Konsul Generalna Anna Olszewska: Trzeba stworzyć modę na Zaolzie [WIDEO]
marzec292026

Konsul Generalna Anna Olszewska: Trzeba stworzyć modę na Zaolzie [WIDEO]

OSTRAWA / Konsul generalna RP w Ostrawie Anna Olszewska była gościnią najnowszego odcinka podcastu „Zwrotowisko”. W rozmowie mówi o tożsamości Polaków na Zaolziu, relacjach polsko-czeskich i o tym, dlaczego – jej zdaniem – w Polsce trzeba „stworzyć modę na Zaolzie”. https://youtu.be/4Gyf9IYGsTo Zaolzie jako siła, nie margines – Sam fakt, że tutaj jesteśmy – Polacy, którzy mówią „jesteśmy stąd, jesteśmy Polakami” – to ogromna wartość – podkreśla Anna Olszewska. W jej ocenie Zaolzie jest jednym z najmocniejszych przykładów trwałości polskiej tożsamości poza granicami kraju. Kultura, język i tradycja są tu przekazywane z pokolenia na pokolenie i stanowią realny fundament życia społecznego, a nie jedynie symboliczny dodatek. „Trzeba stworzyć modę na Zaolzie” Jednym z wątków rozmowy jest brak wiedzy o Zaolziu w Polsce. – To miejsce absolutnie niezwykłe, a w macierzy nadal za mało znane – zaznacza konsul generalna. Efektem są uproszczenia i stereotypy. Historia regionu bywa sprowadzana do pojedynczych wydarzeń, bez szerszego kontekstu. Dlatego – jak podkreśla – potrzebna jest zmiana…

Jak powstaje „Kwiat Morwy”? Anna Böhm i Justyna Navrátil gośćmi „Zwrotowiska”
marzec152026

Jak powstaje „Kwiat Morwy”? Anna Böhm i Justyna Navrátil gośćmi „Zwrotowiska”

Przed tegorocznym pokazem charytatywnym „Kwiat Morwy” do redakcyjnego studia „Zwrotowiska” przyszły jego główne organizatorki – Anna Böhm i Justyna Navrátil, uczennice Polskiego Gimnazjum im. Juliusza Słowackiego w Czeskim Cieszynie. W rozmowie opowiadają o kulisach przygotowań, tegorocznym motywie przewodnim, wyzwaniach organizacyjnych i celu, na jaki zostaną przeznaczone zebrane środki. Tegoroczna edycja wydarzenia odbędzie się w czwartek o godz. 16.00 w Ośrodku Kultury „Strzelnica” w Czeskim Cieszynie. Tematem pokazu będzie podwodny świat, a dochód z imprezy wesprze Wojtka Szlauera, ucznia polskiej szkoły w Trzyńcu, który korzysta z kosztownej terapii. W podcaście Anna Böhm i Justyna Navrátil mówią nie tylko o samym pokazie, ale też o tym, jak wygląda organizacja takiego przedsięwzięcia od kuchni – od kontaktów z uczestnikami i sponsorami po przygotowanie sceny, oprawy i programu. To rozmowa o młodzieżowej energii, odpowiedzialności i o tym, że szkolne inicjatywy mogą mieć realną siłę pomagania. Nowego odcinka „Zwrotowiska” można już posłuchać na naszym kanale na YouTube. Zachęcamy także do udziału w samym pokazie „Kwiat…

Jak w Cierlicku powstaje szkolny spektakl? Irena Włosok w „Zwrotowisku”
marzec082026

Jak w Cierlicku powstaje szkolny spektakl? Irena Włosok w „Zwrotowisku”

W najnowszym odcinku „Zwrotowiska” zaglądamy do Polskiej Szkoły Podstawowej w Cierlicku, gdzie trwają przygotowania do autorskiego spektaklu. Gościem podcastu jest nauczycielka Irena Włosok, która opowiada nie tylko o samym przedstawieniu, ale też o całym procesie jego powstawania – od pierwszego pomysłu, przez pisanie scenariusza, aż po intensywne próby z dziećmi. Jak się okazuje, pomysł na spektakl narodził się jeszcze pod koniec sierpnia. Później przyszła pora na burzę mózgów, szukanie odpowiedniej historii i budowanie scenariusza, który ostatecznie przybrał formę opowieści o przyjaźni dwóch braci, z baśniowym, lekko mrocznym motywem piekła i diabełków. Gotowy tekst dzieci dostały na początku grudnia. Zaangażowanie całej szkoły Rozmowa pokazuje też, ile pracy wymaga przygotowanie takiego widowiska w szkolnych realiach. Próby trzeba pogodzić z normalnym rytmem nauki. W spektakl zaangażowana jest cała szkoła i przedszkole, czyli w sumie około 63 dzieci. To jednak nie tylko opowieść o organizacji i logistyce. W podcaście wyraźnie wybrzmiewa coś ważniejszego: teatr ma pomagać dzieciom przełamywać tremę, budować odwagę i uczyć współpracy.…

ZWROTOWISKO. Stanisław Gawlik o górnictwie i Karolu Piegzie
marzec022026

ZWROTOWISKO. Stanisław Gawlik o górnictwie i Karolu Piegzie

Kim był Karol Piegza i dlaczego jego archiwum wciąż ma znaczenie dla zrozumienia historii Śląska Cieszyńskiego? O górniczym dziedzictwie regionu, pracy archiwalnej i odpowiedzialności za pamięć historyczną opowiada w najnowszym odcinku podcastu Zwrotowisko Stanisław Gawlik. Rozmowa koncentruje się wokół książki „Górniczy stan (z archiwum Karola Piegzy)”, której Gawlik jest autorem i redaktorem. Publikacja oparta jest na materiałach zebranych przez Karola Piegzę – nauczyciela, folklorystę, artystę i dokumentalistę życia górniczego. Piegza zebrał m.in. 313 pieśni górniczych, które przez lata funkcjonowały w rodzinach i społecznościach górniczych Karwiny, Łazów i okolic. https://zwrot.cz/2026/02/gorniczy-stan-wedlug-karola-piegzy-ukazala-sie-ksiazka-pod-redakcja-stanislawa-gawlika/ Górnicze korzenie goroli W podcaście Gawlik opowiada o odkryciu archiwum Piegzy na strychu szkoły w Jabłonkowie, kilkuletniej pracy porządkowej oraz o losach zgromadzonych materiałów – od rękopisów i fotografii po obrazy i notatki. Część zbiorów trafiła do Książnicy Cieszyńskiej, gdzie są sukcesywnie digitalizowane i udostępniane badaczom oraz zainteresowanym historią regionu. Rozmowa ma również wymiar osobisty. Stanisław Gawlik, pochodzący z rodziny o górniczych korzeniach, mówi o dorastaniu w środowisku, w którym kopalnia…

Harcerski biwak w Bukowcu. Dzień Myśli Braterskiej w duchu wypraw Jamesa Cooka
luty222026

Harcerski biwak w Bukowcu. Dzień Myśli Braterskiej w duchu wypraw Jamesa Cooka

BUKOWIEC / Od piątku 20 do niedzieli 22 lutego Dom PZKO w Bukowcu stał się bazą harcerskiego biwaku Harcerstwa Polskiego w Republice Czeskiej, zorganizowanego z okazji Dnia Myśli Braterskiej. W wydarzeniu uczestniczyło 58 harcerzy i harcerek ze wszystkich drużyn działających na Zaolziu. Biwak wspólny dla całego Zaolzia – Są tu harcerze ze wszystkich drużyn na Zaolziu – podkreśla komendant biwaku Daniel Kraus, zwracając uwagę na integracyjny charakter spotkania. – To biwak od piątku do niedzieli, wspólny dla całego środowiska. Tegoroczny program oparto na motywie podróży i odkrywania świata. Punktem odniesienia stał się James Cook, a dokładniej – trzy główne wyprawy brytyjskiego odkrywcy. Historia jako narzędzie wychowawcze – Na jego życiu da się bardzo dobrze pokazać wartości harcerskie – mówi Adam "Gniozdo" Kubiena. – Chodzi o to, by w tym kierunku kształcić dzieci, a nie tylko opowiadać suchą historię. Jak tłumaczy, narracja biwaku została zaplanowana tak, by uczestnicy „przechodzili” przez kolejne etapy życia Cooka. – Nasz program zaplanowaliśmy tak, aby dało…

Jak powstają opowiadania gwarowe? Krystyna Roszak w „Zwrotowisku”
luty102026

Jak powstają opowiadania gwarowe? Krystyna Roszak w „Zwrotowisku”

Gościem najnowszego odcinka podcastu „Zwrotowisko” jest Krystyna Roszak – autorka książki „Srandy spod wieży”, napisanej gwarą. W rozmowie opowiada o swoim pochodzeniu, drodze do pisania oraz o doświadczeniach związanych z teatrem amatorskim. Język domu i język podwórka Krystyna Roszak urodziła się w Ligocie Alodialnej (dziś Kocobędz). Jak podkreśla, w domu rodzinnym mówiło się wyłącznie po polsku, natomiast gwara była naturalnym językiem podwórka i kontaktów rówieśniczych. Zwraca uwagę, że w jej otoczeniu język czeski nie funkcjonował jako język codzienny. W rozmowie autorka odnosi się do zmian w sposobie mówienia gwarą na przestrzeni lat. Zaznacza, że różnice wynikają przede wszystkim ze środowiska, w którym ktoś żyje i funkcjonuje, a niekoniecznie z samego upływu czasu. Jak mówi, w miejscach, w których bywa, gwara wciąż brzmi dla niej czysto. Teatr amatorski i pierwsze scenariusze Znaczącą część rozmowy zajmują wspomnienia związane z teatrem amatorskim. Krystyna Roszak przez lata była związana z działalnością teatralną – grała, tworzyła spektakle z dziećmi i młodzieżą oraz pisała scenariusze. https://open.spotify.com/episode/7LPJ9XP3FThQp9d9fOstWO?si=tBf8Khf6TZyU5njc5U_nEA…

Dziś olimpijski debiut Anny Milerskiej. Kiedy i gdzie śledzić jej starty?
luty072026

Dziś olimpijski debiut Anny Milerskiej. Kiedy i gdzie śledzić jej starty?

Dziś na olimpijskich trasach we Włoszech zadebiutuje Anna Milerska — biegaczka narciarska pochodząca z Nydku, absolwentka Polskiego Gimnazjum im. Juliusza Słowackiego. Reprezentantka Czech wystąpi na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 2026 w jednej z najbardziej wymagających konkurencji biegów narciarskich. https://zwrot.cz/2026/02/anna-milerska-z-nydku-o-debiucie-olimpijskim-to-spelnienie-marzen-i-odpowiedzialnosc/ Jej pierwszy olimpijski start odbędzie się już dziś — w skiatlonie, który łączy dwa style biegu narciarskiego i uchodzi za sprawdzian wszechstronności oraz wytrzymałości zawodniczek. 📅 Sobota, 7 lutego 2026, godz. 13:00🏁 Skiatlon: 10 km techniką klasyczną + 10 km stylem dowolnym📺 Transmisja na żywo: m.in. ČT Sport https://zwrot.cz/2026/01/z-nydku-na-olimpijskie-trasy-anna-milerska-pojedzie-na-igrzyska/ Kolejny występ Anny Milerskiej zaplanowano na wtorek. Tym razem zawodniczka stanie do rywalizacji w sprincie techniką klasyczną — konkurencji krótkiej, intensywnej i niezwykle dynamicznej. 📅 Wtorek, 10 lutego 2026, godz. 9:15🏁 Sprint techniką klasyczną📺 Transmisja na żywo: m.in. ČT Sport

ZWROTOWISKO. Jacek Ślewczuk o życiu Polaków w Brnie i na Zaolziu
luty062026

ZWROTOWISKO. Jacek Ślewczuk o życiu Polaków w Brnie i na Zaolziu

Czym jest „mała ojczyzna”, gdy żyje się poza krajem, z którego się pochodzi? Na to pytanie w podcaście "Zwrotowisko" odpowiada Jacek Ślewczuk – działacz polonijny z Brna, prezes Klubu Młodych Klubu Polskiego Polonus i autor tomiku poezji „Metamorfozy”. Pretekstem do spotkania był „chrzest” debiutanckiego tomiku poezji, który odbył się w Dziupli w Czeskim Cieszynie. Sama rozmowa szybko jednak wychodzi poza literaturę. To opowieść o tym, jak bardzo różni się funkcjonowanie środowisk autochtonicznych – takich jak na Zaolziu – od społeczności polonijnych tworzonych przez migrantów. https://open.spotify.com/episode/4sOFr6zLdro97GGnjaGMnI?si=ZopnIBL7T9i3bpFn55QxNw Różnice między Zaolziem a Brnem Ślewczuk mówi wprost: Zaolzie jest dla niego wzorem. To jego zdaniem miejsce, w którym polskość istnieje na co dzień: w organizacjach, podczas wydarzeń, w zespołach folklorystycznych i w zwykłych relacjach między ludźmi. W Brnie sytuacja wygląda inaczej. Polacy są tam społecznością rozproszoną, przyjezdną, często skupioną na indywidualnym życiu zawodowym i prywatnym, a nie na budowaniu trwałych struktur. W rozmowie pojawia się również wątek studentów z Zaolzia studiujących w Brnie oraz…

ZWROTOWISKO. Marian Siedlaczek o Zaolziańskim Towarzystwie Fotograficznym i fotografii
styczeń182026

ZWROTOWISKO. Marian Siedlaczek o Zaolziańskim Towarzystwie Fotograficznym i fotografii

Gościem pierwszego w tym roku podcastu „Zwrotowisko” jest Marian Siedlaczek, fotograf i prezes Zaolziańskiego Towarzystwa Fotograficznego. Punktem wyjścia rozmowy jest działalność ZTF, które w tym roku obchodzi 25-lecie istnienia. Towarzystwo od lat jest ważnym miejscem spotkań fotografów na Zaolziu – organizuje plenery, wystawy i konkursy, a także pracuje z młodymi adeptami fotografii. Jak przyznaje jego prezes, dziś największym wyzwaniem jest dotarcie do młodego pokolenia. – Największy problem to narybek. Młodzi mają dziś bardzo dużo zainteresowań i trudno ich zatrzymać na dłużej – mówi Siedlaczek. Fotograf robi zdjęcia, nie aparat Rozmowa szybko wychodzi jednak poza kwestie organizacyjne. Dużo miejsca poświęcono samej istocie fotografii. – Fotograf robi zdjęcia, nie aparat. Fotografia to gra ze światłem. Jak nie ma światła, nie ma zdjęcia – podkreśla gość „Zwrotowiska”. Siedlaczek opowiada także o swojej ulubionej dziedzinie – fotografii koncertowej. – Najlepsze zdjęcia powstają pod koniec koncertu. Kiedy muzycy są spoceni, przestają się kontrolować i nie pozują już do kamer – zauważa. https://youtu.be/WIvfzLs2v_g

Międzygeneracyjny Uniwersytet Regionalny w nowej formule. W styczniu wykład na temat sztucznej inteligencji
styczeń142026

Międzygeneracyjny Uniwersytet Regionalny w nowej formule. W styczniu wykład na temat sztucznej inteligencji

CZESKI CIESZYN / Międzygeneracyjny Uniwersytet Regionalny (MUR) wchodzi w nowy etap działalności. Rok 2026 będzie pierwszym, w którym program wykładów realizowany jest według nowej koncepcji, przygotowanej przez Stanisława Folwarcznego. Celem jest otwarcie uniwersytetu na szersze grono odbiorców oraz połączenie aktualnych tematów z praktycznym wymiarem wiedzy. – Zależy mi na tym, aby wykłady były rzeczywiście międzygeneracyjne – mówi Stanisław Folwarczny. – Chcielibyśmy przyciągnąć nie tylko seniorów, ale również osoby w średnim wieku, młodszych słuchaczy, a nawet młodzież. Tematy muszą być aktualne i na tyle interesujące, by każdy mógł znaleźć w nich coś dla siebie. Pięć obszarów tematycznych Program MUR został podzielony na pięć głównych bloków tematycznych. Obejmują one: nowoczesne technologie, ze szczególnym uwzględnieniem sztucznej inteligencji, szeroko pojęte zdrowie, przyrodę, historię Polski, tematykę związaną z Zaolziem. – Nie chodzi o wykłady dla specjalistów czy fachowców – podkreśla Folwarczny. – To propozycja dla szerokiej publiczności, od najmłodszych po najstarszych. Wykłady mają być przygotowane tak, by słuchacz mógł wynieść z nich jak najwięcej dla…

Leszna Górna. Koncert kolędowy chóru Canticum Novum i trio La Frella
styczeń092026

Leszna Górna. Koncert kolędowy chóru Canticum Novum i trio La Frella

LESZNA GÓRNA / W kościele w Lesznej Górnej odbył się w niedzielę 4 stycznia Koncert Świąteczny zorganizowany przez chór Canticum Novum. W programie oprócz organizatora wystąpiło też trio La Frella. Program koncertu obejmował kolędy w różnych opracowaniach chóralnych, wykonywane w kilku językach. W repertuarze znalazły się zarówno utwory znane, jak i mniej oczywiste propozycje, przygotowane z myślą o zróżnicowanej stylistyce koncertu. Kolędy śpiewa się po to, by rodziły wiarę Po zakończeniu koncertu głos zabrał proboszcz miejscowej parafii Mateusz Kierczak, który podziękował chórowi za występ oraz czas spędzony w Lesznej Górnej. W swojej wypowiedzi zwrócił uwagę na treść kolęd oraz ich prostotę wynikającą z wiary, z której się wywodzą. – Kolędy mają to do siebie, że są bardzo proste. Te słowa nie są skomplikowane, bo zrodziły się z bardzo prostej wiary, ale bardzo głębokiej – mówił. Złożył również chórzystom życzenia, podkreślając znaczenie śpiewu kolędowego oraz jego oddziaływania na słuchaczy. – Kolędy śpiewa się po to, żeby rodziły wiarę w sercach ludzi…

Gwiazdka w Nieborach. Przedszkolaki pokazały urocze jasełka
styczeń062026

Gwiazdka w Nieborach. Przedszkolaki pokazały urocze jasełka

NIEBORY / W Domu PZKO im. Pawła Oszzeldy w Nieborach tuż przed Bożym Narodzeniem odbyła się kolejna edycja „Gwiazdki”, corocznego spotkania przedświątecznego organizowanego przez Macierz Szkolną oraz polskie przedszkole w Nieborach. Program otworzył występ dzieci z polskiego przedszkola w Nieborach, które zaprezentowały jasełka. Warto podkreślić, że do przedszkola uczęszczają obecnie głównie młodsze dzieci. Przygotowanie przedstawienia w takiej grupie wiekowej stanowiło dla nauczycielek spore wyzwanie. Jednak trzeba podkreślić, że dzieci stworzyły na scenie piękny świąteczny klimat i zachwyciły swoich najbliższych, którzy zasiedli na widowni. Wspólne kolędowanie i występ teatrzyków Nowym „Gwiazdki” było wspólne kolędowanie. W tym roku poprowadziła je Renata Czader wraz z muzykami, zapraszając do śpiewu zarówno dzieci, jak i dorosłych. W kolejnej części zaprezentowały się zespoły teatralne GAPCIO i GAPA, które przedstawiły pierwszą część jasełek. Występ był zapowiedzią premiery pełnego spektaklu, zaplanowanej na 28 grudnia. Dzieci z przedszkola po programie otrzymały prezenty, które znalazły się pod choinką tuż przy scenie. Warsztaty i kiermasz Po części artystycznej uczestnicy mogli skorzystać…

Charytatywny Koncert Adwentowy w Gnojniku. Zbierano środki na działalność stowarzyszenia „Nigdy nie jesteś sam”
styczeń022026

Charytatywny Koncert Adwentowy w Gnojniku. Zbierano środki na działalność stowarzyszenia „Nigdy nie jesteś sam”

GNOJNIK / Świąteczna muzyka oraz występy dzieci i młodzieży złożyły się na Charytatywny Koncert Adwentowy, który odbył się 18 grudnia w kościele katolickim w Gnojniku. Podczas wydarzenia prowadzono zbiórkę pieniędzy na rzecz stowarzyszenia „Nigdy nie jesteś sam”, wspierającego osoby z niepełnosprawnościami oraz ich rodziny. Na scenie zaprezentowali się wykonawcy w różnym wieku – od przedszkolaków po doświadczonych chórzystów. Publiczność mogła usłyszeć zarówno tradycyjne kolędy, jak i utwory muzyki klasycznej oraz współczesnej. W programie znalazły się występy chórów szkolnych i solistów z Polskiej Szkoły Podstawowej im. Jana Kubisza w Gnojniku, dzieci z polskiego przedszkola, uczniów i nauczycieli ZUŠ A PLUS w Gnojniku. Gościnnie wystąpił chór Canticum Novum pod batutą Leszka Kaliny. Koncert zakończyło wspólne wykonanie pieśni „Tylko jedna jest taka noc”. Warto podkreślić, że do chórzystów z chórów szkolnych dołączyli też rodzice. Zebrano 35 tysięcy koron Pod koniec wydarzenia podsumowano zbiórkę charytatywną. Podczas koncertu zebrano 35 tysięcy koron. Dodatkowe 10 tysięcy koron przekazała gmina Gnojnik. Zebrane środku zostały przekazane stowarzyszeniu „Nigdy…

Tomasz Wolff w „Zwrotowisku”: Papier wciąż ma sens
grudzień312025

Tomasz Wolff w „Zwrotowisku”: Papier wciąż ma sens

Gościem ostatniego w 2025 roku odcinka podcastu „Zwrotowisko” był Tomasz Wolff, redaktor naczelny „Głosu”. Rozmowa dotyczyła kondycji mediów polskich na Zaolziu, relacji między papierem a internetem oraz wyzwań, z jakimi mierzą się dziś redakcje. Wolff zwrócił uwagę, że współczesne media funkcjonują w zupełnie innej rzeczywistości niż jeszcze kilkanaście lat temu. – „Dzisiaj każdy może być dziennikarzem” – mówił, wskazując na ogromną konkurencję w postaci treści publikowanych w mediach społecznościowych przez zwykłych użytkowników. Wersja premium W rozmowie pojawił się także temat treści zamkniętych i wersji premium. Wolff zaznaczył, że zamykanie materiałów ma sens tylko wtedy, gdy są to treści unikatowe. – Musimy zamykać takie treści, których nikt inny nie ma – wyjaśniał. Redaktor naczelny „Głosu” mówił również o problemach kadrowych. Jak przyznał, na ogłoszenia o pracę dziennikarską niemal nikt się nie zgłasza. – Mi się po prostu wydaje, że dziennikarstwo dzisiaj jest mało atrakcyjnym zawodem – stwierdził wprost. Przyszłość gazety Zapytany o przyszłość, Wolff nie ukrywał swojego przywiązania do papieru. –…

Trzy godziny folkloru. Koncert Świąteczny w Trisii ponownie wprowadził w bożonarodzeniowy klimat [zdjęcia, nagranie]
grudzień212025

Trzy godziny folkloru. Koncert Świąteczny w Trisii ponownie wprowadził w bożonarodzeniowy klimat [zdjęcia, nagranie]

TRZYNIEC / Trudno wyobrazić sobie święta Bożego Narodzenia na Zaolziu bez tradycyjnego Koncertu Świątecznego zespołów folklorystycznych. Również w tym roku sala trzynieckiej Trisii wypełniła się do ostatniego miejsca. Bilety na wydarzenie, organizowane przez Miejscowe Koło PZKO Olza oraz Zarząd Główny PZKO, rozeszły się błyskawicznie. Miłośnicy folkloru, którzy nie mogli być obecni, mieli okazję oglądać transmisję on-line na naszym portalu. Koncert prowadził Michał Milerski, który wszedł na scenę, trzymając w ręku „połaźniczkę”. – Ta zielóno gałónzka, połaźniczka, zwiastowała ludzióm, że po zimie zaś się prziroda łobudzi i świat sie zazielyni. Gałónzke na połaźniczke trzeba było ściónć, jak szeł miesiónczek do wyrchu. I miała óna potym magicznóm, łochrónnóm moc – powiedział na wstępie. - Za chwile tu na tóm scene wpadnie cało banda młodych połaźników, łod tych ganc nejmiynszych, po tych uż kapeczke wiynkszych. I prziniesóm ze sobóm połaźniczke zwiónzanóm z muzyki, tańców, śpiywów o aniołach, trzech królach, pastyrzach, ło Narodzyniu Pańskim i ło tym, że uż za chwile nóm tu zacznie…

TRANSMISJA ONLINE. Koncert Świąteczny w Trzyńcu znów na scenie i w sieci
grudzień202025

TRANSMISJA ONLINE. Koncert Świąteczny w Trzyńcu znów na scenie i w sieci

TRZYNIEC / W Domu Kultury Trisia w Trzyńcu dzisiaj o godz. 16.30 rozpocznie coroczny Koncert Świąteczny, podczas którego na scenie zaprezentują się zespoły folklorystyczne z Zaolzia. To wydarzenie, na które bilety rozeszły się w tempie błyskawicznym, organizują Miejscowe Koło PZKO Czeski Cieszyn–Olza wraz z Zarządem Głównym PZKO. Jak co roku, bilety na koncert rozeszły się błyskawicznie. Tradycyjnie organizatorzy zapewniają więc transmisję online, dzięki której każdy chętny będzie mógł obejrzeć występy na żywo – bez wychodzenia z domu. Start transmisji: godz. 16.30. https://www.youtube.com/embed/kpabypYJ_vo

Praga z kontekstem. Przewodnik Jakub Wąsik gościem „Zwrotowiska”
grudzień182025

Praga z kontekstem. Przewodnik Jakub Wąsik gościem „Zwrotowiska”

CIESZYN / PRAGA. Jak zwiedzać Pragę, by zobaczyć coś więcej niż tylko „ładne zabytki”? Dlaczego każda grupa turystów wymaga innego podejścia i czy aplikacje oraz sztuczna inteligencja mogą zastąpić przewodnika z krwi i kości? O tym rozmawiamy w najnowszym odcinku podcastu „Zwrotowisko”. Gościem audycji jest Jakub Wąsik – licencjonowany przewodnik po Czechach i Pradze, z wykształcenia historyk, na co dzień mieszkający w Cieszynie. W rozmowie opowiada, jak ważny w zwiedzaniu jest kontekst historyczny i społeczny oraz dlaczego nawet ta sama trasa nigdy nie wygląda tak samo – wszystko zależy od ludzi, których się prowadzi. Nie zabrakło też lokalnych wątków – m.in. pytania o to, jak opowiadać o Śląsku Cieszyńskim bez pomijania polskiej społeczności po czeskiej stronie Olzy. 🎧 Odcinek „Zwrotowiska” z Jakubem Wąsikiem jest dostępny na YouTube: https://youtu.be/xgWIfFcuwCU

Spotkanie opłatkowe w Konsulacie. Nagrodzono najciekawsze tegoroczne inicjatywy
grudzień112025

Spotkanie opłatkowe w Konsulacie. Nagrodzono najciekawsze tegoroczne inicjatywy

OSTRAWA / W środę po południu w Konsulacie Generalnym RP w Ostrawie odbyło się Polonijne Spotkanie Opłatkowe, na które zaprosił konsul Stanisław Bogowski. Spotkanie było okazją do wręczenia nagród w dwu konkursach ogłoszonych w tym roku przez Konsulat. Zanim jednak ogłoszono wyniki, konsul podziękował zebranym przedstawicielom polskich organizacji i instytucji za ich zaangażowanie. – Święta to czas radości, refleksji i spotkań w gronie rodzinnym. To również okazja do składania sobie życzeń i wyrażenia wdzięczności. Dlatego chciałbym serdecznie podziękować Państwu za zaangażowanie i wkład w pielęgnowanie polskiej tożsamości tutaj, na terenie tego okręgu konsularnego. To bardzo ważne, że mimo licznych obowiązków zawodowych, znajdujecie Państwo czas, by działać na rzecz naszej wspólnej sprawy – Rzeczypospolitej. Dzięki Waszej pracy i zaangażowaniu polskie tradycje i zwyczaje są żywe również tutaj, na Zaolziu – powiedział konsul. Złożył też życzenia wszystkim zebranym, po czym zaprosił do łamania się opłatkiem. W imieniu wszystkich zebranych za zaproszenie podziękowała pastor Ewa Jelinek. Nie zabrakło również części artystycznej – świąteczne…

Urocze jasełka w Łomnej Dolnej. Dzieci wyczarowały wzruszenie na twarzach bliskich
grudzień102025

Urocze jasełka w Łomnej Dolnej. Dzieci wyczarowały wzruszenie na twarzach bliskich

ŁOMNA DOLNA / W ubiegły czwartek w hotelu Pod Akacjami w Łomnej Dolnej spotkały się rodziny dzieci uczęszczających do polskiej szkoły i przedszkola, by obejrzeć jasełka, wystawione przez swoje pociechy. Sala hotelowa wypełniła się po brzegi – dla części uczestników zabrakło miejsc siedzących. To dowód na duże zainteresowanie, jakim cieszą się polska szkoła i przedszkole w tej miejscowości wśród rodziców. Czwartkowe spotkanie potwierdziło, że wybór polskiej szkoły i przedszkola był trafny. Jasełka przygotowane przez dzieci i nauczycielki stały się tego najlepszym dowodem. Mali aktorzy czuli się na scenie swobodnie, przedstawienie wzruszyło zarówno rodziców, jak i dziadków. Wśród postaci pojawili się pasterze, urocze owieczki, śpiewające aniołki, a także Józef, Maryja i trzej królowie. Na scenie nie zabrakło również nietypowego gościa – zielonego świerszcza. Dzieci wraz z rodzicami przygotowali także własnoręcznie wykonane ozdoby świąteczne, które można było kupić. Dochód ze sprzedaży został przeznaczony na potrzeby uczniów szkoły i przedszkolaków.

ZWROTOWISKO. Roman Kulhanek: Folklor przeżywa renesans
grudzień102025

ZWROTOWISKO. Roman Kulhanek: Folklor przeżywa renesans

Tuż przed jedną z piątkowych prób Zespołu Pieśni i Tańca Olza nagraliśmy kolejny odcinek Zwrotowiska. Naszym rozmówcą był kierownik artystyczny zespołu, Roman Kulhanek, który opowiedział o przygotowaniach do Koncertu Świątecznego, kondycji zespołu i rosnącym zainteresowaniu folklorem wśród młodych. Koncert Świąteczny już 20 grudnia Tradycyjny Koncert Świąteczny odbędzie się 20 grudnia o godz. 16:30 w Domu Kultury Trisia. Jak co roku, wszystkie bilety zostały wyprzedane, jednak wydarzenie będzie transmitowane online na portalu Zwrot. – Scenariusz jest już gotowy, teraz dopinamy szczegóły. Z organizacją zaczynamy zawsze jesienią, a w tym roku na ostateczne informacje o tym, z czym wystąpią zespoły, czekaliśmy do końca listopada – wyjaśnia Roman Kulhanek. W tegorocznej edycji wezmą udział m.in. zespoły: Błędowice, Suszanie, Rytmika, Olza, Oldrzychowice, Małe Oldrzychowice, Bystrzyca, Zaolzi, Zaolzioczek. W sumie na scenie i zapleczu pojawi się około 300 uczestników. Kolędowanie po świętach i nowe projekty Olza przygotowuje się nie tylko do Koncertu Świątecznego. 3 stycznia w Cieszynie w Hotelu pod Brunatnym Jeleniem odbędzie się nowa…

Konkurs Literacki Zwrotu rozstrzygnięty. Tak wyglądała gala w Centrum Polskim
grudzień052025

Konkurs Literacki Zwrotu rozstrzygnięty. Tak wyglądała gala w Centrum Polskim

W środę 3 grudnia w Centrum Polskim w Czeskim Cieszynie odbyła się uroczystość wręczenia nagród w Konkursie Literackim miesięcznika „Zwrot”, który jako redakcja od lat organizujemy z myślą o twórcach związanych z naszym regionem. To jedyny tego typu konkurs literacki na Zaolziu i cieszymy się, że przyciąga tak wiele wartościowych tekstów. Uroczystość swoją obecnością uświetnili m.in. konsul Stanisław Bogowski, senator Zdeněk Matušek i prezes ZG PZKO Helena Legowicz. Wyniki konkursowe W tym roku jury w składzie: poetka Renata Putzlacher, poeta Jacek Sikora oraz redaktor naczelna „Zwrotu” Halina Szczotka, przyznało nagrody w dwóch kategoriach – proza i poezja. W kategorii prozy drugie miejsce ex aequo otrzymały Alicja Santarius oraz Elżbieta Holeksa-Malinowska, . Trzecie miejsce zdobył Stanisław Malinowski. W kategorii poetyckiej jury przyznało pierwszą nagrodę Marcie Bocek za wiersz, którego bohaterem został chrabąszcz majowy. Drugie miejsce zdobyła Elżbieta Holeksa-Malinowska za utwór o atelier fotograficznym dziadka. Trzecią nagrodę przyznano Stanisławowi Malinowskiemu za poetycką opowieść o rowerze elektrycznym. Artystyczna oprawa Podczas popołudniowej gali nagrodzone…

ZWROTOWISKO. Ewa Jaślar – z harfą przez świat
listopad292025

ZWROTOWISKO. Ewa Jaślar – z harfą przez świat

Harfistce Ewie Jaślar‑Walińskiej instrument otworzył drzwi do całego świata. W podcaście Zwrotowisko artystka opowiada o swoim artystycznym szlaku i o tym, czym dla niej jest harfa, społeczność i dom. Od fortepianu do harfy – przypadek, który zmienił wszystko – Kiedy miałam 6 lat, zaczęłam grać na fortepianie, bo wszystkie moje koleżanki grały na fortepianie. A jak miałam dwanaście, pomyślałam, że chcę być inna – wspomina Ewa Jaślar. Do szkoły muzycznej w Bytomiu ktoś przyniósł harfę, którą znalazł na strychu jednej z kamienic. Dzięki dziadkowi nauczycielki instrument został naprawiony i Ewa Jaślar mogła rozpocząć swoją przygodę. https://open.spotify.com/episode/0ZUEArieWBel4jcvDdN9Y0?si=lw8mpPmwQkWvwqVadxeKWA Życie w podróży, muzyka jako dom Do Stanów Zjednoczonych wyjechała z Polski z pięcioma dolarami w kieszeni na dwa tygodnie, została ponad dwadzieścia lat. – Bez muzyki nie dałabym rady – przyznaje. Z zespołem The New York Harp Ensemble, w którym grała przez siedemnaście lat, zjechała cały świat. Wspólne występy odbywały się na całym świecie – od Carnegie Hall po koncerty w Chinach, Australii i Ameryce…

Zwrotowisko: Helena Legowicz o PZKO w rozmowie nagranej tuż przed obradami Zjazdu
listopad172025

Zwrotowisko: Helena Legowicz o PZKO w rozmowie nagranej tuż przed obradami Zjazdu

Choć rozmowę nagraliśmy jeszcze przed Zjazdem PZKO, jej kontekst okazał się wyjątkowo aktualny. Helena Legowicz ponownie została wybrana na prezesa PZKO. Warto więc wrócić do najważniejszych wątków, które poruszyła tuż przed obradami. W najnowszym odcinku „Zwrotowiska” prezes Legowicz podsumowuje mijającą kadencję władz PZKO, zdominowaną przez wieloetapowy remont siedziby przy ul. Strzelniczej oraz intensywną działalność kulturalno-oświatową. Mówi o kulisach przygotowań do Zjazdu, pracy nad nowym statutem, finansowaniu inwestycji, a także o wyzwaniach, z którymi PZKO mierzyło się w ostatnich czterech latach. https://open.spotify.com/episode/0BnDaeS3VMQaWkr567kkeJ?si=NdIccee0RayjaC6KeVGItQ W rozmowie pojawiają się również tematy dotyczące Sceny Polskiej, Rytmiki, Międzygeneracyjnego Uniwersytetu Regionalnego, działalności zespołów folklorystycznych i chórów, a także roli „Zwrotu”, Kalendarza Śląskiego i portalu Zwrot.cz w życiu organizacji. Nagranie stanowi ważny punkt odniesienia do rozpoczętej właśnie kolejnej kadencji. Prezes Helena Legowicz przedstawia w nim szeroką perspektywę działań PZKO oraz wskazuje kierunki, które – jak podkreśla – powinny pozostać priorytetem również w najbliższych latach. Zapraszamy do obejrzenia rozmowy. https://youtu.be/p2dR6FVxXdk

Prezesem PZKO ponownie Helena Legowicz. Zobacz, kto tworzy nowy Zarząd Główny i Komisję Rewizyjną
listopad152025

Prezesem PZKO ponownie Helena Legowicz. Zobacz, kto tworzy nowy Zarząd Główny i Komisję Rewizyjną

CZESKI CIESZYN / Prezesem PZKO ponownie została wybrana Helena Legowicz. Tym razem jednak nie wybierali prezesa wprost delegaci Zjazdu, tylko Zarząd Główny na swoim posiedzeniu. Przewodniczącym Komisji Rewizyjnej został wybrany Wiesław Wania. – Dziękuję za zaufanie, ale oczekuję Państwa wsparcia - powiedziała po ogłoszeniu wyników prezes Helena Legowicz. Delegaci natomiast wybrali członków Zarządu Głównego i Komisji Rewizyjnej. Zarząd Główny będzie pracować w składzie: Helena LegowiczMarek BartnickiAndrzej SuchanekStanisław FolwarcznyStanisław KołekHalina SzczotkaTadeusz FarnyMarian SzpyrcAndrzej NiedobaDagmar KluzováLech NiedobaHalina Breznen – rezerwowyJakub Kołodziej – rezerwowy Komisja Rewizyjna będzie pracować w składzie: Wiesław WaniaHalina ZawadzkaPaweł KawulokJanusz KlimekMarian ChobotRoman Strzondała – rezerwowy

PZKO wybiera przyszłość. Relacja na żywo ze Zjazdu PZKO
listopad152025

PZKO wybiera przyszłość. Relacja na żywo ze Zjazdu PZKO

TRZYNIEC / W domu kultury Trisia w Trzyńcu dzisiaj od rana trwa Zjazd Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego. To tutaj zostanie wybrany nowy Zarząd Główny organizacji, to tutaj zapadną decyzje o kierunku jej działań. Zapraszamy do śledzenia relacji na żywo! Dziękujemy, że śledzicie naszą relację. 15:17 Na zakończenie Zjazdu tradycyjnie już odśpiewano Rotę. 15:15 Delegaci Zjazdu przyjęli jednogłośnie uchwałę zjazdową! 14:50 Nowy Zarząd Główny wybrał się na swoje pierwsze posiedzenie, na którym najprawdopodobniej wybierze nowego prezesa. 14:44 Poznaliśmy członków Zarządu Głównego PZKO: Helena Legowicz - 113Marek Bartnicki - 110Andrzej Suchanek - 107Stanisław Folwarczny - 106Stanisław Kołek - 103Halina Szczotka - 102Tadeusz Farny - 99Marian Szpyrc - 91Andrzej Niedoba - 87Dagmar Kluzová - 85Lech Niedoba - 79Halina Breznen - 75 - rezerwowy Jakub Kołodziej 69 - rezerwowy 14: 42 Poznaliśmy członków Komisji Rewizyjnej: Wiesław Wania 108Halina Zawadzka 101Paweł Kawulok - 88Janusz Klimek - 74Marian Chobot – 73Roman Strzondała – 67 - rezerwowy 14:39 Już po przerwie. Niebawem poznamy nowych członków Zarządu Głównego i Komisji…

FEST Outdoor – jak pasja do gór zamieniła się w festiwal. Magdalena Ćmiel w podcaście „Zwrotowisko”
listopad122025

FEST Outdoor – jak pasja do gór zamieniła się w festiwal. Magdalena Ćmiel w podcaście „Zwrotowisko”

Czy Miejscowe Koło PZKO może zorganizować festiwal, który przyciągnie pasjonatów gór z Czech i Polski? Okazuje się, że tak. O genezie i rozwoju Fest Outdoor opowiada w najnowszym odcinku podcastu „Zwrotowisko” Magdalena Ćmiel, prezes Miejscowego Koła PZKO w Gródku. Magda Ćmiel zdradza kulisy pracy nad festiwalem, który zrodził się z osobistej fascynacji wyprawami górskimi i z chęci przeniesienia tej atmosfery do rodzinnego Gródku. Choć początkowo pomysł organizacji festiwalu spotkał się z niedowierzaniem, dziś Fest Outdoor przyciąga zarówno mieszkańców Zaolzia, jak i gości z głębi Polski czy Czech. W programie pojawiają się nazwiska z najwyższej półki świata outdooru, jak Dorota Rasińska-Samoćko czy Marek Holeček, ale też lokalni pasjonaci, młodzież, dzieci. https://open.spotify.com/episode/596LeA79YIIsxjZxtbwjtd?si=ZDHiaYlrQley9Q_fOxxsmg Festiwal, który nie potrzebuje tłumaczy Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że wydarzenie odbywa się w trzech językach – czeskim, polskim i gwarze – bez konieczności tłumaczenia. Dla Magdaleny Ćmiel to dowód na to, że pasja i wspólna przestrzeń potrafią przełamać każdą barierę. W rozmowie nie brakuje wątków osobistych – o…

Święto Niepodległości w Konsulacie RP w Ostrawie. Wzruszający koncert pieśni patriotycznych w wykonaniu chóru Trallala
listopad102025

Święto Niepodległości w Konsulacie RP w Ostrawie. Wzruszający koncert pieśni patriotycznych w wykonaniu chóru Trallala

OSTRAWA / W piątkowe popołudnie w siedzibie Konsulatu Generalnego RP w Ostrawie odbyła się uroczystość z okazji Narodowego Święta Niepodległości. Gospodarzem spotkania był konsul Stanisław Bogowski. Wśród uczestników byli przedstawiciele polskich organizacji działających na Zaolziu oraz zaproszeni goście - przedstawiciele gmin i instytucji z województwa. Nie zabrakło też posła Bogusława Niemca. Centralnym punktem uroczystości był koncert pieśni patriotycznych w wykonaniu szkolnego chóru „Trallala” z Czeskiego Cieszyna pod kierownictwem Beaty Brzóski. Wzruszający program, przygotowany przez chórzystów, spotkał się z serdecznym przyjęciem uczestników wydarzenia, którzy z przyjemnością śpiewali razem z występującymi. Wasza troska o zachowanie polskiej tożsamości jest pięknym świadectwem miłości do ojczyzny W swoim wystąpieniu konsul Stanisław Bogowski podkreślił znaczenie wspólnotowej tożsamości i zaangażowania Polaków mieszkających poza granicami kraju: – Żyjecie państwo w miejscu, gdzie Polska jest pielęgnowana z dumą i sercem w języku, kulturze, tradycji i codziennej pracy dla wspólnoty. Wasza troska o zachowanie polskiej tożsamości jest pięknym świadectwem miłości do ojczyzny. Niepodległość to nie tylko historia, to także codzienny wybór – by…

Ropica świętowała 120-lecie szkoły. Dwujęzyczna akademia zachwyciła publiczność
listopad072025

Ropica świętowała 120-lecie szkoły. Dwujęzyczna akademia zachwyciła publiczność

ROPICA / W Ropicy pod jedną dyrekcją działa od roku 2003 szkoła czeska i polska. Z okazji 120-lecia budynku szkoły, polskie i czeskie klasy przygotowały uroczystość, podczas której na scenie zabrzmiały oba języki. Oficjalne obchody trwały dwa dni - w piątek i sobotę, a ich kulminacyjnym punktem była akademia, która odbyła się w sali restauracji U Parduby. Na scenie wystąpili uczniowie wszystkich roczników – od przedszkolaków po najstarszych uczniów, nie zabrakło też przedszkolaków z polskiego i czeskiego przedszkola. Mali narratorzy prowadzili program dwujęzycznie – po polsku i po czesku. W niektórych scenkach zabrzmiała także gwara, przypominająca o lokalnych korzeniach i wspólnym dziedzictwie regionu. Barwna podróż przez dzieje szkolnictwa Przedstawienie miało formę barwnej podróży przez dzieje szkolnictwa. Uczniowie przenieśli widzów od pierwszych lekcji sprzed wieków po współczesne sale wyposażone w nowoczesne technologie. Wybrali się nawet w przyszłość, pokazując wizję szkoły za kilkadziesiąt lat. Scenki przygotowano z dużym poczuciem humoru i lekkości, co sprawiło, że akademia nie nużyła – przeciwnie, przyciągała uwagę…

Grzegorz Kasdepke: „Dziecięcy czytelnik jest tym najważniejszym czytelnikiem na świecie”
listopad032025

Grzegorz Kasdepke: „Dziecięcy czytelnik jest tym najważniejszym czytelnikiem na świecie”

Z Grzegorzem Kasdepke rozmawialiśmy o tym, jak książki dla dzieci mogą kształtować wyobraźnię i wartości, dlaczego warto pozwalać dzieciom na literackie „chipsy” oraz czy papierowe czasopisma mają jeszcze sens. – Dziecięcy czytelnik jest tym najważniejszym czytelnikiem na świecie. Tym czytelnikiem, na którego postawy, aspiracje, marzenia można jeszcze wpłynąć – mówi Grzegorz Kasdepke w rozmowie, którą przeprowadziliśmy podczas jego wizyty na Zaolziu w ramach projektu „Z książką na walizkach”. https://open.spotify.com/episode/7d5d54iLq8VqcHhsfkLcF8?si=LAEyEZlXQ_iVTCz6d3PH0A Autor „Kacperjady” i wielu innych popularnych tytułów zdradza, że to właśnie doświadczenie ojcostwa skierowało go ku pisaniu dla dzieci – i choć początkowo chciał tworzyć fantastykę dla dorosłych, dziś nie wyobraża sobie innej drogi literackiej. Rozmawiamy też o: pierwszych książkach, które czytał własnemu synowi; tym, dlaczego warto pozwolić dziecku samodzielnie wybierać lektury; pozycji kobiet w czytelnictwie i w literaturze dla młodzieży; rynku książki w Polsce i tym, jak sztuczna inteligencja zmienia (albo nie zmienia) rolę pisarza. Kasdepke podkreśla, że choć dziś dzieci mają dostęp do ogromnej liczby tytułów, to nadal ważną…

ZWROTOWISKO. Jak zachęcić dziecko do czytania? Autorki literatury dziecięcej dzielą się doświadczeniem
październik262025

ZWROTOWISKO. Jak zachęcić dziecko do czytania? Autorki literatury dziecięcej dzielą się doświadczeniem

Joanna Olejarczyk i Izabela Michta – autorki literatury dziecięcej – były gośćmi kolejnego odcinka podcastu „Zwrotowisko”. Ich wizyta na Zaolziu związana była z akcją promującą czytelnictwo „Z książką na walizkach”, która od lat odbywa się również w polskich szkołach na terenie Czech. W rozmowie z redakcją pisarki dzielą się swoimi wrażeniami z wizyty w naszym regionie, opowiadają o spotkaniach z dziećmi i o tym, jak różnią się one od rówieśników z Polski. Mówią także o wspólnym pisaniu książek, znaczeniu głośnego czytania oraz o tym, dlaczego warto inwestować w literaturę dziecięcą – także w dobie smartfonów i mediów społecznościowych. https://open.spotify.com/episode/04y7jphUSxmYpVo1R1zHIn?si=_6KbKNSCR5GrzUZXPK9U-A Książka buduje relacje – Dzieci, którym się czyta od najmłodszych lat, kojarzą książkę z czymś przyjemnym. To nie tylko rozwija język i wyobraźnię, ale przede wszystkim buduje relację z dorosłym – podkreślają zgodnie gościnie podcastu. Autorki przyznają też, że akcja „Z książką na walizkach” jest dla nich nie tylko okazją do spotkań z młodymi czytelnikami, ale również – co nie zdarza…

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Zadanie współfinansowane ze środków Kancelarii Senatu.