CIESZYN / „Przyskrzynieni”. Taką nazwę nosi wystawa towarzysząca jubileuszowej XX edycji Skarbów z Cieszyńskiej Trówły, którą oglądać można w jednej z sal Muzeum Śląska Cieszyńskiego w dniach od 18 do 21 września. 

     – Prezentujemy osiem cieszyńskich ludowych skrzyń malowanych. Wszystkie pochodzą z naszych zbiorów. Jedna ze starszych pochodzi z roku 1792,  większość z XIX wieku. Ciekawostką jest malowana skrzynia z 1871 roku, która do niedawna znajdowała się w jednej z kamienic przy ul. Wyższa Brama w Cieszynie. Jest to najnowszy nabytek Działu Etnografii Muzeum Śląska Cieszyńskiego – mówi autor wystawy, kierownik Działu Etnografii muzeum Grzegorz Studnicki.

    Wystawę uzupełniają plansze z przemalowanymi wzorami cieszyńskich skrzyń ludowych. – Powstały one w ramach działalności, powołanego do życia w 1931 roku, Towarzystwa Przemysłu Ludowego i Domowego w Cieszynie, które siedem lat później zostało połączone z Towarzystwem Popierania Przemysłu Ludowego i Domowego w Katowicach, będących, jeśli można tak powiedzieć, odpowiednikiem powojennej Cepelii. Celem owych organizacji była przede wszystkim ochrona rękodzieła ludowego, dokumentacja ornamentyki ludowej Śląska Cieszyńskiego, jak również jej wykorzystanie we wzornictwie użytkowym, przemyśle oraz handlu-  wyjaśnia Grzegorz Studnicki.

    Od posagu poprzez ziarna do zabawek

    Trówła była pięknie zdobioną skrzynią posagową dla młodych panien. Etnograf przypomina, że służyła do przechowywania elementów stroju i najczęściej stała w tak zwanej świetnicy, czyli reprezentatywnej izbie chałupy. Wraz z przeobrażeniami kulturowymi skrzynie były zastępowane przez szafy, a trówły trafiały na strych, do piwnicy czy innych pomieszczeń o charakterze gospodarczym i przechowywano w nich nieraz ziarna zbóż lub inne niepotrzebne przedmioty.

    – Wiele cieszyńskich skrzyń uległo jednak zniszczeniu. Te, które przetrwały do naszych czasów, są najczęściej eksponatami muzealnymi. Są jednak również takie, które znajdują się w prywatnych rękach, stanowiąc źródło dumy dla ich właścicieli i właścicielek, wyrażając jednocześnie ich tożsamość z przeszłością regionu lub stanowiąc cenną pamiątkę rodzinną. Jako element współczesnego wyposażenia mieszkań mogą być również wykorzystane  między innymi do… trzymania w niej zabawek najmłodszych  mieszkańców naszego regionu — dodał Grzegorz Studnicki.

    W sobotę odbędą się wykłady

    – W zależności od lokalnych wariantów gwary nazwa skrzyń ludowych brzmiała różnie: trógła, trówła a nawet tróchła. Najczęściej były koloru niebieskiego, zielonego lub brązowego, na frontowej części znajdowała się data ich ufundowania oraz jedno, bądź dwa prostokątne pola zdobnicze pokryte ornamentem roślinnym w postaci bukietu liściasto-kwiatowego. Tak samo wieko oraz boczne ściany skrzyni były zdobione motywami roślinnymi – mówi etnograf.

     Więcej będzie się można dowiedzieć w czasie krótkich wykładów w sobotę o godz. 12.00 oraz 13.00, a które poprowadzi Grzegorz Studnicki.

    Emilia Świder

    Tagi: , , ,

      Komentarze


      Czytaj również


      Prezydent RC Miloš Zeman zdaniem lekarzy nie może pełnić swoich obowiązków
      październik182021

      Prezydent RC Miloš Zeman zdaniem lekarzy nie może pełnić swoich obowiązków

      Od dzisiaj nie będzie można odwiedzać pacjentów w Szpitalu Górniczym w Karwinie
      październik182021

      Od dzisiaj nie będzie można odwiedzać pacjentów w Szpitalu Górniczym w Karwinie

      Przezabawną farsę przygotowali dla widzów aktorzy Sceny Polskiej czeskocieszyńskiego Teatru
      październik182021

      Przezabawną farsę przygotowali dla widzów aktorzy Sceny Polskiej czeskocieszyńskiego Teatru

      Biskup wręczył nagrody za pracę dla kościoła. Wśród nagrodzonych również polskie katechetki
      październik182021

      Biskup wręczył nagrody za pracę dla kościoła. Wśród nagrodzonych również polskie katechetki

      Poważny wypadek w Ropicy. Samochód osobowy zderzył się z pociągiem
      październik182021

      Poważny wypadek w Ropicy. Samochód osobowy zderzył się z pociągiem

      Z POCZTY REDAKCYJNEJ: Co można zwiedzić w Ostrawie?
      październik182021

      Z POCZTY REDAKCYJNEJ: Co można zwiedzić w Ostrawie?

      Po generalnym remoncie wielki piec oddano do pełnej eksploatacji
      październik182021

      Po generalnym remoncie wielki piec oddano do pełnej eksploatacji

      Spotkanie z literaturą. By dobrze rozpocząć tydzień [zdjęcia]
      październik182021

      Spotkanie z literaturą. By dobrze rozpocząć tydzień [zdjęcia]

      REKLAMA
      REKLAMA reklaama

      ZWROT TV

      Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
      Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2021.
      Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.

      Website Security Test