Wyjątkowy koncert już za tydzień. Warszawska Orkiestra Sentymentalna w „Kasowym” w Mostach koło Jabłonkowa
Kongres Polaków w Republice Czeskiej serdecznie zaprasza na wieczór pełen kolęd w wykonaniu Warszawskiej Orkiestry Sentymentalnej. Wydarzenie odbędzie się w czwartek, 15 stycznia, w Domu PZKO "Kasowy" w Mostach koło Jabłonkowa. Bilety są już dostępne w sprzedaży. Kolędy sentymentalnie Zespół Warszawska Orkiestra Sentymentalna powstał z zamiłowania do repertuaru polskich scen i ekranów dwudziestolecia międzywojennego. Największą jego inspiracją są wykonania gwiazd tamtych czasów, takich jak Wiera Gran, Adam Aston, Tadeusz Faliszewski czy Mieczysław Fogg, a także klimat kawiarnianych, salonowych i dansingowych występów, które do dziś urzekają nastrojem. W najbliższy czwartkowy wieczór publiczność usłyszy przede wszystkim kolędy, nie tylko te najbardziej znane, ale również te mniej popularne, które zawieruszyły się w starych kantyczkach. Zespół zadebiutował na Festiwalu Folkowym Polskiego Radia „Nowa Tradycja”. W swoim dorobku ma albumy: Umówmy się na dziś (2016), Tańcz mój złoty (2017), Śpiewnik kolędowy (2017) oraz Płyń Wisełko (2018). Warszawska Orkiestra Sentymentalna koncertowała zarówno w Polsce, jak i za granicą – m.in. we Włoszech, Niemczech, na Ukrainie i…
Spotkanie w Nieborach. Świąteczna atmosfera, tradycyjna szopka i plany na przyszły rok
NIEBORY / W niedziele 28 grudnia grupy teatralne Gapa i Gapcio wystawiły jasełka w Domu PZKO im. Pawła Oszeldy w Nieborach. Miejscowe Koło Polskiego Związku Kulturalno Oświatowego zapewniło nie tylko lokal, ale świąteczną atmoseferę - poczęstunek i dodatkowo niespodziankę. W swoim przedstawieniu twórcy nieborowskich jasełek formą nawiązali do tradycyjnej szopki, w której tematem było nie tylko narodzenie Chrystusa i sceny biblijne związane z Bożym Narodzeniem, lecz także motywy świeckie, inspirowane codziennym życiem. Łączono sceny narodzin Chrystusa z elementami humorystycznymi i realistycznymi, w których pojawiały się postacie ze współczesnego świata polityki. Dzięki temu szopka stała się nie tylko widowiskiem religijnym, ale również komentarzem do społecznych nastrojów. W narracji nieborowskich jasełek pojawiły się postacie z czeskiej sceny politycznej: Andrej Babiš i Tomio Okamura, ale też amerykański prezydent Donald Trump i amerykański przedsiębioraca i polityk Elon Musk. Matka Boska nagrywała telefonem „realsy”, a całe przedstawienie stylizowane było na świat influencerów. Było to wyraźne nawiązanie do współczesnego świata – treści miały charakter wielowarstwowy, pozostawiały…
Ruszyły zapisy do 51. Zjazdu Gwiaździstego. W tym roku pałeczkę organizatora przejęła szkoła w Wędryni
REGION / Już za miesiąc odbędzie się 51. Zjazd Gwiaździsty - zawody narciarskie dla uczniów z polskich szkół podstawowych w Czechach. Właśnie ruszyły zapisy na przyszłoroczną edycję. Zmagania sportowe odbędą się 24 stycznia 2026 roku już tradycyjnie na Złotym Groniu w Istebnej. Organizatorem tegorocznych zawodów jest Polska Szkoła Podstawowa im. Wisławy Szymborskiej w Wędryni. Współorganizatorem zaś Kongres Polaków w Republice Czeskiej, Zarząd Główny Macierzy Szkolnej w Republice Czeskiej i Macierz Szkolna przy Szkole Podstawowej i Przedszkolu im. Wisławy Szymborskiej w Wędryni. Zawody w trzech dyscyplinach Dzieci będą mogły startować w trzech dyscyplinach. Slalom na nartach i slalom na snowboardzie oraz biegi odbędą się w Istebnej w ośrodku Złoty Groń. W slalomie na nartach i biegach na nartach dzieci będą rywalizowały w pięciu kategoriach wiekowych. W slalomie na snowboardzie będą współzawodniczyły w dwóch kategoriach wiekowych. Szczegóły dotyczące imprezy [TUTAJ]. Już teraz można zgłosić swoje dziecko za pomocą formularza. Termin zgłoszenia upływa 15 stycznia.
Stroiciel w Konkursie Chopinowskim. Rozmowa ze stroicielem Marcinem Kuskiem. Część III
Marcin Kusek, stroiciel fortepianów marki Steinway, przez tygodnie pracował za kulisami Konkursu Chopinowskiego, czuwając nad instrumentami, które towarzyszyły uczestnikom w najważniejszych momentach. Dziś publikujemy trzecią rozmowę z nim. Pierwszą „Dziecko i pianino” znajdziesz tutaj. Drugą „Zawód stroiciel” znajdziesz tutaj. Zapraszamy do lektury trzeciej części cyklu. Jak pan się znalazł przy Konkursie Chopinowskim?Szczerze mówiąc – przez przypadek. Nigdy nie marzyłem, że tam trafię, bo to przecież absolutny top, najważniejsze wydarzenie pianistyczne na świecie. A ja znalazłem się w samym środku – na scenie, wśród najlepszych pianistów i fortepianów. To było coś większego niż spełnienie marzeń, bo nawet nie śmiałem ich mieć. Jak wygląda praca stroiciela w takim konkursie?Ciężko (śmiech). Stroiciel pracuje wtedy, kiedy inni śpią. W dzień są przesłuchania, więc przy fortepianie nie wolno nic robić. My wchodzimy w nocy. Przez miesiąc praktycznie nie ma snu. Człowiek chodzi półprzytomny, fizycznie wykończony, ale adrenalina i atmosfera trzymają przy życiu. Praca stroiciela w konkursie to duża odpowiedzialność. Jak pan to odbierał?To była dla…
Żywa szopka w Trzyńcu. Muzeum pełne dzieci i świątecznej atmosfery
TRZYNIEC / Już po raz 22. w Muzeum Huty Trzynieckiej i Miasta Trzyńca zagościła żywa szopka. 12 grudnia muzeum odwiedziło ponad tysiąc uczniów z Trzyńca oraz innych miejscowości regionu, którzy mieli okazję zobaczyć zagrody ze zwierzętami, wziąć udział w warsztatach rękodzielniczych, obejrzeć przedstawienia oraz zwiedzić wystawę szopek bożonarodzeniowych. Dzień pełen atrakcji W tym roku goście mogli zobaczyć w muzealnym ogrodzie m.in. owce, lamy, świnki wietnamskie, cielaka oraz wielbłąda dwugarbnego, które przyjechały z miejscowości Kružberk koło Opawy. Dodatkową atrakcją była przejażdżka na ośle. Pod namiotem przygotowano stanowiska rękodzielników, którzy nie tylko prezentowali i sprzedawali swoje wyroby, ale także prowadzili warsztaty. Dzieci wykonywały wisiorki z kości, dekorowały pierniki lukrem oraz tworzyły świąteczne ozdoby. Można było również podejrzeć pracę kowala i wikliniarza oraz zobaczyć, jak wyglądał stół wigilijny w średniowieczu. Uczestnicy wydarzenia mieli także okazję obejrzeć przedstawienia o tematyce bożonarodzeniowej — pełne humoru, ale i refleksji. Na gości czekała również budka z ciepłym jedzeniem oraz gorącą kawą i herbatą. Przed wejściem do muzeum…
Rozświetlenie choinki w Oldrzychowicach. Narodziny nowej tradycji
OLDRZYCHOWICE / W środę 10 grudnia w Oldrzychowicach na Fojstwiu odbyło się pierwsze w historii uroczyste zapalenie bożonarodzeniowej choinki. Wydarzenie przyciągnęło setki mieszkańców oraz gości, którzy przyszli, aby wspólnie spędzić wieczór adwentowy w ciepłej, rodzinnej atmosferze. Kolędowanie na podstawie przekazów ustnych Anny Chybidziurowej Uroczystość rozpoczęły występy dzieci z polskiej i czeskiej szkoły podstawowej w Oldrzychowicach. Następnie publiczność obejrzała program folklorystyczny zespołu „Oldrzychowice”, który zaprezentował wyjątkowe kolędy i pastorałki oparte na przekazach ustnych Anny Chybidziurowej z Bukowca, spisanych przez profesora Daniela Kadłubca. Po części artystycznej uczestnicy przeszli na dziedziniec Fojstwia, gdzie nowy pastor lokalnej parafii ewangelickiej, Samuel Rusnok, odmówił krótką modlitwę i udzielił błogosławieństwa. Najważniejszym momentem wieczoru było wspólne odliczanie, po którym rozświetlono świąteczną choinkę. Po zapaleniu lampek rozpoczęło się radosne kolędowanie prowadzone przez Noemi Macurę, której akompaniował na gitarze Marek Grycz. Na gości czekały stoiska z grzanym winem, miodowymi przysmakami, rękodziełem przygotowanym przez dzieci oraz liczne warsztaty twórcze rozmieszczone na terenie całego Fojstwia. Współpraca, solidarność i wspólny cel - Boże…
Barbórkowe spotkanie z Dariuszem Zalegą w Księgarni u Wirthów. Już niebawem spotkanie z Michaelem Morysem-Twarowskim
CZESKI CIESZYN / W miniony czwartek (4 grudnia) Księgarnia u Wirthów w Czeskim Cieszynie stała się miejscem spotkania miłośników książek, historii i Śląska. Z okazji Barbórki polska księgarnia zaprosiła na spotkanie autorskie Dariusza Zalegę – historyka, dziennikarza i autora związanego z Górnym Śląskiem. Wydarzenie rozpoczęło się o godzinie 17.00 i przyciągnęło grono czytelników z Zaolzia i okolic. Historia alternatywna w "Republice węglowej" Pretekstem do spotkania była najnowsza książka autora, „Republika Węglowa”, która ukazała się zaledwie miesiąc temu. Zalega opowiadał o genezie publikacji, podkreślając, że pomysł narodził się podczas wieloletnich kwerend archiwalnych. Jak przyznał, właśnie wtedy pojawiła się myśl, by „pobawić się historią” i sprawdzić, jak mogłyby wyglądać losy Górnego Śląska, gdyby niektóre wydarzenia potoczyły się inaczej. Autor przybliżył uczestnikom koncepcję książki, która jest zbiorem luźno powiązanych opowieści tworzących alternatywną wizję roku 1919 – czasu napięć politycznych, społecznych i narodowościowych w powojennej Europie. Podczas spotkania mówił o świadomej grze z konwencją, w której znane i mniej znane postacie epoki trafiają w…
Koncert świąteczny w polskiej szkole w Trzyńcu. Radosne oczekiwanie w dziecięcym wydaniu
TRZYNIEC / W Polskiej Szkole im. Gustawa Przeczka w Trzyńcu zorganizowano po kilkuletniej przerwie koncert świąteczny połączony z kiermaszem rękodzieła. Wydarzenie, które odbyło się 3 grudnia, wprowadziło zebranych w atmosferę radosnego oczekiwania na Boże Narodzenie. Kiermasz pełen rękodzieła i słodkości Już przed rozpoczęciem koncertu szkolne korytarze tętniły życiem. Dzieci i młodzież przygotowały stoiska z własnoręcznie wykonanymi ozdobami świątecznymi oraz wypiekami. Każdy wyrób był niepowtarzalny, a stoiska przyciągały ciekawość odwiedzających, którzy chętnie kupowali prace młodych twórców. Na terenie szkoły działała także kawiarenka, w której można było usiąść, napić się czegoś ciepłego i skosztować słodkości, ciesząc się przyjemną, rodzinną atmosferą. Dziecięce talenty na scenie O godzinie 16.00 w sali gimnastycznej rozpoczął się koncert. Na trybunach zasiedli rodzice, dziadkowie, rodzeństwo oraz liczni sympatycy szkoły. Każda z klas przygotowała na tę okazję wyjątkową świąteczną piosenkę. Dzieci śpiewały i tańczyły z ogromnym zaangażowaniem, a wiele grup wzbogaciło swój występ o akompaniament na instrumentach – od keyboardu, przez flety, aż po skrzypce i wiolonczelę. Bożonarodzeniowe zwyczaje…
Jarmark bożonarodzeniowy w Lesznej Dolnej po raz drugi. Rozświetlono choinkę i zaprezentowano lokalne rękodzieło
LESZNA DOLNA / W Domu PZKO w Lesznej Dolnej już po raz drugi odbył się jarmark bożonarodzeniowy. Wydarzenie, którego finałem było wspólne rozświetlenie choinki, przygotowały miejscowe organizacje społeczne. Jak podkreślali organizatorzy, jarmark trwa tak długo, jak długo pojawiają się chętni do odwiedzin. – Po rozświetleniu zawsze jeszcze ze dwie godzinki, do około 19.00. Jak jest grzaniec, to wiadomo – ludzie chętnie zostają – żartowali współorganizatorzy. Na zewnątrz na odwiedzających czekały stoiska z ciepłymi posiłkami. Dużym powodzeniem cieszyły się placki ziemniaczane przygotowane przez Miejscowe Koło PZKO, świąteczne ciastka i inne domowe smakołyki. W środku budynku wystawcy prezentowali ręcznie wykonane dekoracje bożonarodzeniowe, ozdoby, bibeloty oraz wiele przedmiotów codziennego użytku. Hitem okazał się artystyczny kalendarz ze zdjęciami z Lesznej Dolnej na rok 2026. Rękodzieło z pasją Wśród wystawców znalazł się m.in. Tadeusz Szkucik, który oferował drewniane zegary różnych rozmiarów – zarówno kominkowe, jak i ścienne – a także szopki bożonarodzeniowe oraz tradycyjne drewniane „korytka” i miseczki. – Sprzedałem dzisiaj wszystkiego po trochu. Największym…
Kalendarz adwentowy w zoo Ostrawa. Każdego dnia czeka niespodzianka
Zoo w Ostrawie przygotowało dla swoich gości wyjątkowy kalendarz adwentowy. Od 1 do 24 grudnia każdego dnia na odwiedzających będzie czekać drobna niespodzianka. Czasem otrzyma ją każdy, innym razem decydować będzie szczęście – niektóre bonusy będą losowane. Kalendarze adwentowe zwykle skracają oczekiwanie na Wigilię, a ten z ostrawskiego zoo dodatkowo pozwala na chwilę zwolnić tempo i odetchnąć od przedświątecznego pośpiechu. Goście mogą wybrać się na spokojny zimowy spacer po ogrodzie, gdzie każdego dnia aż do świąt będzie na nich czekać niespodzianka. Każdego dnia nowa niespodzianka - W pierwszych latach nasz kalendarz adwentowy miał bardzo prostą formę. Udostępnialiśmy w mediach społecznościowych zdjęcia zwierząt i przygotowywaliśmy quiz na temat ich rozpoznawania. To również spotkało się z miłym odzewem. W tym roku po raz trzeci oferujemy odwiedzającym coś ekstra – każdego dnia w zoo będzie czekać na gości drobna niespodzianka. Od 1 grudnia na specjalnej stronie adwentowej codziennie będzie się otwierało nowe okienko – mówi Jana Strakošová, administratorka mediów społecznościowych i koordynatorka projektu.…
Spotkanie autorskie U Wirthów. „Republika Węglowa” w Barbórkę
Już w najbliższy czwartek Księgarnia u Wirthów w Czeskim Cieszynie zaprasza na bonusowe spotkanie autorskie z okazji Barbórki. O godzinie 17.00 jedyna polska księgarnia w Czechach będzie gościć Dariusza Zalegę, który opowie o swojej najnowszej książce "Republika Węglowa". Zaledwie miesiąc temu ukazała się najnowsza książka Dariusza Zalegi – historyka, dziennikarza i pasjonata Śląska, autora głośnych Chacharów. Ludowej historii Górnego Śląska. Czytelnicy będą mieli niepowtarzalną okazję spotkania się z autorem na Zaolziu. Alternatywna historia Śląska „Republika Węglowa” to zbiór luźno powiązanych opowieści, które tworzą alternatywną historię roku 1919 na Górnym Śląsku – roku naznaczonego napięciami politycznymi, społecznymi i narodowościowymi w powojennej Europie. Zalega bawi się konwencją, przenosząc znane i mniej znane postaci epoki w nieoczekiwane sytuacje. Jak podkreśla, robi to z nadzieją, że wywoła to u czytelników raczej uśmiech niż oburzenie. Autor wyjaśnia, że pomysł na książkę narodził się kilka lat temu. - Pomysł zrodził się kilka lat temu, gdy zakopany byłem w śląskich archiwach. Pomyślałem: a może by tak pobawić…
Baśnie na nowo opowiedziane. O szczęściu w „Księgarni u Wirthów”
W czeskocieszyńskiej „Księgarni u Wirthów” odbyło się spotkanie, które zamieniło zwykłe popołudnie w literacką podróż pełną symboli i pytań o to, czym właściwie jest szczęście. Gościem była Roksana Jędrzejewska-Wróbel, ceniona autorka literatury dziecięcej, która tym razem przybliżyła młodym słuchaczom swoją najnowszą interpretację dawnych motywów baśniowych. Na podłodze księgarni rozłożono kolorowe koce, a najmłodsi czytelnicy zajęli na nich miejsca, by słuchać opowieści o tym, co w życiu jest ważne. Bańki mydlane unoszące się nad ich głowami i rozdawane przez autorkę koraliki miały nie tylko urozmaicić spotkanie, ale też stać się symbolicznymi drogowskazami w opowieści o pragnieniach, iluzjach i wyborach. Moc ludowych baśni Jędrzejewska-Wróbel wyjaśniła, że jej pisarstwo wynika z rozmów z dziećmi i z obserwacji tego, czym żyją na co dzień. Seria „Siedem szczęśliwych. Baśnie nie dość znane”, w której ukazał się „Kwiat paproci”, powstała właśnie z poczucia, że współczesne dzieci rzadko mają kontakt z ludowymi opowieściami. Autorka zauważyła, że takie postaci i zjawiska jak szklana góra, kije samobije czy śpiący…
Z Piosecznej pod Monte Cassino. O pamięci, odwadze i życiu Jana Gazura w setną rocznicę jego urodzin
Dziś (30 listopada 2025) przypada setna rocznica urodzin Jana Gazura (1925-2011) – jednego z najbardziej rozpoznawalnych świadków historii na Zaolziu, bohatera opisanego przez Melchiora Wańkowicza w „Bitwie o Monte Cassino”, a przede wszystkim człowieka, którego życie i słowa na zawsze zapisały się w pamięci całych pokoleń mieszkańców naszego regionu. Jego los był jednocześnie typowy i absolutnie wyjątkowy. Typowy – bo jak tysiące młodych Zaolziaków został uwikłany w wir wielkiej historii, nie mając wpływu na wojenną politykę. Wyjątkowy – bo jako jeden z nielicznych zdołał wyrwać się z narzuconej mu roli żołnierza Wehrmachtu i stanąć po stronie, z którą czuł się związany od urodzenia. Chłopak, który wbrew wszystkiemu zachował własną tożsamość Postać Jana Gazura często bywa przywoływana jednym krótkim cytatem: „Nie strzylejcie, jo je Polok!”. Te słowa stały się symbolem odwagi i desperacji, ale w rzeczywistości kryje się za nimi o wiele więcej niż tylko dramatyczny moment z wiosny 1944 roku. Jan Gazur, młody chłopak z Piosecznej, miał zaledwie siedemnaście lat,…
Zawód stroiciela. Rozmowa ze stroicielem Marcinem Kuskiem. Część II
Choć planowaliśmy opublikować te rozmowy w trakcie XIX Konkursu Chopinowskiego, dopiero teraz – gdy emocje opadły, a fortepiany wybrzmiały do końca – możemy oddać głos tym, którzy dbali o ich brzmienie. Marcin Kusek, stroiciel fortepianów marki Steinway, przez tygodnie pracował za kulisami Konkursu Chopinowskiego, czuwając nad instrumentami, które towarzyszyły uczestnikom w najważniejszych momentach. Dziś wracamy do tych rozmów w trzyczęściowym cyklu: „Dziecko i pianino”, „Zawód stroiciel” oraz „Stroiciele w Konkursie Chopinowskim” – by spojrzeć na świat muzyki od strony, której zwykle nie widać ze sceny. Zapraszamy do lektury drugiej części cyklu. Jak zaczęła się pana droga do zawodu stroiciela? Trochę przez przypadek. I trochę przez stan wojenny. Wróciłem wtedy do liceum po przerwie – byłem w tych czasach wywrotowcem – i okazało się, że nasza pani z historii jest internowana, a nowym dyrektorem został nauczyciel rosyjskiego. Wezwał mnie i mówi: „Lubię cię, ale masz pół roku, żeby zmienić szkołę”. I bardzo dobrze zrobił, bo chodziłem tam bez celu. W tym…
Warsztaty Bożonarodzeniowe w Wędryni. Świąteczna atmosfera przyciąga coraz więcej gości
WĘDRYNIA / W wędryńskiej Czytelni po raz kolejny odbyły się Warsztaty Bożonarodzeniowe organizowane przez gminę, które tym razem przyciągnęły ponad 30 wystawców, w tym gości ze Słowacji. Impreza trwała przez cały piątek i sobotę, oferując odwiedzającym nie tylko możliwość zakupu dekoracji świątecznych i drobnych upominków, ale także udział w warsztatach oraz skosztowanie domowych potraw i wypieków. – Większość naszych wystawców pochodzi z Wędryni i okolic, ale w tym roku gościliśmy również przedstawicieli ze Słowacji, m.in. pszczelarza sprzedającego miody oraz wytwórcę szulek – powiedział jeden z organizatorów, Milan Zakřevský. https://youtube.com/shorts/pitmv6pcvS8?feature=share Warsztaty i rękodzieło przyciągają tłumy Jarmark z roku na rok przyciąga coraz więcej wystawców zainteresowanych udziałem. Organizatorzy podkreślają, że uczestnicy są bardzo zadowoleni z wydarzenia. – Niektórzy mówią, że to najlepsza impreza w okolicy, bo mogą sprzedawać swoje produkty w ciepłym pomieszczeniu, otrzymują posiłek i nie muszą płacić za miejsce – dodaje Zakřevský. W tym roku organizatorzy mogli liczyć także na sprzyjającą pogodę – w piątek rano spadł pierwszy w sezonie…
Beskidy oczami fotografa René Kajfosza. Spotkanie w Oldrzychowicach
OLDRZYCHOWICE / W piątkowy wieczór członkowie Miejscowego Koła Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego w Oldrzychowicach uczestniczyli w prelekcji fotografa René Kajfosza zatytułowanej „Krainą górali”. Połączenie dwóch pasji Uczestnicy znali już prelegenta z kursu spawania, który odbył się wiosną tego roku w ramach cyklu warsztatowego „Szykowne oldrzichowicki rynce”. Tamta okazja pozwoliła im poznać jego umiejętności techniczne, jednak tym razem Kajfosz zaprezentował zupełnie inną stronę swojej działalności. Skupił się na fotografii, którą zajmuje się od wielu lat, koncentrując się przede wszystkim na ujęciach pejzażowych. Podczas swoich licznych wędrówek po Beskidach łączy dwie pasje – zamiłowanie do górskiego wędrowania oraz potrzebę uchwycenia piękna otaczającej przyrody. W trakcie spotkania opowiadał o swojej drodze twórczej oraz o tym, jak wygląda proces powstawania jego zdjęć. Szczegółowo omówił również sprzęt fotograficzny, którego używa podczas pracy w terenie, i wyjaśnił, z jakimi wyzwaniami wiąże się fotografowanie w zmiennych warunkach górskich. Inspiracja do odkrywania nowych tras w Beskidach – Podczas kursu spawania dowiedzieliśmy się, że pan Kajfosz pasjonuje się także fotografią.…
Jan Raszka – rzeźbiarz ze Śląska Cieszyńskiego. W 80. rocznicę śmierci
Dziś mija rocznica śmierci Jana Raszki - artysty, którego twórczość na trwałe wpisała się w historię Śląska Cieszyńskiego. Urodzony w Ropicy w 1871 roku, a w młodości mieszkający także w Rychwałdzie i Pudłowie, wyrósł z tutejszej tradycji i życia codziennego mieszkańców tej ziemi. Choć życie zawodowe związało go później z Krakowem, Raszka nigdy nie zerwał więzi z miejscem swojego pochodzenia – to właśnie tutaj, w granicach byłego Księstwa Cieszyńskiego, pozostawił jedne z najważniejszych śladów swojej pracy. Wychowany w wielodzietnej, ubogiej rodzinie ewangelickiej, przeszedł długą drogę od ucznia ludowej szkoły w Pudłowie po wybitnego rzeźbiarza, medaliera i profesora. Studia w Wiedniu otworzyły mu świat europejskiej sztuki, kształtowanej wówczas przez secesję i rodzące się art déco. Jego styl wyróżniał się elegancją formy, dynamiczną kompozycją i umiejętnością łączenia monumentalności z subtelnym detalem. Dzieła, które stały się symbolami regionu Dla mieszkańców Śląska Cieszyńskiego twórczość Raszki ma szczególną wagę. To właśnie jego pomnik Mieszka I, odsłonięty w 1931 roku w Lasku Miejskim, przywrócił w przestrzeni…
Dziecko i pianino. Rozmowa ze stroicielem Marcinem Kuskiem. Część I
Choć planowaliśmy opublikować te rozmowy w trakcie XIX Konkursu Chopinowskiego, dopiero teraz – gdy emocje opadły, a fortepiany wybrzmiały do końca – możemy oddać głos tym, którzy dbali o ich brzmienie. Marcin Kusek, stroiciel fortepianów marki Steinway, przez tygodnie pracował za kulisami Konkursu Chopinowskiego, czuwając nad instrumentami, które towarzyszyły uczestnikom w najważniejszych momentach. Dziś wracamy do tych rozmów w trzyczęściowym cyklu: „Dziecko i pianino”, „Zawód stroiciel” oraz „Stroiciele w Konkursie Chopinowskim” – by spojrzeć na świat muzyki od strony, której zwykle nie widać ze sceny. Zapraszamy do lektury pierwszej części cyklu. Marcin Kusek w Filharmonii Narodowej podczas Konkursu Chopinowskiego Panie Marcinie, to pytanie zadają wszyscy rodzice: jakie pianino wybrać dla dziecka, które zaczyna naukę w szkole muzycznej – cyfrowe czy akustyczne? Zdecydowanie akustyczne. Na pewno nie cyfrowe. Wiem, że w sklepach sprzedawcy zachwalają te instrumenty i mówią, że to „to samo”. Ale to zupełnie inny instrument. Pianina cyfrowe mają prostą dźwignię obciążoną ciężarem, zwykle 60–65 g, jak huśtawka podparta w…
Wyprawa po Kwiat Paproci. Spotkanie z Roksaną Jędrzejewską-Wróbel w Księgarni u Wirthów
Są książki, które otwierają drzwi do świata wyobraźni – i takie, które pomagają zrozumieć własne serce. Książka „Kwiat paproci” łączy jedno i drugie. Już wkrótce młodzi czytelnicy będą mogli porozmawiać o niej z samą autorką, Roksaną Jędrzejewską-Wróbel, podczas wyjątkowego spotkania w Księgarni u Wirthów. Pisarka, ceniona za ciepło, humor i niezwykłą wrażliwość, poprowadzi pełne zabaw, rozmów i baśniowej atmosfery warsztaty „Wyprawa po Kwiat Paproci, czyli czym jest prawdziwa mądrość w świecie mediów społecznościowych”. Uczestnicy wspólnie zastanowią się, czym jest szczęście, jak je rozpoznać i dlaczego czasem kryje się w najmniejszych drobiazgach. Nie zabraknie czytania fragmentów baśni, tworzenia „przepisu na szczęście”, oglądania ilustracji i… łapania baniek mydlanych. Na koniec każdy otrzyma symboliczny koralik, który ma przypominać, że dobre chwile można zbierać jak skarby. Spotkanie odbędzie się 25 listopada o godzinie 17:00 w Księgarni u Wirthów. Przygotowano je z myślą o dzieciach w wieku 8–13 lat, ale dorośli również znajdą tu coś dla siebie. To okazja, aby wspólnie odkryć, że baśnie –…
Po latach w murach szkoły. Absolwenci szkół trzynieckich spotkali się ponownie
TRZYNIEC / W minioną sobotę odbył się zjazd absolwentów dwóch trzynieckich szkół podstawowych – Polskiej Szkoły Podstawowej im. Gustawa Przeczka w Trzyńcu oraz nieistniejącej już szkoły przy ulicy Kopernika. Najpierw uczniowie z piętnastu roczników spotkali się w klasach, a wieczorem czekała ich zabawa w Domu Kultury „Trisia”. Uroczystość rozpoczęła się o godzinie 16:00 w budynku szkoły. Absolwenci spotkali się w klasach ze swoimi nauczycielami, którzy wciąż uczą, jak i emerytowanymi – a także z koordynatorami opiekującymi się najstarszymi rocznikami. Absolwenci mogli dowiedzieć się o zmianach, jakie zaszły w szkole, a przede wszystkim porozmawiać ze sobą po latach, powspominać dawne czasy i wymienić informacje o tym, co u kogo słychać. Można było też zrobić pamiątkowe zdjęcie klasowe. Organizatorem wydarzenia była Macierz Szkolna trzynieckiej szkoły. Do szkoły przybyło około 200 absolwentów, którzy z sentymentem wspominali szkolne lata i swoich pedagogów. Wieczorem uczestnicy przenieśli się do miejscowego Domu Kultury „Trisia”, gdzie rozpoczęła się część nieoficjalna. Na parkiecie królowała muzyka DJ-a Marka Bartnickiego, a…
Świat Klocków w Ołomuńcu. Wystawa pełna fantazji i techniki
W minioną niedzielę odwiedziłam z rodziną międzynarodową wystawę „Świat Klocków” w Ołomuńcu – wydarzenie, które od lat przyciąga fanów LEGO z całych Czech i nie tylko. Już po wejściu do pawilonów wystawowych "Flora" było jasne, że to nie jest zwykła ekspozycja, ale prawdziwe święto kreatywności. Na wystawie można było zobaczyć wystawców z Czech, Słowacji, Holandii, Polski, Austrii i Węgier. Wielkie hale wypełniały setki konstrukcji – od maleńkich scenek po potężne budowle złożone z milionów klocków. W powietrzu unosił się szum rozmów, śmiech dzieci i ten charakterystyczny entuzjazm, który pojawia się zawsze, gdy coś potrafi zachwycić i małych, i dużych. Bo choć wystawa była pełna rodzin z dziećmi, nie brakowało też dorosłych, którzy przyszli tu z czystej pasji. LEGO nie zna ograniczeń wiekowych – to jedna z tych zabawek, która potrafi poruszyć wyobraźnię niezależnie od metryki. Największe wrażenie robił olbrzymi zamek Hogwart z "Harry’ego Pottera", zbudowany z około 350 tysięcy klocków i setek figurek. Wieże, dziedzińce i sale lekcyjne były dopracowane…
Od bajki po monodram. Melpomeny w Wędryni
WĘDRYNIA / Od 28 października do 1 listopada Czytelnia w Wędryni po raz kolejny stała się miejscem spotkania miłośników teatru z różnych stron Europy. Przez kilka dni trwało prawdziwe święto sztuki – przegląd amatorskich zespołów teatralnych Melpomeny. W wydarzeniu, które odbywa się co dwa lata, wzięli udział aktorzy z Czech, Polski, Litwy, Ukrainy i Niemiec. Organizatorzy podkreślają, że tegoroczna edycja wyróżniała się wyjątkową różnorodnością repertuarową i międzynarodowym charakterem. Jak zauważył Janusz Ondraszek, jeden z inicjatorów i organizatorów wydarzenia, „tym razem udało się zaprezentować spektakle, które bardzo się od siebie różniły – zarówno pod względem formy, jak i treści”. Od bajki po teatr absurdu Pierwszego dnia publiczność mogła zobaczyć Teatrzyk Gapa z Miejscowego Koła PZKO w Nieborach, który przygotował nietypową interpretację klasycznej bajki o Jasiu i Małgosi. Spektakl został entuzjastycznie przyjęty, szczególnie że w rolach aktorów wystąpili licealiści, prezentując świeże i młodzieńcze spojrzenie na znaną historię. Kolejnym punktem programu był występ niemieckiego Off Theater Zigarre z Brunszwiku, który zaprezentował spektakl Rzeź…
Teatr w neogotyckiej świątyni. „Dziady” Sceny Polskiej w Trzyńcu
TRZYNIEC / W piątkowy wieczór, 31 października, widzowie Polskiej Sceny Teatru Cieszyńskiego mieli okazję zobaczyć wyjątkowy spektakl – „Dziady” Adama Mickiewicza w reżyserii Bogdana Kokotka. Tym razem przestrzeń teatralną stanowiły wnętrza kościoła katolickiego pw. św. Alberta w Trzyńcu. Neogotycka świątynia okazała się idealnym miejscem dla tego romantycznego dramatu – podkreśliła jego mistyczny nastrój, symbolikę i refleksyjny charakter. W przededniu Zaduszek i z myślą o Narodowym Święcie Niepodległości „Dziady” to jedno z najważniejszych dzieł polskiego romantyzmu – utwór głęboko zakorzeniony w historii, tradycji i duchowości narodu. Przedstawienie ukazuje rozbudowane sceny obrzędu zaduszkowego, które w szczególny sposób korespondują z obchodami Dnia Zadusznego. Jednocześnie przypomina o zbliżającym się Narodowym Święcie Niepodległości, symbolicznie łącząc refleksję o życiu i śmierci z ideą wolności – motywami kluczowymi dla całego dramatu. Adam Mickiewicz – jeden z najwybitniejszych poetów romantyzmu – stworzył dzieło, w którym bohater przechodzi głęboką duchową przemianę: od romantycznego Gustawa, targanego nieszczęśliwą miłością, do Konrada – buntownika i wieszcza walczącego o wolność narodu. Ta wewnętrzna…
Grobowce Królewskie w Pafos. Antyczna lekcja o życiu i śmierci
Gdy pod koniec października polskie cmentarze zaczynały rozświetlać się blaskiem zniczy, ja odnajdowałam się w zupełnie innej rzeczywistości podczas krótkiego urlopu na Cyprze. Słońce wciąż przyjemnie grzało, a śródziemnomorska bryza przynosiła zapach soli i kwitnących oleandrów. To właśnie u progu Wszystkich Świętych, gdy myśli naturalnie zwracają się ku przemijaniu, postanowiłam odwiedzić miejsce o starożytnej tradycji funeralnej – słynne Grobowce Królewskie w Pafos. Stanęłam przed wejściem do tego niezwykłego miejsca, które wraz z całym stanowiskiem archeologicznym Kato Pafos figuruje na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Już sama nazwa pobudza wyobraźnię, choć – jak się później dowiedziałam – jest nieco myląca. Bilet wstępu za symboliczną kwotę 2,5 euro stanowił miłą niespodziankę, zwłaszcza w porównaniu z cenami tego typu atrakcji turystycznych w innych częściach Europy. Genius loci i zapierająca dech w piersiach panorama Pierwsze wrażenie okazało się zupełnie inne, niż się spodziewałam. Genius loci tego miejsca objawił mi się w kontraście między żywiołami – z jednej strony rozciągało się błękitne morze z piaszczystymi zatoczkami,…
Pogotowie językowe. Będę o tobie myśleć
Przyimki i wyrażenia przyimkowe sprawiają wiele problemów osobom posługującym się więcej niż jednym językiem słowiańskim. Choć wydaje się, że przyimki nie mają większego znaczenia w rozumieniu komunikatów, w rzeczywistości jest inaczej. Temat przyimków poruszaliśmy już w "Pogotowiu językowym" jakiś czas temu. Wtedy pisaliśmy o zapożyczeniach z języka czeskiego w przypadku okoliczników miejsca: https://zwrot.cz/2023/02/pogotowie-jezykowe-na-gory-czy-w-gory/ Dziś chcielibyśmy poruszyć inny problem. Bardzo często wśród mieszkańców Zaolzia można usłyszeć zdanie Bedym na ciebie myśloł lub Będę na ciebie myślał. I o ile każda osoba posługująca się gwarą wie, co autor tych słów miał na myśli, w języku polskim to drugie zdanie nie ma sensu. Osoba polskojęzyczna, nie znająca języka czeskiego ani gwary, prawdopodobnie będzie chciała poprawić swojego rozmówcę i zwróci mu uwagę, że mówi się: "Będę myślał o tobie", a nie "na ciebie". W języku polskim, jeżeli chcemy wyrazić, że troszczymy się o kogoś, myślimy o nim ciepło, mówimy: "Myślę o tobie". Na kogoś można natomiast: wpaść, naciskać, donieść, obrazić się. Można również liczyć…
Kolejne spotkanie z autorem w Księgarni u Wirthów. Tym razem gościem będzie Zbigniew Rokita
Już w najbliższy wtorek, 4 listopada o godz. 17.00, w Księgarni u Wirthów w Czeskim Cieszynie odbędzie się kolejne spotkanie z cyklu „Spotkania autorskie w Księgarni u Wirthów”. Tym razem gościem księgarni będzie Zbigniew Rokita – reporter, redaktor i autor książek o Śląsku i Europie Wschodniej. Pisarz zaprezentuje swoją najnowszą publikację „Aglo. Bańką po Śląsku” (2025). Zbigniew Rokita to jeden z najważniejszych współczesnych autorów literatury faktu w Polsce. Jego książka „Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku” zdobyła podwójną Nagrodę Literacką Nike – zarówno jury, jak i czytelników. W dorobku pisarza znajdują się również m.in. „Odrzania. Podróż po Ziemiach Odzyskanych” (2023) oraz „Królowie strzelców. Piłka w cieniu imperium” (2018). Rokita jest także autorem sztuk teatralnych, takich jak „Nikaj”, „Weltmajstry” czy „Kocham Cię proszę pana”, wystawianych w teatrach na Śląsku. Podróż reporterska przez aglomerację śląską Podczas spotkania autor opowie o swojej najnowszej książce „Aglo. Banką po Śląsku”, która stanowi reporterską podróż przez współczesną aglomerację śląską – pełną kontrastów, historii i ludzkich losów. Wydarzenie…
Między Niebem a Ziemią. Wyjątkowe spotkanie w Księgarni u Wirthów
CZESKI CIESZYN / Wczoraj w Księgarni u Wirthów odbyło się wyjątkowe wydarzenie dla najmłodszych czytelników i ich opiekunów – interaktywne spotkanie autorskie „Między Ziemią a Niebem”. Gośćmi księgarni byli Katarzyna Jackowska-Enemuo, antropolożka kultury, opowiadaczka i autorka książki pod tym samym tytułem, oraz Mateusz Szemraj, muzyk multiinstrumentalista. Spotkanie miało formę interaktywnego spektaklu narracyjnego – z muzyką na żywo, wspólnym śpiewaniem i zabawami. Podczas spotkania uczestnicy mieli możliwość zanurzenia się w świat baśni opartych na książce „Między Ziemią a Niebem” (Wydawnictwo Albus, 2024) – zbiorze opowieści o relacji człowieka z naturą, o duchach żywiołów i dawnych wierzeniach. Wydarzenie odbyło się w ramach cyklu „Spotkania autorskie w Księgarni u Wirthów”, realizowanego wspólnie przez Księgarnię u Wirthów i Fundację „Laja” dzięki dofinansowaniu z Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. Maksymiliana Marii Kolbego. "To powrót do tradycji obecnej w kulturach na całym świecie i szansa na bezpośredni kontakt człowieka z człowiekiem" - mówi Roman Wirth - Spotkanie z opowiadaczką w naszej księgarni jest dość nietypowe jak…
Jaką szkołę wybrać dla dziecka? Sprawdź ofertę na Targach Edukacji i Pracy w Trzyńcu
TRZYNIEC / W przyszłym tygodniu w Trzyńcu odbędą się Targi Edukacji i Pracy 2025. Organizatorzy zapowiadają udział około sześćdziesięciu wystawców – szkół i pracodawców z regionu. Wydarzenie zaplanowano na czwartek, 23 października, w godzinach od 10:00 do 16:00 w hali sportowej STaRS. Wśród szkół pojawi się również Akademia Handlowa z Czeskiego Cieszyna. Organizatorami targów są Urząd Pracy Republiki Czeskiej – oddziały w Trzyńcu i Frydku-Mistku, Centrum Informacyjno-Doradcze ds. Wyboru Zawodu oraz Miasto Trzyniec. Podczas targów uczniowie i odwiedzający będą mogli zapoznać się z ofertą szkół średnich na rok szkolny 2026/2027, a także z możliwościami dalszego kształcenia i zatrudnienia. Przedstawiciele firm opowiedzą o zawodach poszukiwanych na rynku pracy i charakterze poszczególnych profesji. Polskie klasy z Akademii Handlowej z Czeskiego Cieszyna Wśród wystawców znajdzie się także Akademia Handlowa z Czeskiego Cieszyna, która zaprezentuje swoją ofertę edukacyjną oraz kierunki kształcenia przygotowujące młodzież do pracy w branży ekonomicznej, administracyjnej i usługowej - również w języku polskim. W wydarzeniu nie bierze udziału Polskie Gimnazjum im.…
Gwara cieszyńska – język, który ocalił tożsamość. Spotkanie z prof. Kadłubcem w Trzyńcu
TRZYNIEC / W czwartek 9 października w Domu PZKO im. Adama Wawrosza w Trzyńcu-Osiedlu odbyła się prelekcja profesora Daniela Karola Kadłubca – wybitnego badacza folkloru, języka i kultury Śląska Cieszyńskiego. Spotkanie, zorganizowane przez Miejscowe Koło PZKO w Trzyńcu-Osiedlu, przyciągnęło blisko czterdzieści osób w różnym wieku, a sala domu PZKO wypełniła się po brzegi. Już na wstępie profesor przypomniał postać Adama Wawrosza – pisarza ludowego, folklorysty i patrona Domu PZKO, z którym łączyła go długoletnia przyjaźń i wspólna pasja badania dziedzictwa Zaolzia. – Edukacja powinna prowadzić człowieka ku świadomości własnej tożsamości, swoich korzeni i małej ojczyzny – mówił prof. Kadłubiec, podkreślając znaczenie wychowania opartego na tradycji i kulturze regionu. Gwara jako narzędzie ocalenia narodowego W głównej części wykładu uczony przedstawił genezę gwary cieszyńskiej, sięgającą czasów rozbicia dzielnicowego. Wówczas – jak tłumaczył – Śląsk Cieszyński stał się swoistą enklawą, w której język ludowy rozwijał się niezależnie od zmieniających się języków urzędowych: łaciny, czeskiego czy niemieckiego. – Język urzędowy Księstwa Cieszyńskiego ulegał zmianom…
„Między Ziemią a Niebem”. Opowieści, muzyka i magia żywiołów w Księgarni u Wirthów
CIESZYN / Już w poniedziałek 20 października o godzinie 17.00 w Księgarni u Wirthów odbędzie się wyjątkowe wydarzenie dla najmłodszych czytelników i ich opiekunów – interaktywne spotkanie autorskie „Między Ziemią a Niebem”. Gośćmi księgarni będą Katarzyna Jackowska-Enemuo, antropolożka kultury, opowiadaczka i autorka książki pod tym samym tytułem, oraz Mateusz Szemraj, muzyk multiinstrumentalista. To wyjątkowe wydarzenie połączy w sobie opowieść, muzykę i baśń, tworząc pełne magii doświadczenie dla dzieci w wieku od 6 lat i ich rodziców. Wydarzenie odbywa się w ramach cyklu „Spotkania autorskie w Księgarni u Wirthów”, realizowanego wspólnie przez Księgarnię u Wirthów i Fundację "Laja" dzięki dofinansowaniu z Instytutu Rozwoju Języka Polskiego im. Maksymiliana Marii Kolbego. Opowieści o żywiołach Podczas dwugodzinnego spotkania uczestnicy zanurzą się w świat baśni opartych na książce „Między Ziemią a Niebem” (Wydawnictwo Albus, 2024) – zbiorze opowieści o relacji człowieka z naturą, o duchach żywiołów i dawnych wierzeniach. Będzie to opowieść z muzyką na żywo, w której dzieci poznają tajemnice chmur, ziemi, wody i…
Najnowszy numer
Newsletter
Kalendarium wydarzeń
Najczęściej czytane
- Miasto, które tka dobrostan. Bielsko-Biała pierwszą Polską Stolicą Kultury
- Ognisko, szlak i stu turystów. Tak rozpoczęto sezon na Kamiennym
- „Ondraszek” i „Beskid Śląski” zainaugurowali sezon kolarski. Trasa z Cieszyna do historycznej lokalizacji
- ZWROT ASTRONOMICZNIE: Dziś na niebie zobaczymy trzy planety i sierp Księżyca
- Zaplanuj z nami weekend 24-26 kwietnia. Ciekawe wydarzenia na Śląsku Cieszyńskim
ZWROT W KOMÓRCE
Reklama
Reklama
POGOTOWIE JEZYKOWE
