Święta na Starówce. W Bielsku-Białej odbędzie się jarmark świąteczny
grudzień072021

Święta na Starówce. W Bielsku-Białej odbędzie się jarmark świąteczny

BIELSKO-BIAŁA / W przyszłym tygodniu odbędzie się 14. jarmark "Święta na Starówce" w Bielsku-Białej. Przez trzy dni będzie można kupić rękodzieło, spróbować przysmaków, wziąć udział w świątecznych warsztatach i wysłuchać koncertów świątecznych. Gwiazdą tegorocznej imprezy będzie Dawid Kwiatkowski. Jarmark świąteczny odbędzie się w dniach od 17 do 19 grudnia w godzinach od 14.00 do 20.00 na bielskim Rynku, placu Wolności i w Ratuszu. Wszystkie koncerty odbędą się na Rynku Starego Miasta. Tam też będą rozłożone stoiska gastronomiczne. Kiermasz odbędzie się na placu Wolności. Warsztaty dla dzieci zostaną poprowadzone w Ratuszu. 17 grudnia (piątek) wystąpią: 17.00 – Zespół Włóczykije – koncert świąteczny18.00 – Tomek Lewandowski & SzeSzeMa 19.00 – Zespół „Dzień dobry”20.00-22.00 – Świąteczna Dyskoteka z Radiem Bielsko – prowadzący Łukasz Luszczak18 grudnia (sobota) wystąpią: 17.30 – Eclipse Band – bożonarodzeniowe przeboje wszechczasów 19.00 – Dawid Kwiatkowski20.30-22.00 – Świąteczna Dyskoteka z Radiem Bielsko – prowadzący Sławek „Rybka” Rybczyński19 grudnia (niedziela) wystąpią: 16.00 – Beskidzkie Betlejem – świąteczny koncert Miejskiego Domu Kultury18.00…

Pogotowie językowe. Prawidłowo czy regularnie?
grudzień072021

Pogotowie językowe. Prawidłowo czy regularnie?

Dziś będzie krótko - o zapożyczeniu językowym, które nagminnie pojawia się w języku polskim na Zaolziu, nie tylko mówionym, ale i pisanym. Chodzi o przysłówek ‘prawidłowo’, na przykład w zdaniu: ‘Członkowie klubu spotykają się prawidłowo co dwa tygodnie w Domu PZKO’. W tym zdaniu ‘prawidłowo’ zostało użyte w znaczeniu ‘regularnie’ i jest zapożyczaniem z języka czeskiego (‘pravidelně’ - pol. regularnie). Zdanie powinno więc brzmieć: Członkowie klubu spotykają się regularnie co dwa tygodnie w Domu PZKO. Mamy tutaj do czynienia z tzw. fałszywym przyjacielem, czyli słowem zdradliwym. ‘Pravidelně’ i ‘prawidłowo’ brzmią bardzo podobnie, ale oznaczają coś zupełnie innego. ‘Prawidłowo’ oznacza ‘tak jak należy’. Można więc postąpić prawidłowo, czyli znalezioną walizkę z pieniędzmi zanieść na komisariat policji. Można wykonać prawidłowo zadanie, wtedy gdy rezultat będzie właściwy, taki jak zamierzony. Urządzenie może działać prawidłowo, czyli bez zastrzeżeń. Pamiętajmy więc, że ‘spotykamy się regularnie co dwa tygodnie’. A czy to prawidłowo? Oczywiście! Warto się spotykać!

Oldrzychowice również mają swoją choinkę. Zabrzmiały pod nią polskie kolędy
grudzień062021

Oldrzychowice również mają swoją choinkę. Zabrzmiały pod nią polskie kolędy

OLDRZYCHOWICE / W sobotę 4 grudnia o godzinie 17.00 rozświetlono choinkę w pobliżu Domu Seniora w Oldrzychowicach. Oprawę muzyczną wydarzeniu zapewnił Zespół Taneczny "Oldrzychowice". Mimo przenikającego zimna dzieci zaprezentowały program, w którym opowiedziały o zwyczajach kolędniczych w katolickich i ewangelickich domach oraz zaśpiewały kilka polskich kolęd. – Nasz zespół "Oldrzychowice" zaśpiewał góralskie kolędy i pastorałki. Dzieci z "Małych Oldrzychowic" winszowały zgromadzonym jako mali połaźnicy, czyli kolędnicy chodzący po domach 26 grudnia. Połaźnicy chodzili po domach, życząc gazdóm i ich rodzinom wszystkiego dobrego z okazji narodzenia Pana Jezusa. Dzieci z "Małych Oldrzychowic" występowały po raz pierwszy. Myślę, że udało im się to świetnie – powiedziała Janina Kokotek, kierowniczka zespołu. Przed rozświetleniem choinki zebranych przywitali posłanka Pavla Golasowská oraz Marian Plucnar, przewodniczący rady dzielnicy Trzyniec-Oldrzychowice. Dopisali również sami Oldrzychowianie, którzy licznie zgromadzili się pod choinką.

W niedzielę rozświetlono choinkę w Trzyńcu. Tym razem nie było tłumów
grudzień062021

W niedzielę rozświetlono choinkę w Trzyńcu. Tym razem nie było tłumów

TRZYNIEC / W tym roku miasto Trzyniec zdecydowało się na rozświetlenie choinki miejskiej w kameralnym gronie. Choć nie zaproszono na tę uroczystość mieszkańców miasta, w niedzielę po południu na plac przed Trisią przyszło kilkadziesiąt osób. Prezydent miasta Trzyńca Věra Palkovská wyraziła nadzieję, że w przyszłym roku podczas rozświetlania choinki na rynku będą mogły być tłumy. – Niestety rozświetlamy naszą choinkę w Trzyńcu w ponurych okolicznościach. Koronawirus tutaj był, jest i będzie. Ale wierzę, że w przyszłym roku, gdy przybędzie zaszczepionych i wyleczonych, wrócimy do normalnego życia, i że za rok spotkamy się tutaj wszyscy razem. Adwent jest pięknym czasem refleksji i zwalniania tempa, choć dziś trudno być spokojnym, gdy targają nami obawy o przyszłość, martwimy się też o zdrowie naszych najbliższych, nie tylko fizyczne, ale i psychiczne, wielu ludzi ma również problemy z zapewnieniem podstawowych potrzeb. Jednak mimo wszystko wierzę, że możemy mieć piękne święta wśród swoich najbliższych - powiedziała Věra Palkovská, prezydent miasta Trzyńca. Nadzieja na piękne, normalne życie…

Czy św. Mikołaj lubił śnieg? Gdy podczas urlopu odkrywasz magię świąt
grudzień062021

Czy św. Mikołaj lubił śnieg? Gdy podczas urlopu odkrywasz magię świąt

Na Patarze – najdłuższej plaży tureckiego wybrzeża – znaleźliśmy się z mężem właściwie przez przypadek. W 2011 roku niewiele można się było o tym miejscu dowiedzieć. Polskie przewodniki o niej milczały, a anglojęzyczny opisywał ją w kilku zdaniach. Przeczytaliśmy, że na ciągnącej się przez 18 km plaży znajdziemy ciszę i spokój, rozległe wydmy otoczone górami oraz żółwie wodne mające tam swoje miejsca lęgowe. Ruszyliśmy więc w poszukiwaniu raju na ziemi. Leżące w odległości 2 km od plaży Miasteczko Gelemiş przywitało nas atmosferą post apokaliptyczną – większość restauracji była zamknięta lub znajdowała się w stanie rozkładu, baza noclegowa była okrojona, grozy dodawały panoszące się bezpańskie psy wszelkiej maści. Nocleg znaleźliśmy na małym campingu przy barze „Medusa”, prowadzonym przez Turka, który od kilkudziesięciu lat mieszka na stałe we Francji i przyjeżdża do Turcji wraz ze swoją rodziną na wakacje. Tu kiedyś znajdowało się starożytne miasto portowe Patara Ponieważ właściciel był miłośnikiem bluesa i jazzu na ścianach wisiały plakaty muzyczne, a z głośników…

Św. Barbara – choć nie wiadomo, czy istniała, jej kult w tradycji polskiej jest żywy do dziś
grudzień042021

Św. Barbara – choć nie wiadomo, czy istniała, jej kult w tradycji polskiej jest żywy do dziś

Legenda o świętej Barbarze, jak większość opowieści hagiograficznych, mrozi krew w żyłach. Jej kult jest szczególnie żywy na Górnym Śląsku. Jest patronką pracowników narażonych na nagłą i nieoczekiwaną śmierć - górników, hutników, marynarzy rybaków, żołnierzy, kamieniarzy, murarzy. Wspomnienie świętej obchodzimy 4 grudnia. Święta Barbara była córką Dioskura z Heliopolis w Bitynii, wysoko postawionego urzędnika. Bez wiedzy ojca przyjęła chrzest i złożyła ślub dozgonnej czystości jako oblubienica Chrystusa. Gdy ojciec się o tym dowiedział, zamknął ją w wieży bez okien, z wymalowanymi na ścianach wizerunkami pogańskich bożków. Poddawał ją torturom, aby wyrzekła się Chrystusa. Z pomocą murarzy udało jej się zbiec z więzienia. Dopadli ją jednak siepacze ojca. Zginęła męczeńską śmiercią przez ścięcie głowy mieczem. Wcześniej poddano ją okrutnym torturom. Do dzisiaj jest przedmiotem kultów lokalnych Choć usunięto jej imię z litanii świętych kościoła katolickiego - ze względu na wątpliwości związane z jej istnieniem - nadal jest przedmiotem kultów lokalnych. Najczęściej przedstawiana jest w stroju królowej w koronie. W ręku trzyma…

Zaadoptuj zwierza na święta! Certyfikat adopcji podaruj komuś na gwiazdkę
grudzień032021

Zaadoptuj zwierza na święta! Certyfikat adopcji podaruj komuś na gwiazdkę

OSTRAWA / Jak co roku Ogród Zoologiczny w Ostrawie zachęca do symbolicznego zaadoptowania swoich podopiecznych. Możesz w ten sposób wesprzeć finansowo zoo i podarować komuś pod choinkę zdjęcie zwierzaka i certyfikat adopcji. Adopcja ma charakter symboliczny, opłacenie składki nie rodzi żadnych roszczeń wobec zwierząt - osoba adoptująca nie będzie miała możliwości robienia zdjęć z adoptowanym lub wejścia na jego wybieg. Wybiera się gatunek zwierzęcia, a nie konkretnego osobnika. Zwierzęta adoptują dzieci, dorośli, klasy szkolne, rodziny i zespoły pracowników. Certyfikat adopcji może być ciekawym prezentem gwiazdkowym, szczególnie dla miłośników zwierząt. Jak zaadoptować zwierzę z ostrawskiego zoo? Wybierz zwierzę, które chcesz adoptować. Wypełnij formularz adopcyjny na stronie internetowej (zjedź na dół strony) i prześlij go. Wpłać minimalnie 500 koron rocznie (dane podane są na stronie). Zoo w Ostrawie po otrzymaniu darowizny finansowej prześle potwierdzenie wpłaty, podziękowanie i zdjęcie zwierzęcia. Nazwisko darczyńcy będzie również opublikowane przez cały rok na stronach zoo. Darczyńcy, którzy wpłacą powyżej 1000 koron będą zaproszeni na Dzień Darczyńcy, który…

Ogłaszamy konkurs na pamiątkę rodzinną związaną z Bożym Narodzeniem
grudzień032021

Ogłaszamy konkurs na pamiątkę rodzinną związaną z Bożym Narodzeniem

Być może macie w domu stare ozdoby świąteczne, które przypominają wam o bliskich, foremki do ciastek, których używa już czwarte pokolenie w waszym domu, maszynę do robienia szulek, zastawę świąteczną po babci albo zwykłą kartę z życzeniami świątecznymi, która ma dla was specjalne znaczenie? Podzielcie się swoimi skarbami z nami. Zdjęcia pamiątek wraz z opisem prześlijcie do 9 grudnia na adres info@zwrot.cz. Wszystkie pamiątki postaramy się opublikować na naszym portalu, a zwycięska pamiątka ukaże się na okładce grudniowego numeru „Zwrotu”.

Kto jeszcze nie ma kalendarza adwentowego? Ten ma ostatnią szansę na przygotowanie
listopad302021

Kto jeszcze nie ma kalendarza adwentowego? Ten ma ostatnią szansę na przygotowanie

Moje najwcześniejsze wspomnienia z kalendarzem adwentowym wcale nie są takie wczesne, bo pierwszy swój kalendarz w kształcie stajenki z ponumerowanymi okienkami, za którymi kryły się czekoladki, dostałam w wieku 7 lat. Moje dzieciństwo przypadało na okres kryzysu gospodarczego lat 80., więc takie dobra jak czekolada widywałam tylko dwa razy w roku w paczkach od wujka z Niemiec. Właśnie w jednej z nich moja mama znalazła to kolorowe cudo. I mogłam się wtedy nazwać szczęściarą. Kalendarz adwentowy będzie mi się już zawsze kojarzył nie tylko ze świętami Bożego Narodzenia, ale z oszałamiającym, kolorowych i pachnącym światem z zagranicy. Pierwszy kalendarz pojawił się w Niemczech Skąd właściwie wziął się pomysł odliczania dni do Bożego Narodzenia za pomocą czekoladek? Okazuje się, że trop prowadzący za zachodnią granicę, jest dobry. Pomysł kalendarza pojawi się w kręgach protestanckich w Niemczech. Pierwsze kalendarze miały formę wieńców, w których zamiast świec umieszczano małe woreczki z drobnymi niespodziankami. Dni do Bożego Narodzenia odliczano również za pomocą kresek rysowanych…

Nie karm ptaków chlebem i ciastkami! [przepis na kulę tłuszczową]
listopad292021

Nie karm ptaków chlebem i ciastkami! [przepis na kulę tłuszczową]

Wiele gatunków ptaków zostaje w naszym klimacie nawet zimą. W tym okresie ich naturalny pokarm jest poważnie ograniczony. Szczególnie krytyczne dla ptaków są silne mrozy i duża pokrywa śnieżna — w ciągu jednej mroźnej nocy ptak może stracić do 20% masy ciała. Dlatego prawidłowe dokarmianie przez ludzi może znacznie zwiększyć ich szanse na przeżycie. Jeśli zdecydujemy się na karmienie ptaków w okresie zimowym, konieczne jest przestrzeganie pewnych zasad, w przeciwnym razie nie pomożemy im, a wręcz przeciwnie możemy zagrozić ich zdrowiu. Ogólnie rzecz biorąc, im bardziej urozmaiconą karmę zaoferujemy ptakom, tym więcej gatunków będziemy mogli zaobserwować w naszym karmniku. Zasady dokarmiania ptaków zimą Karmnik musi być bezpieczny i zapewniać ptakom widok. Karmnik musi znajdować się co najmniej 1,5 m nad ziemią i co najmniej 2 m od drzewa. Pokarm musi być zabezpieczony przed wypadaniem oraz chroniony przed śniegiem i deszczem. Regularnie dodajemy karmę do karmnika, oczyszczamy go z odchodów i skórek oraz dezynfekujemy octem. Karmnik może znajdować się bezpośrednio na…

Jiří Muryc: Gwara nie jest językiem drugiej kategorii. Kolejny wykład MUR-u za nami
listopad292021

Jiří Muryc: Gwara nie jest językiem drugiej kategorii. Kolejny wykład MUR-u za nami

CZESKI CIESZYN / W miniony czwartek w ramach MUR-u Jiří Muryc, pracownik Zakładu Polonistyki Katedry Slawistyki Uniwersytetu Ostrawskiego, poprowadził prelekcję „Polsko-czeskie pogranicze językowe”. Na wykład przyszli liczni słuchacze. Temat wywołał ciekawą dyskusję po części oficjalnej. Poprosiliśmy też prelegenta o krótką rozmowę. Jiří Muryc zdefiniował politykę językową, scharakteryzował wielojęzyczności i różnorodność językową w Europie, zaprezentował, jak przedstawia się język polski na mapie Europy. Prelegent mówił o sytuacji prawnej języków regionalnych i mniejszościowych w Europie, w szczególności o Europejskiej Karcie Języków Regionalnych lub Mniejszościowych. Mówił również o tym, jaka jest sytuacja prawna języka polskiego w Czechach. Prelegent wygłosił też swoje zdanie na temat miejsca gwary w życiu polskiej mniejszości. – Gwara jest kodem językowym, jak każdy inny, dlatego trzeba ją promować. Gwara nie jest językiem drugiej kategorii. Możemy przecież tworzyć w niej poezję i inne utwory literackie, spełnia również wszystkie funkcje języka: komunikacyjną, poznawczą, emocjonalną, społeczną. Istnieją jedynie sytuacje, w których lepiej jest użyć języka polskiego czy czeskiego. Jednak wszystkie języki są…

Minister klimatu i środowiska: Polskie służby zbadają wpływ wycieku gazu w hucie w czeskim Trzyńcu
listopad252021

Minister klimatu i środowiska: Polskie służby zbadają wpływ wycieku gazu w hucie w czeskim Trzyńcu

We wtorek 23 listopada 2021 roku w godzinach nocnych miał miejsce wyciek gazu wielkopiecowego w Hucie Trzynieckiej. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska zwróci się do czeskich służb o pełne wyjaśnienia dotyczące przyczyn awarii, jak i podjętych później działań w tym zakresie. - W związku z wyciekiem gazu, który miał miejsce zaledwie 4 km od granicy naszego kraju, podległe mi służby zbadają, jaki wpływ na środowisko po stronie polskiej miała awaria – poinformowała minister klimatu i środowiska Anna Moskwa. 23 listopada 2021 roku w godzinach nocnych miała miejsce awaria zbiornika gazu w Hucie Trzynieckiej. Na polecenie minister klimatu i środowiska Anny Moskwy polskie służby rozpoznają, czy wyciek gazu z huty wpłynął na stan środowiska po stronie polskiej. - Mobilna stacja pomiarowa Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska zbada w pasie przygranicznym, czy nastąpiło przekroczenie parametrów środowiskowych po stronie polskiej. Chcemy być pewni, że polscy obywatele mogą czuć się bezpieczni – podkreśliła minister Anna Moskwa. Jak dodała szefowa resortu klimatu i środowiska, Generalna Dyrekcja Ochrony…

O niedźwiedziu, Kaczce Dziwaczce i rozmowach z myszką. Przegląd recytatorski dla przedszkolaków w kameralnym wydaniu
listopad252021

O niedźwiedziu, Kaczce Dziwaczce i rozmowach z myszką. Przegląd recytatorski dla przedszkolaków w kameralnym wydaniu

CZESKI CIESZYN / Na "Strzelnicy" w Czeskim Cieszynie odbył się coroczny przegląd recytatorski dla przedszkolaków. W tym roku wystąpiło szesnaścioro dzieci z całego Zaolzia. Były wiersze Ludwika Jerzego Kerna, Doroty Gellner, Wandy Chotomskiej. Nie zabrakło również Juliana Tuwima i Jana Brzechwy. - Cieszymy się, że udało nam się w tym roku przegląd zorganizować. Zachowujemy wszystkie obostrzenia i staramy się jednak coś robić. Tym razem było to kameralne spotkanie, ale dzięki temu było przyjemniejsze dla dzieci. Nie musimy wszystkich imprez robić na sto procent. Podoba mi się, że w tym roku przyjechały do nas mniejsze przedszkola z całego Zaolzia - powiedziała wiceprezes Macierzy Szkolnej w RC Elżbieta Štěrba-Molenda. - Myślę, że przedszkolaki się dobrze bawiły. Naszym celem jest, żeby dzieci nabyły pewnej ogłady i spróbowały swoich sił w bardziej formalnym wystąpieniu. Z tego względu, że są to jeszcze małe dzieci, organizujemy przegląd, a nie konkurs. Dziecko, które opanuje jakiś tekst i wystąpi przez publicznością, zasługuje już na medal czy nagrodę. Dla…

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2022.
Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.