawej formy spędzania czasu. Przecież dzieci wraz z rozpoczęciem wojny na Ukrainie, nie przestały być dziećmi. Organizacje, instytucje i osoby prywatne spontanicznie wychodzą z propozycjami dla dzieci ukraińskich. W akcję włączyło się Mini Zoo w Wędryni, które wprowadziło darmowy wstęp dla ukraińskich mam z dziećmi. Wystarczy tylko okazać dokument - paszport lub dowód osobisty potwierdzający obywatelstwo ukraińskie. W Mini Zoo w Wędryni można zobaczyć ponad pięćdziesiąt gatunków zwierząt egzotycznych i domowych. W trakcie wizyty…
Dziś zaczyna się Wielki Post. Popielec to czas pokuty i wstrzemięźliwości
Dziś jest Środa Popielcowa, która rozpoczyna okres Wielkiego Postu. Czas poprzedzający najważniejsze chrześcijańskie święto, jakim jest Wielkanoc, wiązał się w tradycyjnej kulturze z wieloma zwyczajami. Ten okres obrzędowości ludowej jest zgodny z kalendarzem liturgicznym Kościoła katolickiego. W Środę Popielcową również na Śląsku CIeszyńskim obowiązywał ścisły post - można się było najeść do syta, ale tylko raz dziennie i to wyłącznie potrawami postnymi. Na śniadanie podawano zwykle tzw. wode z chlebym. Jest to najczęściej pokrajana w kostkę kromka czerstwego chleba zalana wrzątkiem, w którym ugotowano pokrojone w plasterki ząbki czosnku z dodatkiem kminu i szczyptą soli. Na obiad zaś żur postny z nieokraszonymi ziemniakami lub ziemniaki z uprzednio „wymoczonym” solonym śledziem i surową kiszoną kapustą, a na kolację placek z pszennej „żarnówki” upieczony na blasze z niesłodzoną czarną zbożową kawą. Ciasto na taki postny placek wyrabiano wyłącznie na wodzie z dodatkiem szczypty soli. Z takiego ciasta zamiast placków gotowano też kluski, które jadło się z kapuśniónką” albo z ugotowanymi w wodzie…
Katowice wypowiedziały umowę na wynajęcie sali na koncert Jaromíra Nohavicy. Powodem są jego związki z Putinem
POLSKA / Koncert czeskiego artysty miał się odbyć w sali koncertowej Instytucji Kultury im. Krystyny Bochenek "Katowice Miasto Ogrodów" 3 kwietnia. Właściciel sali poinformował organizatora o wypowiedzeniu umowy na wyjem. - Podjęliśmy tę trudną decyzję w geście solidarności z narodem ukraińskim - powiedział Łukasz Kałębasiak, rzecznik "Katowic Miasta Ogrodów". Koncert w Katowicach miał być częścią większej trasy koncertowej - planowane są koncerty w Toruniu, Gdańsku, Warszawie i Krakowie. - Głównym organizatorem całej trasy Jaromíra Nohavicy jest warszawski Klub "Stodoła". Podpisaliśmy umowę na wynajem sali w zupełnie innej rzeczywistości. Podjęliśmy tę trudną decyzję o wypowiedzeniu umowy w geście solidarności z narodem ukraińskim. Uznaliśmy, że w czasie wojny Rosji z Ukrainą nie wyobrażamy sobie sytuacji, w której Jaromír Nohavica występuje na naszej sali. Chodzi o jego związki z Władimirem Putinem - wyjaśnił Łukasz Kałębasiak, rzecznik "Katowic Miasta Ogrodów". - Rozmawiamy jeszcze z organizatorem na temat rekompensaty, ponieważ, jak się można domyślić, ten koncert sprzedawał się dobrze. Nie chcemy burzyć dobrych relacji z…
![Straż Pożarna przewiozła Ukraińców z Ostrawy do punktu recepcyjnego w Vyšních Lhotach [WIDEO]](https://zwrot.cz/wp-content/uploads/2022/03/prevoz_Ukrajina_3-600x400.jpg)
Straż Pożarna przewiozła Ukraińców z Ostrawy do punktu recepcyjnego w Vyšních Lhotach [WIDEO]
OSTRAWA / Straż Pożarna Województwa Morawsko-Śląskiego (HZS MSK ) oraz Straż Pożarna RC w Hulczynie (HZS ČR v Hlučíně) dziś w nocy przewiozła ukraińskich uchodźców z Ostrawy do punktu recepcyjnego w miejscowości Vyšní Lhoty. Stamtąd kobiety z dziećmi zostaną przewiezione do mieszkań i innych miejsc pobytu w całych Czechach. Straż Pożarna Województwa Morawsko-Śląskiego wysłała jeden autobus, natomiast Straż Pożarna RC w Hulczynie dwa. Przewieziono około 400 kobiet z dziećmi z dworca głównego w Ostrawie do punktu recepcyjnego w Vyšních Lhotach. Uchodźcy przyjechali do Ostrawy pociągiem z miejscowości Czop w obwodzie zakarpackim. Punkt recepcyjny w Vyšních Lhotach powołano decyzją rządu w celu pomocy obywatelom Ukrainy. Na miejscu uchodźcy rejestrują swój pobyt w Czechach i mogą liczyć na pomoc medyczną. Następnie zostaną przewiezieni do przygotowanych dla nich mieszkań i innych miejsc pobytu rozsianych na terenie całego kraju. https://www.youtube.com/watch?v=9KWC3iER_sg
Najnowszy numer
Newsletter
Kalendarium wydarzeń
Najczęściej czytane
- ZWROT ASTRONOMICZNIE: Dziś na niebie zobaczymy trzy planety i sierp Księżyca
- Ostatkowy bal w Milikowie-Pile. Muzyka, polonez i pełna sala Domu PZKO
- Teatr z Milikowa robi furorę – wyprzedaje Trisię w kilka minut. Przed nimi spektakle charytatywne i nowa premiera
- „Robimy to z potrzeby serca”. Rozmowa z Dawidem Haratykiem – autorem „Ławy”
- Pociągi z Cieszyna do Krakowa wrócą na tory, ale inwestycja droższa o 370 mln zł
ZWROT W KOMÓRCE
Reklama
Reklama
POGOTOWIE JEZYKOWE
