E-mail: info@zwrot.cz

    W obrzędowości ludowej okres Wielkiego Postu zaczyna się w Środę Popielcową, tj. 47 dni przed Wielkanocą. W czasie Wielkiego Postu mamy sześć niedziel , które jako pamiątka Zmartwychwstania są dniami radości, a w nich nie obowiązują reguły postu. Aby więc post trwał 40 dni , zaczyna się o sześć dni wcześniej. Wszystkie niedziele Wielkiego Postu mają u nas od dawna ustalone swoje nazwy. I tak pierwsza niedziela Wielkiego Postu zwie się Wstępną (też Chudą), druga Suchą, trzecia Głuchą, czwarta Śródpostną (Radosną lub Tłustą), piąta Czarną (Morzaną), a szósta Palmową (też Kwietnią). (…)

    W pozostałe dni zaleca się wstrzemięźliwość tak w jedzeniu przede wszystkim potraw mięsnych, jak i w piciu napojów alkoholowych, w tym i piwa. (…)

    W Środę Popielcową obowiązuje ścisły post , można najeść się do syta wyłącznie postnych potraw tylko raz dziennie. Na śniadanie podawano zwykle tzw. wode z chlebym. Jest to najczęściej pokrajana w kostkę kromka czerstwego chleba zalana wrzątkiem, w którym ugotowano pokrajanane w plasterki ząbku czosnku z dodatkiem kminu i szczyptą soli. Na obiad zaś żur postny z nieokraszonymi ziemniakami lub ziemniaki z uprzednio „wymoczonym” solonym śledziem i surową kiszoną kapustą, a na kolację placek z pszennej „żarnówki” upieczony na „blasze”- płycie kuchennej z niesłodzoną czarną zbożową kawą. Zrozumiałe, że ciasto na taki postny placek wyrabia się wyłącznie na wodzie z dodatkiem szczypty soli. Z takiego ciasta zamiast placków gotowano też kluski, które jadło się z „kapuśniónką”- kapuśnicą ( wodą zebraną z zakiszonej kapusty), albo z ugotowanymi w wodzie „pieczkami” – suszonymi owocami.

    Wierzący rano obowiązkowo udają się do kościoła na Mszę świętą i uczestniczą w ceremonii posypywania przez księdza głów popiołem , pomni ostrzegawczych słów biblijnych: „pamiętaj człowiecze, żeś z prochu powstał i w proch się obrócisz”, po czym udają się do codziennych zajęć. Gospodarze popiołem popielcowym posypują pola obsiane „rżą” – żytem, gospodynie zaś grządki „przisady” – rozsady kapusty. Magiczny ten zabieg ma zapewnić dobre plony. Popielec uchodzi też za dzień  odpowiedni do wróżb miłosnych, głównie matrymonialnych. Były one stosowane tak przez dziewczęta, jak i  przez chłopców. Miłosne i matrymonialne wróżby popielcowe w zasadzie nie odbiegają od tych niejako „wzorcowych”, o których wspomnieliśmy już, i nie odznaczają się niczym szczególnym, to jest przeznaczonym wyłącznie na ten dzień. 

    (Jan Szymik, Doroczne zwyczaje i obrzędy na Śląsku Cieszyńskim, PZKO w RC, Cz. Cieszyn 2001)

    Tagi: , ,

      Komentarze


      Czytaj również


      Czy tegoroczny balik w szkole w Oldrzychowicach był udany? My nie mamy żadnych wątpliwości [zdjęcia]
      luty032023

      Czy tegoroczny balik w szkole w Oldrzychowicach był udany? My nie mamy żadnych wątpliwości [zdjęcia]

      Które atrakcje turystyczne województwa morawsko-śląskiego są najciekawsze? Możesz głosować do końca lutego
      luty032023

      Które atrakcje turystyczne województwa morawsko-śląskiego są najciekawsze? Możesz głosować do końca lutego

      Rząd Czech chce wprowadzić jednodniowe wybory. Głosowanie tylko w piątek
      luty032023

      Rząd Czech chce wprowadzić jednodniowe wybory. Głosowanie tylko w piątek

      Zabawa do białego rana. Macierz Szkolna z Bystrzycy zorganizowała bal
      luty032023

      Zabawa do białego rana. Macierz Szkolna z Bystrzycy zorganizowała bal

      „Puzzle tour w Oldrzychowicach”. Dzieci dowiedziały się, czym jest malarstwo
      luty022023

      „Puzzle tour w Oldrzychowicach”. Dzieci dowiedziały się, czym jest malarstwo

      Zaplanuj z nami weekend. Najciekawsze wydarzenia na Śląsku Cieszyńskim
      luty022023

      Zaplanuj z nami weekend. Najciekawsze wydarzenia na Śląsku Cieszyńskim

      Gorolskie Centrum Informacji ogłosiło konkurs fotograficzny. Tematem są schroniska turystyczne
      luty022023

      Gorolskie Centrum Informacji ogłosiło konkurs fotograficzny. Tematem są schroniska turystyczne

      Nominacja dla Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy do Pokojowej Nagrody Nobla. Skierował ją marszałek Tomasz Grodzki
      luty022023

      Nominacja dla Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy do Pokojowej Nagrody Nobla. Skierował ją marszałek Tomasz Grodzki

      Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
      Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2022.
      Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.