Czesław Gamrot – Strona 2 – zwrot.cz

Na łyżwy do Hawierzowa. Zburzą szkołę, zbudują halę sportową
listopad092021

Na łyżwy do Hawierzowa. Zburzą szkołę, zbudują halę sportową

HAWIERZÓW / Już od kilku tygodni przebiega rozbiórka zaniedbanego budynku szkoły podstawowej na ulicy Mánesowej w centrum Hawierzowa. W miejscu, gdzie stała szkoła, powstanie nowa wielofunkcyjna hala sportowa z lodowiskiem i z ofertą zakwaterowania. Do końca roku były budynek szkolny zniknie z powierzchni ziemi. Uruchomienie nowej hali zaplanowano na sezon 2023/2024. Zatroszczy się o to prywatny inwestor Petr Malíř, pełnomocnik czeskocieszyńskiego klubu hokejowego HC Wolwes, któremu miasto sprzedało dawną szkołę wraz z częścią parcel. Hala zostanie nazwana "Mánesovka". Natomiast magistrat wybuduje w sąsiedztwie obiektu między ulicami Mánesowa i Josefa Hory parking, gdzie powstanie ok. 75 miejsc postojowych. Zostanie również zainstalowane nowe oświetlenie uliczne oraz kanalizacja deszczowa ze zbiornikiem retencyjnym. Koszty tego przedsięwzięcia oszacowano na ok. 15,5 mln koron, koniec prac zaplanowano na koniec stycznia 2022, jeśli dopisze pogoda. Hala sportowa zaoferuje całoroczne lodowisko, trybunę dla widzów, zaplecze dla amatorów i profesjonalnych sportowców. - Będzie tam też na przykład skatemill, miejsce do ćwiczeń czy wypożyczalnia i serwis do ostrzenia łyżew. Goście…

170 lat temu zmarł słynny pisarz amerykański James F. Cooper – przyjaciel Polaków
listopad082021

170 lat temu zmarł słynny pisarz amerykański James F. Cooper – przyjaciel Polaków

Wybitny pisarz amerykański James Fenimore Cooper podczas kilkuletniego pobytu w Europie poznał osobiście wielu Polaków na emigracji, w tym również wieszcza narodowego Adama Mickiewicza, z którym się zaprzyjaźnił. Przez założenie komitetu amerykańsko-polskiego wspierał ich walkę o wolność przeciw Rosji. W tym roku minęło 170 lat od jego śmierci. James Fenimore Cooper urodził się 15 września 1789 roku w Burlington w stanie New Jersey jako jedenaste z dwunastu dzieci. Jego ojciec William, jako sędzia i członek amerykańskiego Kongresu, był człowiekiem zamożnym, posiadającym znaczne majątki ziemskie. Zaliczał się do arystokracji amerykańskiej. Słynny pisarz amerykański James Fenimore CooperŹródło: John Wesley Jarvis - en:New York State Historical Association Kiedy James miał jeden rok, Cooperowie przeprowadzili się nad jezioro Otsego w stanie Nowy Jork, gdzie jego ojciec założył osadę Cooperstown. Po absolwowaniu kilku semestrów studiów prawniczych na Uniwersytecie Yale’a w New Haven, w stanie Connecticut, zaciągnął się do marynarki wojennej. Karierę wojskową zakończył po pięciu latach w stopniu oficera. J. F. Cooper podczas służby w…

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (25)
listopad082021

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (25)

Pożar domku Domek w Cieszynie, który należał do Kolei Koszycko – Bogumińskiej, 3 listopada 1900 roku stanął w płomieniach. Dzięki szybkiej pomocy straży ogniowej z sąsiadującej z dworcem fabryki mebli giętkich Jacob & Josef Kohn ogień spowodował tylko mniejsze szkody. Zlapali kłusowników Pięciu kłusowników z Nawsia zostało złapanych w nocy z 20 na 21 listopada 1903 roku w pobliżu Boconowic. Wszyscy skończyli przed sądem w Jabłonkowie. Zbieg wojskowy obieżyświatem Giser Karol Fischer z Cieszyna dobrowolnie zaciągnął się w 1905 roku do austro-węgierskiej marynarki wojskowej. Miał wówczas zaledwie osiemnaście lat. Dryl wojskowy mu się jednak po jakimś czasie sprzykrzył i tak kiedy łódź, na której służył, zakotwiczyła w kwietniu 1908 roku w porcie amerykańskim Jamestown, zdezertował. Jakiś czas wałęsał się po świecie, w listopadzie 1908 został jednak dopadnięty w Bremach, skąd go przewieziono na granicę z Austro-Węgrami. Ofiara mrozu Pierwszą ofiarę mrozu na Śląsku Cieszyńskim znaleziono 11 listopada 1906 roku w rowie przydrożnym w Nieborach.  Zmarznięte zwłoki należały do nieznanego mężczyzny w wieku ok. 60 lat. Szalała wichura Wichura…

Przed stu laty urodził się Leopold Tajner – wszechstronny narciarz, olimpionik, trener…
listopad062021

Przed stu laty urodził się Leopold Tajner – wszechstronny narciarz, olimpionik, trener…

WISŁA, GOLESZÓW / Leopold Tajner  był pierwszym z rodziny sportowej Tajnerów, który odniósł międzynarodowe sukcesy. Jako zawodnik startował w 1948 roku na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich w Sankt Moritz w Szwajcarii, a w 1952 na ZIO w stolicy Norwegii Oslo. Późnej został cenionym trenerem. Na arenie międzynarodowej triumfowali również jego młodszy brat Władysław i syn Apoloniusz, trener Adama Małysza.   Leopold Tajner urodził się 15 maja 1921 roku w Roztropicach (obecnie sołectwo Jasienicy). Pochodził z biednej rodziny. Miał jedenaścioro rodzeństwa, z których sześć zmarło jeszcze w dzieciństwie. Zawsze interesował się sportem. Aby zdobyć potrzebny sprzęt, poszedł do pracy w kamieniołomie, chociaż miał dopiero 13 lat. Mistrzem Śląska w skokach narciarskich W 1935 roku ukończył szkołę powszechną i podjął pracę na lotnisku szybowcowym na górze Chełm w Godziszowie. W tym czasie uprawiał też narciarstwo, a jego instruktorem był Gustaw Kożdoń z Goleszowa. Już w okresie międzywojennym Leopold Tajner był mistrzem Śląska w skokach narciarskich. Leopold TajnerŹródło: Wikipedia, Bundesarchiv, Bild 183-09632-0021 / Quaschinsky, Hans-Günter…

Polskie szkoły, których już nie ma: Dawna szkoła w Lesznej Dolnej
listopad022021

Polskie szkoły, których już nie ma: Dawna szkoła w Lesznej Dolnej

LESZNA DOLNA / Dawniej dzieci katolików z Lesznej Dolnej uczęszczały do szkoły katolickiej w Lesznej Górnej, która znajdowała się przy kościele. Obecnie świątynia ta znajduje się w Polsce. Natomiast dzieci zamożniejszych ewangelików chodziły do szkół w Cisownicy, Puńcowa, Wędryni i Końskiej. W 1853 roku w Lesznej Górnej szkołę postawili również ewangelicy. Jednak wzrost liczby uczniów w obu górnoleszniańskich szkołach spowodował, że mieszkańcy Lesznej Dolnej postanowili wybudować budynek szkolny również u siebie. W 1907 roku zakupiono parcelę od radnego Jerzego Pończy. W rok później powołano komitet budowy szkoły, którego członkami byli wójt Jan Stonawski oraz radni Jan Jaś i Jerzy Pończa. Polska szkoła w Lesznej Dolnej w czasach Austro-WęgierŹródło: vstrone Fotopolska Robert Lewak - budowniczy polskich szkół Budowę prowadził znany budowniczy Robert Lewak z Cieszyna, który w 1908 roku wzniósł m.in. polską szkołę w Oldrzychowicach, natomiast w roku 1911 polską szkołę w Błędowicach Dolnych (obecnie Hawierzów-Błędowice). Pod koniec roku 1909 Lewakowi, który wygrał przetarg, powierzono wybudowanie gmachu dla Polskiego Męskiego Seminarium Nauczycielskiego. Seminarium założyła pięć lat wcześniej…

Remont dworca w Hawierzowie. Teraz  kolej na modernizację dojść do peronów
listopad022021

Remont dworca w Hawierzowie. Teraz kolej na modernizację dojść do peronów

HAWIERZÓW / Chociaż zaniedbany dworzec kolejowy w Hawierzowie w stosunkowo krótkim czasie ponownie stał się chlubą miasta, prace remontowe jeszcze się nie skończyły. Miasto obecnie pracuje na zagospodarowaniu pomieszczeń wewnętrznych byłej hali dworcowej, w których ma powstać centrum społeczno-sportowe, którego w Hawierzowie dotąd brakowało. Zaplanowano również instalację torów bowlingowych, ściany wspinaczkowej oraz boisk do badmintona i koszykówki. Reprezentacyjny charakter budynku sprawdzi się też podczas organizowania imprez kulturalno-towarzyskich, takich jak koncerty, przedstawienia teatralne, prelekcje, wystawy itp. W planie jest również modernizacja dojść do peronów, stworzenie rozwiązań bezbarierowych i wybudowanie przejść podziemnych. Prace remontowe zakończą się w 2024 roku. Kilkuletni skomplikowany remont hawierzowskiego dworca przebiega w kilku etapach. W tym pierwszym powstała nowa hala dworcowa z poczekalnią i zapleczem dla podróżnych i przewoźnika. Stosunkowo małe, jednak nowoczesne i praktyczne pomieszczenia powstały po przebudowie budynku administracyjnego. Prace ukończono w lipcu 2020 roku. W drugim etapie zagospodarowano zaniedbaną przestrzeń przeddworcową, która zmieniła się w nowoczesny terminal przesiadkowy, który oddano do użytku w lutym b. r., natomiast…

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (24)
październik312021

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (24)

Pijak spadł z mostu Kiedy pewien Fukała z Karwiny wracał 1 października 1892 roku wieczorem kompletnie pijany do domu, spadł z mostu kolejowego. Następstwem upadku z czterometrowej wysokości ucierpiał złamania rąk i nóg. Fałszywe pieniądze Fałszywe dziesięciokoronowe monety pojawiły się w październiku 1906 roku w Cieszynie i Boguminie. Chodziło o szczególnie udane falsyfikaty. Dopadnięcie złodzieja bydła Pewien Cieślar z Nydku skradł w październiku 1906 roku miejscowemu gospodarzowi Kaifaszowi krowę o wartości ówczesnych 220 koron. Zwierzę potem sprzedał starszej kobiecie na rynku v Jabłonkowie za 150 koron. Wkrótce potem złodziej został zatrzymany. Zdradziło go zbytnie wydawanie pieniędzy Mężczyzna o zaniedbanym wyglądzie pojawił się w październiku 1906 roku w gospodzie w Sibicy i zaraz zwrócił na siebie uwagę nadmiernym wydawaniem pieniędzy. Kiedy przyszli po niego stróże prawa, okazało się, że mężczyzna, który miał za sobą jedenastomiesięczny pobyt za kratkami, włamał się przed kilkoma miesiącami do gospodarstwa w Żukowie i skradł tam 226 koron. Zmarła w wyniku oparzeń Dom pani Anny Eisnerowej z Bystrzycy stanął w październiku 1907 roku w płomieniach.…

Młody wiślanin został mistrzem Europy w debatowaniu
październik292021

Młody wiślanin został mistrzem Europy w debatowaniu

WISŁA / Joel Kojma z Wisły, uczeń Liceum Ogólnokształcącego Towarzystwa Ewangelickiego w Cieszynie, został zwycięzcą międzynarodowego konkursu w debatowaniu, który odbył się w Pradze. Młody wiślanin zwyciężył w prestiżowym europejskim konkursie "Młodzież debatuje międzynarodowo" (oryg. Jugend debattiert international). Pokonał w nim uczestników z 12 krajów Europy. W finale debatował z Bułgarką, Czechem i Rumunem. "Młodzież debatuje międzynarodowo" to jedyny, skierowany do uczniów krajów Europy Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej, niemieckojęzyczny konkurs przeprowadzany w formie debaty. Joel Kojma przyjmuje gratulacje od swoich kolegów i koleżanek ze szkoły Młodzi ludzie mogą wyrażać swoje poglądy i opinie, debatując w języku niemieckim na takie tematy jak: Czy wprowadzić podatek cukrowy na napoje? Czy e-sport powinien znaleźć się na olimpiadzie? Czy pobierać kaucję na telefony komórkowe? Wymagały one od uczestników bardzo dobrego przygotowania merytorycznego i znajomości języka niemieckiego na wysokim poziomie.  Organizatorem konkursu są Instytut Goethego (Goethe-Institut), fundacja Gemeinnützige Hertie-Stiftung oraz Niemiecka Centrala Szkolnictwa Zagranicznego. Hasło tegorocznego konkursu brzmiało: "Demokracja potrzebuje obywateli o krytycznym spojrzeniu, którzy…

Dni Polskie w Ostrawie już po raz dziewiąty
październik272021

Dni Polskie w Ostrawie już po raz dziewiąty

OSTRAWA / Właśnie trwają Dni Polskie w Ostrawie, które w tym roku przybiegają już po raz dziewiąty. Wydarzenie organizowane przez Centrum PANT i Instytut Polski w Pradze potrwa jeszcze do 14 listopada. Patronat nad festiwalem objęli konsul generalna RP w Ostrawie Izabela Wołłejko-Chwastowicz i prezydent Ostrawy Tomáš Macura. W środę 27 października w Centrum Pant, którego częścią jest również kawiarnia i księgarnia, odbędzie się dyskusja na temat "Polska czeskimi oczami" z dyrektorem ostrawskiego studia telewizji czeskiej Miroslavem Karasem. Jako korespondent radiowy i telewizyjny spędził ponad dwadzieścia lat w Polsce. Będzie odpowiadał na pytania publiczności i tłumaczki Petruški Šustrovej. W piątek 29 października w pomieszczeniach byłej restauracji Domu Kultury Miasta Ostrawa będzie miało miejsce czytanie autorskie pod tytułem "Przewodnicy ślepych psów" (Průvodci slepých psů) w wykonaniu dwóch cenionych literatów. Pierwszym z nich jest Franciszek Nastulczyk z Bielska-Białej, poeta i tłumacz czeskiej poezji. Drugi to poeta i pisarz Petr Hruška z Ostrawy. Upamiętnienie Ryszarda Siwca W tym samym dniu będzie też można wybrać się do teatru Studio G na przedstawienie teatralne…

Dawna szkoła w Wiśle. Uczyli w niej również nauczyciele pochodzący z obecnego Zaolzia
październik252021

Dawna szkoła w Wiśle. Uczyli w niej również nauczyciele pochodzący z obecnego Zaolzia

WISŁA / Jak dawniej wyglądała szkoła? Jak prezentowała się klasa, jej wyposażenie i pomoce naukowe? Kim byli ówcześni pedagodzy? Odpowiedzi na te pytania można znaleźć w Chacie U Niedźwiedzia, której wnętrze przed siedmiu laty przekształcono w starą szkołę, którą zresztą była i w przeszłości. Znajduje się w Enklawie Budownictwa Drewnianego przy Muzeum Beskidzkim w Wiśle. Z tablic informacyjnych na ścianach wewnątrz można dowiedzieć się wielu informacji na temat historii szkolnictwa na terenie całej Wisły oraz na temat tutejszych pedagogów. Żądni wiedzy wiślanie Mieszkańcy Wisły już w pierwszej połowie XVIII wieku organizowali naukę czytania i pisania dla dzieci. W chwilach wolnych od prac gospodarskich chłopi umiejący czytać przekazywali tę umiejętność swoim dzieciom. Stopniowo zaczęto tworzyć tzw. szkoły pokątne w wynajętych pomieszczeniach mieszkalnych. Pierwszą szkołę zbudowano w 1783 roku w centrum Wisły. Było to możliwe dzięki Patentowi Tolerancyjnemu cesarza Józefa II, który również umożliwiał budowę szkół wyznaniowych. Był to drewniany, jednopiętrowy budynek. Na parterze mieściły się klasa i mieszkanie dla nauczyciela, na…

Polskie szkoły, których już nie ma: Kiedy ewangelicy wybudowali swoją szkołę w Lesznej Górnej
październik242021

Polskie szkoły, których już nie ma: Kiedy ewangelicy wybudowali swoją szkołę w Lesznej Górnej

LESZNA GÓRNA / Pierwsza szkoła w Lesznej istniała podobno już w XIV wieku przy parafii katolickiej. Nauczanie jednak przebiegało w bardzo prymitywnych warunkach. Natomiast pierwsza historyczna, udokumentowana wzmianka o szkole w Lesznej pochodzi z roku 1679.  Dawniej dzieci katolików z Lesznej Dolnej uczęszczały do szkoły katolickiej w Lesznej Górnej. Znajdowała się ona przy kościele, który po podziale Śląska Cieszyńskiego znalazł się w Polsce. Natomiast dzieci zamożniejszych ewangelików chodziły do szkół w Cisownicy, Wędryni i Końskiej. Centrum Lesznej Górnej w czasach Austro-Węgier Ewangelicy w Lesznej decydują się na budowę szkoły W 1849 roku delegacja ewangelików z Lesznej Górnej i Dolnej udała się do ówczesnych pastorów cieszyńskich, Gustawa Klapsi i Andrzeja Źlika, z prośbą o założenie szkoły ewangelickiej w Lesznej. Zezwolenie na wzniesienie budynku szkolnego otrzymano od władz krajowych w Opawie w roku 1852. Miejscowy gospodarz Adam Olszar podarował spory kawał ziemi pod budowę szkoły, ogrodu szkolnego i kawałka pola do użytku dla nauczyciela. Na tym gruncie powstała potem obszerna i jak na…

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (23)
październik242021

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (23)

Zwiał przed wierzycielami Handlowiec Keswoń z Sibicy narobił wiele długów. Ponieważ nie chciało mu się ich spłacać, w październiku 1906 roku uciekł nie wiadomo dokąd. Wielkie zatrucie Olzy Tysiące zatrutych i omamionych ryb można było zobaczyć 7 października 1906 roku w Olzie w Cieszynie. Dzieci i dorośli łowili je rękami. Żandarmi stwierdzili, że zatrucie ryb spowodowała substancja, która dostała się do rzeki w pobliżu dziś już nieistniejącej octowni w Trzyńcu, i spowodowała kontaminację Olzy aż do jej ujścia do Odry. Szkody w samej Olzie oszacowano na ponad 50 tysięcy ówczesnych koron, nie licząc stawów zasilanych z tej rzeki. W kościele dostał wylewu do mózgu Podczas wizyty w kościele parafialnym pw. św. Marii Magdaleny w Cieszynie w październiku 1907 roku starcowi Józefowi Krupowi przytrafił się wylew do mózgu. Mężczyzna zmarł w ciągu kilku dni. Obwiesił się w więzieniu Najemny robotnik Wiktor Bochenek pewnego październikowego dnia 1907 roku porządnie się upił, a potem robił w Cieszynie awantury. Stróże prawa odprowadzili go do celi, żeby tam wytrzeźwiał. Pijak…

Medal Gloria Artis dla Zespołu Regionalnego Istebna i Anny Urbaczki-Bury
październik212021

Medal Gloria Artis dla Zespołu Regionalnego Istebna i Anny Urbaczki-Bury

ISTEBNA / Zespół Regionalny Istebna z Istebnej obchodzi w tym roku 120 lat swojego istnienia. Podczas obchodów tego zacnego jubileuszu, które odbyły się 16 października w restauracji Dworu Kukuczki, zespół otrzymał Złoty Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis, przyznawany przez ministra kultury, dziedzictwa narodowego i sportu Rzeczypospolitej. To prestiżowe wyróżnienie nadawane jest osobom szczególnie wyróżniającym się w dziedzinie twórczości artystycznej, działalności kulturalnej lub ochronie kultury i dziedzictwa narodowego. Srebrny Medal dla wielce zasłużonej Anny Urbaczki-Bury Pani Anna Urbaczka-Bury otrzymała Srebrny Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis Źródło: Facebook zespołu (Okiem fotoreportera) Nie była to jedyna nagroda tego dnia.  96-letnia Anna Urbaczka - Bury, która ongiś przez okres dwudziestu lat kierowała działalnością zespołu, zapewniając mu ambitnym programem artystycznym ogromne sukcesy, otrzymała Srebrny Medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis. Pani Anna Urbaczka -Bury jest poza tym cenioną pisarką ludową, piszącą wiersze i utwory prozatorskie o różnorodnej tematyce, dotyczące tradycji ludowych, kultury i historii regionu, także wspomnienia o ludziach i wydarzeniach ważnych dla istebniańskiej kultury i sztuki. Od roku 1963 jest związana…

W Wiśle upamiętnili Adama Pilcha, wiślanina, który zginął w katastrofie smoleńskiej
październik212021

W Wiśle upamiętnili Adama Pilcha, wiślanina, który zginął w katastrofie smoleńskiej

WISŁA / Pomnik upamiętniający księdza generała Adama Pilcha, odsłonięto niedawno w sąsiedztwie kościoła ewangelickiego ap. Piotra i Pawła w centrum Wisły. Wspomniany duchowny ewangelicki pochodził z Wisły i zginął przed jedenastu laty w katastrofie smoleńskiej. Wśród 96 ofiar katastrofy w Smoleńsku, które straciły życie w drodze na obchody 70. rocznicy upamiętnienia zbrodni katyńskiej, był również ks. płk Adam Pilch, pełniący obowiązki ewangelickiego Naczelnego Kapelana Wojskowego. Adam Pilch urodził się 26 czerwca 1965 roku w Wiśle. W podgórskim kurorcie ukończył szkołę podstawową oraz technikum hotelarskie. Po zdaniu egzaminu dojrzałości w 1984 roku rozpoczął studia w Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej na wydziale teologii ewangelickiej. Studia teologiczne ukończył w 1989 roku, zdając egzamin magisterski. Ks. płk. Adam PilchFot. Kalip78, Wikipedia Został ordynowany 15 lipca 1990 w Sorkwitach. Od 1993 był administratorem, a od 1996 proboszczem ewangelicko-augsburskiej parafii Wniebowstąpienia Pańskiego w Warszawie. W roku 1995 ukończył studium językowe Uniwersytetu w Londynie. W tym samym roku został dziekanem Warszawskiego Okręgu Wojskowego w stopniu majora, cztery lata później zastępcą Ewangelickiego…

Jutro odbędzie się msza na Kozubowej
październik152021

Jutro odbędzie się msza na Kozubowej

MILIKÓW / W sobotę 16 października odbędzie się msza w kaplicy na Kozubowej z okazji wspomnienia św. Jadwigi. Nabożeństwo rozpocznie się o godz. 11.00. Jeśli liczba pielgrzymów spadnie poniżej 25 osób, tradycja ta nie będzie w przyszłości kontynuowana. Kaplica na Kozubowej stoi od 1937 roku. Została poświęcona św. Annie, patronce małżeństw, matek, wdów, piekarzy i młynarzy. Inicjatorem budowy kaplicy był ksiądz Rudolf Płoszek z Gnojnika, pierwszy wiceprezes Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Sportowego „Beskid Śląski” w Czechosłowacji. Kaplica na Kozubowej na starej fotografiiŹródło: www.hotel-kozubova.cz Celem budowy kaplicy było umożliwienie turystom i sportowcom zrzeszonym w „Beskidzie Śląskim”, i przebywającym w tutejszym schronisku, uczestniczenia w mszy świętej. Wspomniane schronisko stanęło na Kozubowej w 1929 roku również z inicjatywy „Beskidu Śląskiego“. 9 lutego 1973 roku schronisko strawił pożar. Na fundamentach budynku w latach 80. wyrósł obecny hotel górski Kozubowa. Pierwotne schronisko na KozubowejŹródło: www.hotel-kozubova.cz Święta Jadwiga przedstawiana jako młoda mężatka w długiej sukni lub w książęcym płaszczu w diademie na głowie. Czasami przedstawia się ją w habicie cysterskim.…

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (22)
październik152021

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (22)

Żebraczka z fortuną Wielka niespodzianka czekała na znajomych osiemdziesięcioletniej żebraczki Marii Babilowej z Cieszyna w październiku 1900 roku. Kobieta bowiem na śmiertelnym łożu przyznała się, że ma zaoszczędzone dwa tysiące koron. Właścicielowi domu przekazała sześćset koron i zastrzegła sobie pierwszorzędny pogrzeb we własnym murowanym grobowcu. Resztę pieniędzy odziedziczyli jej znajomi.  Kradzież bransoletki Pachołek Gurniak skradł w październiku 1900 roku w jednej gospodzie w Cieszynie bransoletkę o wartości ówczesnych trzydziestu koron. Wkrótce jednak trafiono na jego trop, aresztowano i przekazano do sądu. Skradli mu trzy korony Nieznani sprawcy napadli wieczorem 25 października 1901 roku na pewnego robotnika, który znajdował się akurat nad Olzą przy tzw. trzeciej gaci na obrzeżach Cieszyna. Skradli mu trzy korony. Nieproszony gość w warsztacie Tokarz Brozig z Cieszyna w październiku 1901 roku zgłosił policji, że mu ktoś skradł z warsztatu skrzypce, dwie butelki wina i dwa parasole. Podejrzewano pewnego robotnika pomocniczego, który nagle gdzieś zniknął. Aresztowanie złodziei Cieszyńska policja aresztowała w październiku 1902 roku dwóch włóczęgów i jednego…

Joanna Jagiełło: Jestem wielką fanką Czech, czeskiej kultury i czeskiego poczucia humoru
październik152021

Joanna Jagiełło: Jestem wielką fanką Czech, czeskiej kultury i czeskiego poczucia humoru

W ramach kolejnej edycji akcji „Z książką na walizkach” na Zaolzie przyjechało sześciu znanych polskich autorów i ilustratorów książek dla dzieci i młodzieży. Jedną z nich była Joanna Jagiełło z Warszawy, która na Zaolziu była już w 2014 roku. Po jej spotkaniu z czytelnikami w polskiej podstawówce w Gnojniku zadaliśmy jej kilka pytań. To nie pierwsza pani wizyta na Zaolziu? Tak, byłam tu już kilka lat temu. Nie pamiętam, jakie wtedy odwiedziłam miejscowości. Bo zwykle każdy autor odwiedza sześć różnych miejsc. Na pewno miałam spotkanie w Czeskim Cieszynie w uroczej kawiarni z poetyckim klimatem. Poza tym chętnie jeżdżę na południe Polski, a lubię i same Czechy. Tu jesteśmy wprawdzie na granicy, ale ja też jestem wielką fanką Czech, czeskiej kultury, czeskiego poczucia humoru. Mam nadzieję, że czytelnicy doceniają moje poczucie humoru, dlatego opowiedziałam dzisiaj dzieciom historię z chomikiem. I mam nadzieję, że tutejsze dzieci lubią humorystyczne książki, bo ja też je bardzo lubię. Wspomniana historia z chomikiem pochodzi z książki "Pamiętnik Czachy". Główna bohaterka…

Gratka dla miłośników historii. Nowe inicjatywy Polskiego Towarzystwa Historycznego w Cieszynie
październik142021

Gratka dla miłośników historii. Nowe inicjatywy Polskiego Towarzystwa Historycznego w Cieszynie

CIESZYN / Niedawno rozpoczął się nowy rok szkolny. Cieszyński oddział Polskiego Towarzystwa Historycznego przychodzi w związku z tym z dwoma inicjatywami, które mogą pomóc nauczycielom historii i edukacji regionalnej, jak również osobom interesującym się przeszłością Śląska Cieszyńskiego. Na odświeżonej stronie internetowej stowarzyszenia (www.pth.cieszyn.pl), w zakładce „Projekty” oraz w panelu bocznym po lewej stronie, udostępniona została bibliografia Historia Cieszyna i Śląska Cieszyńskiego online. Jest to zbiór opisów bibliograficznych 800 rzetelnych i wiarygodnych publikacji na temat dziejów miasta i regionu, podzielonych według klucza chronologiczno-przedmiotowego na 31 działów. Prawie połowa pozycji posiada odnośniki do pełnotekstowych wersji cyfrowych dostępnych w internecie (w Śląskiej Bibliotece Cyfrowej, portalu Academia.edu i in.). Z wszystkimi niedostępnymi wirtualnie materiałami można zapoznać się na miejscu w Cieszynie, na przykład w Książnicy Cieszyńskiej. Zdecydowaną większość zbioru stanowią publikacje polskojęzyczne. Autorami bibliografii są Michael Morys-Twarowski oraz Wojciech Święs. Zbiór powstał w ramach zadania publicznego dofinansowanego przez Miasto Cieszyn. Link do bibliografii: Historia Cieszyna i Śląska Cieszyńskiego online (pth.cieszyn.pl) Cieszyńskie drogi do Niepodległej Najnowsza…

Z książką na walizkach. O co pytają uczniowie autorów?
październik122021

Z książką na walizkach. O co pytają uczniowie autorów?

GNOJNIK / W poniedziałek na Zaolzie przybyło kilku znanych polskich pisarzy i ilustratorów książek dla dzieci i młodzieży, żeby spotykać się z uczniami polskich szkół podstawowych w ramach kolejnej edycji akcji „Z książką na walizkach”.   Jedną z autorek jest pisarka i poetka Joanna Jagiełło z Warszawy. Dotychczas napisała trzydzieści książek dla młodzieży i dzieci oraz jedno opowiadanie i jedną powieść kryminalną dla dorosłych. Niektóre jej powieści zostały przetłumaczone na język ukraiński i rosyjski, a jedna nawet na turecki.     Wczoraj spotkała się ze swoimi czytelnikami w podstawówkach w Bystrzycy i Gnojniku. W gnojnickiej szkole podstawowej spotkanie z pisarką odbyło się w sali gimnastycznej. Joanna Jagiełło najpierw opowiadała o tym, jak została pisarką. Zapytała też uczniów, ilu z nich czyta książki i wyraziła zadowolenie z tego, że ręce podniosła całkiem pokaźna liczba. Wspomniała swoją pierwszą miłość. W siódmej klasie zakochała się w chłopaku, który na nią w ogóle nie zwracał uwagi. Wówczas zaczęła pisać pierwsze wiersze. – Wtedy zauważyłam, że…

Co łączy Dobrovskiego z Hoffem? Odpowiedź znajdziemy w muzeum w Wiśle
październik112021

Co łączy Dobrovskiego z Hoffem? Odpowiedź znajdziemy w muzeum w Wiśle

WISŁA / Wyprawy do źródeł Wisły to nazwa nowej wystawy czasowej, którą można obejrzeć w Muzeum Beskidzkim im. Andrzeja Podżorskiego w Wiśle. Dostępna dla zwiedzających jest do końca października. Ekspozycja przedstawia pierwszych odkrywców źródeł rzeki Wisły wraz z opisami ich wypraw na Baranią Górę. Na wystawie można również zapoznać się z dawnymi mapami turystycznymi rejonu baraniogórskiego, fotografiami oraz obrazami niektórych fragmentów rzeki Wisły. Cykl akwarel Ze szlaku Białej Wisełki autorstwa Emilii Skupień Josef Dobrovský Ekspozycja przybliża 13 sylwetek podróżników, którzy dotarli do źródeł najbardziej znanej polskiej rzeki. Na pierwszym miejscu figuruje, co może zadziwić, czeski filolog, ksiądz, językoznawca, nauczyciel oraz twórca systemu gramatyki nowoczesnego języka czeskiego Josef Dobrovský, jeden z przedstawicieli czeskiego odrodzenia narodowego. Podróż do źródeł Wisły odbył już w 1797 roku. W dniu 14 sierpnia 1810 roku, książę Ludwik von Anhalt-Coethen, późniejszy właściciel Pszczyny, wyruszył na Baranią Górę, żeby dotrzeć do źródeł Wisły. Wycieczkę dla tego zapalonego podróżnika zorganizował Jan Rakowski, pastor ewangelicki w Wiśle w latach 1802 – 1818. W dniu 3…

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (21)
październik082021

Morderstwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (21)

Samobójstwo w Śmiłowicach Rolnik Pilch zastrzelił się we wrześniu 1902 roku w Śmiłowicach ze strzelby myśliwskiej. Przyczynę samobójstwa ówczesna prasa nie podała. Utopiła się w Odrze Siedemnastoletnia Gustawa Rabowa z powodu konfliktów ze swoim lubym postanowiła odebrać sobie życie. We wrześniu 1905 roku utopiła się w Odrze w pobliżu Bogumina. Zostawiła noworodki swojemu losowi Pewna służąca z Trzyńca urodziła przedwcześnie 6 września 1908 roku w pobliżu cmentarza ewangelickiego w Cieszynie bliźniaki, które potem zostawiła swojemu losowi. Dzieci na szczęście uratowano, kobietę aresztowała policja. Wypadek spowodował spóźnienie pociągów Do zderzenia pociągu osobowego z wagonami towarowymi doszło 24 września 1905 roku na trasie Kolei Koszycko-Bogumińskiej na przystanku Streczno w pobliżu Żiliny. W wyniku wypadku dwie osoby poniosły śmierć na miejscu, kilka osób zostało rannych. Poza tym pociągi jadące w kierunku Trzyńca i Cieszyna miały kilkugodzinne spóźnienie. Pożar w Lesznej Górnej Stodoła chłopa Kafki stanęła w płomieniach wieczorem 27 września 1914 roku w Lesznej Górnej. Budynek i zebrane plony doszczętnie spłonęły. Nieuczciwy woźnica Woźnica Piotr Lipka…

W jabłonkowskim sanatorium zakończył się remont trzeciego piętra. Zobaczcie jak zmienił się budynek
październik062021

W jabłonkowskim sanatorium zakończył się remont trzeciego piętra. Zobaczcie jak zmienił się budynek

JABŁONKÓW / W Sanatorium Jabłonków skończył się drugi etap remontu, w ramach którego wyremontowano trzecie piętro. Placówka ma teraz nowocześniejsze pokoje i nowe okna. Na całym piętrze położono też podłogi winylowe. – Powstało 14 pokoi dla 35 osób. Połowa pokoi jest dwuosobowych, a połowa trzyosobowych. Podstawową zmianą było wybudowanie nowych sanitariatów, tak więc dwa pokoje mają wspólną łazienkę i toaletę – stwierdził Jaroslav Kania, wicehetman ds. finansów, inwestycji i nieruchomości. Remont kosztował 22 mln koron, na które sanatorium otrzymało dotację z budżetu województwa morawsko-śląskiego. Zlecenie zrealizowała firma IPS Třinec. – Pacjenci i pracownicy sanatorium przebywają teraz dzięki modernizacji w przyjemniejszej przestrzeni – powiedział Martin Gebauer, wicehetman ds. opieki zdrowotnej.  Przypomniał, że pierwszy etap remontu zakończył się w 2018 roku i obejmował drugie piętro. Sanatorium w Jabłonkowie służy do rekonwalescencji dorosłych pacjentów, którzy borykali się z różnymi chorobami płuc. Oferuje również  opiekę postcovidową. W przypadku trwałych powikłań pacjenci mają możliwość poddać się późniejszemu leczeniu ambulatoryjnemu. Początki jabłonkowskiego sanatorium sięgają lat 20. XX wieku. Zabytkowy budynek…

Poszkodowanym przez tornado pomogło również Stowarzyszenie Gmin Dorzecza Stonawki
październik052021

Poszkodowanym przez tornado pomogło również Stowarzyszenie Gmin Dorzecza Stonawki

REGION / Do licznych subiektów, które wsparły poszkodowanych tornadem na Morawach Południowych, dołączyło również Stowarzyszenie Gmin Dorzecza Stonawki. Do akcji niesienia pomocy włączyły się wszystkie gminy mikroregionu. Stowarzyszenie wysłało na Morawy Południowe dwa tiry z materiałem niezbędnym do remontu więźb dachowych i dachów. W ten sposób zareagowano na konkretne potrzeby w wioskach dotkniętych kataklizmem. Do inicjatywy dołączyło przedsiębiorstwo „Lesostavby” z Frydku-Mistku jako dostawca, które zarazem pokryło połowę kosztów.  Materiały na potrzebne rozmiary przycięto w tartaku Ručka z Toszonowic Górnych. Transport zapewniła spółka Spetra z Trzanowic. Informacji udzielił nam wójt Trzanowic Jiří Tomiczek. Mikroregion Stonawkę powołano do życia w 1998 roku. Tworzą go następujące gminy: Gnojnik, Trzanowice, Ligotka Kameralna, Toszanowice Górne, Toszanowice Dolne, Trzycież, Wielopole, Śmiłowice, Rzeka i Ropica. Przewodniczącym stowarzyszenia jest Petr Martiňák, wójt Toszonowic Górnych, wiceprzewodniczącym już wspomniany Jiří Tomiczek. Jest to syn niedawno zmarłego długoletniego wójta Trzanowic i długoletniego przewodniczącego Stowarzyszenia Gmin Dorzecza Stonawki Jana Tomiczka.   (gam)

Wybory parlamentarne już w najbliższy weekend. Jak oddać ważny głos?
październik052021

Wybory parlamentarne już w najbliższy weekend. Jak oddać ważny głos?

REGION / Już w najbliższy weekend wybierać będziemy posłów do Parlamentu RC na kolejne cztery lata. Oddać swój głos można w piątek 8 października od godz. 14.00 do 22.00 oraz w sobotę 9 października od godz. 8.00 do 14.00. W województwie morawsko-śląskim mandaty w Izbie Poselskiej usiłuje zdobyć 19 partii, koalicji wyborczych oraz ruchów politycznych, które reprezentuje ogółem 506 kandydatów. W wyborach udział biorą wszystkie partie, które mają obecnie posłów w parlamencie. Niektóre samodzielnie (ANO 2011, SPD, KSČM, ČSSD), inne w koalicji (Piraci i Starostowie oraz SPOLU: ODS, KDU-ČSL i TOP 09). Jedna lista, cztery głosy preferencyjne Wyborca musi wybrać tylko jedną listę wyborczą. Na niej może oznaczyć kółkiem najwyżej czterech kandydatów i w ten sposób dać im głos preferencyjny. Warto wspomnieć, iż z 12. miejsca listy SPOLU startuje astrofizyk Roman Strzondała z Mostów koło Jabłonkowa, prawdopodobnie jedyny polski kandydat w tegorocznych wyborach parlamentarnych. Czternaście subiektów wystawiło pełne listy wyborcze z 36 kandydatami. Cztery podmioty wkraczają do walki o głosy wyborców z…

W Trzycieżu powstanie Dom Opieki dla Seniorów
październik012021

W Trzycieżu powstanie Dom Opieki dla Seniorów

TRZYCIEŻ / W samym centrum Trzycieża, niedaleko Urzędu Gminy, zostanie wybudowany nowy Dom Opieki dla Seniorów. Zakwaterowanie w dwunastu nisko oczynszowanych mieszkaniach znajdą lokatorzy w wieku od 65 lat wzwyż. Inwestycja ta pochłonie 52 miliony koron. Na jej realizację gminie udało się pozyskać dotację w wysokości 7,2 miliona koron z Ministerstwa Rozwoju Regionalnego RC. Reszta zostanie sfinansowana z budżetu gminy i kredytu. Prace budowlane, które potrwają do końca 2022 roku, przeprowadzi spółka Morys z o.o. Jak poinformował nas wójt Trzycieża Miroslav Jaworek, budowa ruszy prawdopodobnie już w październiku. (gam)

Mordestwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (20)
wrzesień302021

Mordestwa, śluby, kaprysy pogody przed laty (20)

Samobójstwo Włocha Murarz Rodolfo Soprano z Cieszyna we wrześniu 1900 roku postanowił odebrać sobie życie. Udał się w kierunku Kolei Koszycko-Bogumiońskiej i w odległości około 200 metrów od dworca cieszyńskiego w kierunku na Bogumin rzucił się pod lokomotywę pociągu towarowego. Pociąg ciągnął jego ciało ok. pięćdziesięciu metrów. Pracownicy zakładu pogrzebowego przewieźli zmasakrowane zwłoki na cmentarz komunalny. Powodem samobójstwa włoskiego robotnika były poważne problemy psychiczne. Dziecko wypadło z okna Dwuletni syn kuśnierza Himmra wypadł we wrześniu 1900 roku z okna jego mieszkania na obecnej ulicy Głębokiej w Cieszynie. Po upadku na twardy bruk poważne się zranił, następnego dnia zmarł. Ofiara tyfusu Sierżant od 54 pieszego pułku w Cieszynie Jan Krill zmarł we wrześniu 1904 roku na tyfus. W pogrzebie 13 września wzięło udział również liczne grono oficerów. Przyczyną samobójstwa była nieuleczalna choroba Urzędnik pocztowy Kögler z Wiednia przebywał we wrześniu 1903 roku z wizytą u krewnych w Cieszynie. Odwiedziny miały tragiczny koniec, ponieważ 12 września gość ze stolicy monarchii się zastrzelił.…

Morderstwa, śluby i kaprysy pogody przed laty (19)
wrzesień262021

Morderstwa, śluby i kaprysy pogody przed laty (19)

Poszedł odwiedzić brata i już nie wrócił Karol Wybraniec z Bogumina odwiedził we wrześniu 1900 roku swojego brata Franciszka w pobliskich Wierzniowicach. Wspólne chwile spędzali strzelaniem do tarczy z nowego sześciostrzałowego rewolweru. Kiedy Franciszek wystrzelił pięć strzałów, zapomniał, że w broni znajduje się jeszcze jeden pocisk i żartem wymierzał w brata i nacisnął spust. Rewolwer wypalił, a Karol Wybraniec osunął się martwy na ziemię. Kuriozalna kradzież Na targu w Cieszynie we wrześniu 1902 roku pewien złodziejaszek ukradł parę butów. W pośpiechu jednak skradł jeden męski, a drugi damski but. Chrzest Meksykanki Niecodzienny chrzest miał miejsce początkiem września 1906 roku w kościele ewangelickim w Nawsiu. Ochrzczono tam trzyletnią dziewczynkę, której rodzice żyli już kilka lat w Meksyku, jednak pochodzili ze Śląska. Podczas urlopu w swojej ojczyźnie zdecydowali się ochrzcić swoją córkę w Nawsiu, ponieważ jako ewangelicy w jednym z najbardziej katolickich krajów na świecie nie mieli ku temu okazję. Zmarł w drodze do szpitala Pewien mężczyzna z Karwiny cierpiał na problemy zdrowotne i…

Nowy dom z mieszkaniami w Trzanowicach
wrzesień262021

Nowy dom z mieszkaniami w Trzanowicach

TRZANOWICE / Nowy dom mieszkalny z czterema mieszkaniami zostanie wkrótce otwarty w Trzanowicach. Usytuowany jest w centrum gminy, między kościołem katolickim św. Bartołomieja a Dworem Kappla. Jak poinformował nas wójt Jiří Tomiczek, gmina najpierw kupiła starszy domek rodzinny z ogrodem za niecałe 3 mln koron. Potem zaadaptowano go na dom mieszkalny z czterema mieszkaniami, których wybudowanie pochłonęło kolejnych 10 mln koron. Otwarcie nastąpi już w październiku, lokatorzy będą płacili zwykły czynsz. (gam) 

Polskie Dni również w Trzyńcu
wrzesień242021

Polskie Dni również w Trzyńcu

TRZYNIEC / Po Dniach Polskich w Jabłonkowie i Karwinie przyszła kolej na identyczne wydarzenie w Trzyńcu, które będzie przebiegało od 30 września do 3 października. Organizatorami wszystkich wydarzeń są Polski Związek Kulturalno-Oświatowy i Kongres Polaków.   Trzynieckie Dni Polskie rozpoczną się 30 września od wykładu na temat historii wzajemnych polsko-czeskich stereotypów. Będzie go można wysłuchać w Bibliotece Miejskiej w Trzyńcu. Następnie w kinie Kosmos odbędzie się koncert wokalistki i aktorki Renaty Drössler, zorganizowany z okazji 90. rocznicy uzyskania przez Trzyniec praw miejskich. Warto wspomnieć, iż piosenkarka pochodzi z miasta hutników, gdzie przyszła na świat w 1963 roku. Potem w trzynieckiej bibliotece będzie miało miejsce spotkanie literackie z polskim pisarzem i dziennikarzem Jakubem Żulczykiem. Pierwszy dzień Dni Polskich zakończą się w kinie Kosmos projekcjami nowych polskich filmów, będących echem 23. przeglądu filmowego „Kino na granicy”. W piątek 1 października w Bibliotece Miejskiej w Trzyńcu zaplanowano promocję tomiku poezji „Na zdrowie” Marty Bocek. Częścią imprezy będzie również recital Przemka Orszulika i Agaty Waluś. W Trisii zostanie odegrany monodram…

Pijalnia wód w Ustroniu bez wody
wrzesień212021

Pijalnia wód w Ustroniu bez wody

USTROŃ / W pijalni wód w Parku Zdrojowym w Ustroniu-Zawodziu w ostatnich dniach nie można napić się wody mineralnej. Stan ten spowodowany jest przebiegającymi pracami serwisowymi, które potrwają do piątku 24 września. Tutejsza woda wydobywana jest od czerwca 2012 roku ze studni głębinowej „Amelia” z głębokości 40 metrów. Atutem tej wody jest podwyższona mineralizacja. Rok przedtem doprowadzono do pijalni zwykłą wodę ze źródła „Zygmunt”, usytuowanego w lesie u podnóża góry Równica. Jednak niewielkie zasoby i bardzo niska mineralizacja wody źródlanej skłoniły Przedsiębiorstwo Uzdrowiskowe „Ustroń” do przeprowadzenia badań i prac hydrogeologicznych, w wyniku których uzyskano dobrej jakości, średnio zmineralizowaną wodę ze studni „Amelia”.  Oficjalne otwarcie Parku Zdrojowego z Pijalnią Wód nastąpiło 20 sierpnia 2011 roku. Obiekt wzniesiono w ramach współpracy między miastami uzdrowiskowymi Karwiną i Ustroniem. Pijalnia wód znajduje się w przeszklonym budynku, który architekturą nawiązuje do słynnych ustrońskich hoteli w kształcie piramid. Pijalnia Wód w Parku Zdrojowym w Ustroniu Dwa ogólnodostępne źródła w Zawodziu to Żelaziste i Karola. Pierwsze z…

 

NAJWAŻNIEJSZE WYDARZENIA NA ZAOLZIU
W TWOJEJ SKRZYNCE!

 

DZIĘKUJEMY!

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Projekt finansowany ze środków Ministerstwa Spraw Zagranicznych w ramach konkursu pn. Polonia i Polacy za granicą 2023 ogłoszonego przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów.
Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/autorów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie im. Jana Olszewskiego