indi
E-mail: indi@zwrot.cz
CIESZYN / Jubileuszowa, 30. Lekcja Śpiewania Patriotycznego, kwiaty pod pomnikami i przemówienia łączące historię ze współczesnością — tak w Cieszynie obchodzono 11 listopada 2026 roku Narodowe Święto Niepodległości. W uroczystościach uczestniczyli również przedstawiciele Zaolzia.
Nabożeństwo i przemarsz na Plac Wolności
Obchody Narodowego Święta Niepodległości rozpoczęły się o 9:30 nabożeństwem ekumenicznym w Kościele Jezusowym. Po nabożeństwie uczestnicy przeszli w asyście orkiestry, mażoretek, Bractwa Kurkowego i pocztów sztandarowych instytucji i stowarzyszeń na plac Wolności. Tam okolicznościowe przemówienia wygłosili Gabriela Staszkiewicz, burmistrz Cieszyna, a następnie ppłk Dariusz Pawlik, dowódca 133. Cieszyńskiego Batalionu Lekkiej Piechoty.
O drodze Cieszyna do niepodległości
— Słowo wolność ma szczególny wymiar właśnie tu w Cieszynie, ponieważ to właśnie tutaj w październiku i w listopadzie 1918 roku miały miejsce wydarzenia o charakterze zarówno politycznym, jak i wojskowym do ustanowienia i organizacji polskiej władzy nad tą ziemią.
Pomimo faktu, iż Polska formalnie nie istniała na mapach, to istniała w sercach i w duszach tych, którzy odważnie stanęli do walki o kształt granic odrodzonej Rzeczypospolitej. Polskość płynąca we krwi dawała im siłę, aby dokonać śmiałych czynów utworzenia formalnych organów władzy na ziemi wciąż będącej pod panowaniem austro-węgierskim, dysponujący licznym tutejszym garnizonem.
Polacy, którzy stanowili około 60% tego garnizonu w ścisłej koordynacji z Radą Narodową Księstwa Cieszyńskiego dokonali w sposób doskonale zorganizowany i przemyślany przewrót wojskowy – wyjaśnił ppłk Dariusz Pawlik.
Podkreślił, że szybkość i sprawność działania polskich żołnierzy, noszących jeszcze mundury obcej armii, ale już z przypiętymi biało-czerwonymi kokardami, zaskoczyły austriackie władze cywilne i wojskowe. Zostały one postawione przed faktem dokonanym — przejęciem władzy przez Polaków.
– O doskonałym przygotowaniu tego przewrotu wojskowego, niech świadczy fakt, że odbył się w sposób bezkrwawy — mówił ppłk Dariusz Pawlik.
O drodze Cieszyna do niepodległości
Po czym zacytował fragment deklaracji komitetu, który zaledwie tydzień później przerodził się w Radę Narodową Księstwa Cieszyńskiego w 1918 roku:
„My, zebrani przedstawiciele zrzeszeń politycznych narodowych i gospodarczych na Śląsku oświadczamy, że za najważniejszy obowiązek wszystkich Polaków w chwili obecnej uważamy jedność w działaniu i usuwaniu na bok wszystkiego, co by nas dzielić i różnić mogło. Bo wobec narodu, wobec dziejów i potomności odpowiedzialni jesteśmy za to, ażeby skupić dziś wszystkie siły do jednego najwyższego celu budowy państwa polskiego i utrwalenia jego bytu na wewnątrz i na zewnątrz.”
— Od napisania tych słów minęło 108 lat. Poza kilkoma archaizmami w tym tekście, jest on niesamowicie aktualny również i dziś. Podobnie jako główne zagrożenie wskazując nie wrogą zewnątrz siłę, a brak jedności w nas samych – podsumował Pawlik.
Fragmentu przemówienia Gabrieli Staszkiewicz oraz całości przemówienia ppłk Dariusza Pawlika wysłuchać można tutaj:
Kwiaty pod pomnikami i tablicami pamięci
Następnie delegacje złożyły kwiaty pod pomnikiem Niepodległości, pod tablicą upamiętniającą powstanie Rady Narodowej dla Księstwa Cieszyńskiego na budynku Domu Narodowego na Rynku oraz pod tablicą Józefa Piłsudskiego przy ul. Głębokiej. Wśród delegacji nie zabrakło przedstawicieli Zaolzia, z Heleną Legowicz, prezes Zarządu Głównego Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego w Republice Czeskiej, na czele.
Finał pierwszej części uroczystości odbył się pod Pomnikiem Legionistów, gdzie po złożeniu kwiatów odśpiewano „Rotę”.
Hymn i jubileuszowa lekcja śpiewu patriotycznego
Obchody obejmowały również wspólne śpiewanie na Rynku.
O 12:00 na Rynku Cieszyn dołączył do ogólnopolskiej akcji „Niepodległa do Hymnu” – wspólnie odśpiewano hymn państwowy. Bezpośrednio potem rozpoczęła się Lekcja Śpiewania Patriotycznego przygotowana przez Stowarzyszenie Komitet Obywatelski Śląska Cieszyńskiego. Koordynację cieszyńskich lekcji od lat prowadzą Janina i Zbigniew Cichomscy. Tradycyjnie na miejscu rozdawano śpiewniki. Można także pobrać ich wersję w formacie PDF tutaj. W tym roku była to jubileuszowa, 30. już Lekcja Śpiewania Patriotycznego na cieszyńskim Rynku.
Strażacka grochówka i wojskowe stoisko
Na Rynku można było zjeść grochówkę serwowaną przez strażaków z Ochotniczej Straży Pożarnej Cieszyn-Bobrek.
Swoje stoisko informacyjne miał 133. Batalion Lekkiej Piechoty w Cieszynie. Cieszyło się ono sporym zainteresowaniem zarówno dzieci i młodzieży, jak i dorosłych. Można było obejrzeć i wziąć do ręki wojskową broń i ekwipunek, spróbować, jak działa.
Dlaczego Święto Niepodległości obchodzimy 11 listopada?
(indi)







































































