Czytaj nas! Codziennie nowe informacje!

    Jednym z najbardziej rozpoznawalnych i znanych układów gwiazd jest Wielki Wóz. Siedem jasnych gwiazd tworzących Wielki Wóz nie jest samodzielnym gwiazdozbiorem lecz charakterystycznym fragmentem konstelacji Wielkiej Niedźwiedzicy (Ursa Major).

    Znamy kilka opowieści związanych z tym gwiazdozbiorem. Legendę o Wielkim Wozie znajdujemy również w ósmej księdze Pana Tadeusza:

    Nieco wyżej Dawida wóz, gotów do jazdy,

    Długi dyszel kieruje od polarnej gwiazdy.

    Starzy Litwini wiedzą o rydwanie owym,

    Że niesłusznie pospólstwo zwie go Dawidowym:

    Gdyż to jest wóz Anielski. Na nim to przed czasy

    Jechał Lucyper, Boga gdy wyzwał w zapasy,

    Mlecznym gościńcem pędząc cwał w niebieskie progi,

    Aż go Michał zbił z wozu, a wóz zrzucił z drogi.

    Teraz, popsuty, między gwiazdami się wala;

    Naprawiać go Archanioł Michał nie pozwala.”

    Najjaśniejsze gwiazdy Wielkiego Wozu przypominają bryczkę lub wóz konny ze złamanym dyszlem. Przedłużając pięciokrotnie linię łączącą tylne koła (gwiazdy Merak i Dubhe) natrafimy na Gwiazdę Polarną w Małym Wozie, który jest częścią gwiazdozbioru Mała Niedźwiedzica. Gwiazda Polarna leży w pobliżu północnego bieguna nieba i dzięki temu nie zmienia praktyczne swojego położenia i zawsze wskazuje ten sam kierunek – północny. Wokół Gwiazdy Polarnej obraca się całe sklepienie niebieskie wraz ze wszystkimi gwiazdami.

    Wielka Niedźwiedzica z Wielkim Wozem.

    Wielka Niedźwiedzica a więc i Wielki Wóz należy do północnych gwiazdozbiorów okołobiegunowych, które widoczne są w naszych szerokościach geograficznych przez cały rok. Obraca się wokół Gwiazdy Polarnej i nigdy nie zachodzi pod horyzont. W majowe wieczory widzimy go wysoko nad głową.

    Mizar i Alkor w Wielkim Wozie.

    Gwiazda znajdująca się w miejscu złamania dyszla Wielkiego Wozu lub też w zagięciu ogona Wielkiej Niedźwiedzicy nosi arabską nazwę Mizar. Spojrzenie na tę gwiazdę stanowi dobry test jakości wzroku. Obserwator obdarzony ostrym wzrokiem bez trudu dostrzeże w bezpośredniej bliskości Mizara drugą, słabszą gwiazdę nazywaną Alkor.

    Za pomocą lornetki można w pobliżu Mizara zobaczyć jeszcze jedną słabą gwiazdę. Na podstawie jeszcze dokładniejszych obserwacji okazuje się, że każda z tych gwiazd jest układem podwójnym. A więc w rzeczywistości Mizar jest układem sześciu gwiazd.

    Roman Strzondała

    Mapa gwiazdozbioru Wielkiej Niedźwiedzicy, z atlasu nieba „Firmament Sobieskiego”, którego autorem jest sławny gdański astronom Jan Heweliusz (1611 – 1687). Ryciny gwiazdozbiorów z tego atlasu są powszechnie rozpoznawalne i ozdabiają wiele współczesnych wydawnictw poświęconych historii astronomii.

     

    Mizar i Alkor w Wielkim Wozie.

     

    Tagi: ,

      Komentarze

      Czytaj również


      Otwarto nowy plac zabaw w Stonawie
      Lipiec092020

      Otwarto nowy plac zabaw w Stonawie

      Dzieci z Cierlicka spędzają wspaniałe chwile na przyszkolnym obozie
      Lipiec092020

      Dzieci z Cierlicka spędzają wspaniałe chwile na przyszkolnym obozie

      Pomimo ograniczeń związanych z pandemią ruszają wakacyjne koncerty w Kościele Jezusowym
      Lipiec092020

      Pomimo ograniczeń związanych z pandemią ruszają wakacyjne koncerty w Kościele Jezusowym

      Za skradzione bułeczki na półtora roku do więzienia!
      Lipiec092020

      Za skradzione bułeczki na półtora roku do więzienia!

      10 pomysłów na weekend
      Lipiec092020

      10 pomysłów na weekend

      W Trzyńcu można wykonać tekst na obecność przeciwciał koronawirusa
      Lipiec082020

      W Trzyńcu można wykonać tekst na obecność przeciwciał koronawirusa

      Euroregion dalej walczy o pracowników transgranicznych
      Lipiec082020

      Euroregion dalej walczy o pracowników transgranicznych

      Posprzątajmy Olzę
      Lipiec082020

      Posprzątajmy Olzę


      #KTOTYJESTEŚ

      REKLAMA
      REKLAMA

      ZWROT TV

      Senat Rzeczypospolitej Polskiej Ministerstvo Kultury Fundacja MSZ Fortissimo haloCieszyn

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl www.prekladypygmalion.cz

      Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą.
      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.

      Website Security Test