W tym roku mija setna rocznica, kiedy po podziale Śląska Cieszyńskiego, dnia 15 października 1921 roku parafię w Niemieckiej Lutyni (obecnie Lutyni Dolnej) opuścił Henryk Dziekan, lubiany proboszcz, który zyskał zaufanie miejscowych parafian skromnym usposobieniem, życzliwością i przyjaznym podejściem do wszystkich.

Ksiądz Henryk Dziekan urodził się 13 lipca 1843 roku w Stonawie w rodzinie wiejskiego nauczyciela Karola Dziekana i jego żony Marianny, córki Marcina Hudeczka. Studiował teologię w Ołomuńcu, gdzie w latach 1867-1868 pełnił funkcję bibliotekarza – tak jak ks. Ignacy Świeży oraz ks. Józef Londzin – pierwszej polskiej biblioteki dla czytelników ze Śląska Cieszyńskiego, czyli Biblioteki Polskiej Teologów Wrocławskich przy Seminarium Duchownym w Ołomuńcu. W 1868 roku założył Pamiętnik Księgozbioru Teologów Wrocławskich, który jego następcy prowadzili bez przerwy do 1919 roku.

W 1868 roku przyjął święcenia kapłańskie. Pracował bardzo gorliwie na niwie duszpasterskiej jako wikary w Zebrzydowicach, Zarzeczu, Skoczowie, administrator w Dębowcu, proboszcz w Brennej, a od 9 lutego 1888 do 15 października 1921 roku w Niemieckiej Lutyni. Był także dziekanem dekanatu frysztackiego oraz radcą wikariatu generalnego w Cieszynie.

Na cele społeczne przeznaczał dosłownie wszystkie swoje oszczędności

Henryk Dziekan był przede wszystkim niestrudzonym działaczem społecznym i oświatowym, współzałożycielem Dziedzictwa błogosławionego Jana Sarkandra dla Ludu Polskiego na Śląsku – katolickiego towarzystwa wydawniczego, które powstało w 1873 roku w Cieszynie.

Z powodzeniem zyskiwał członków towarzystwa, zachęcał ludność do czytania polskich książek, sprowadzał polskie dzieła do czytelń i bibliotek, wysyłał uzdolnionych chłopców wiejskich na studia, szczególnie do gimnazjum polskiego, za biedniejszych płacił koszty utrzymania.

Pod pseudonimem Góral napisał dla towarzystwa rozprawę O papiestwie oraz powieść z życia ludu śląskiego zatytułowaną Janek Stokłosa. Pisał artykuły do gazet i czasopism, szczególnie do Gwiazdki Cieszyńskiej.

Ksiądz Dziekan przeprowadził gruntowny remont lutyńskiego kościoła, rozbudował cmentarz, zlecił budowę zakrystii i bocznych kaplic. Zainicjował zakup nowego wyposażenia, np. ławek. Na te cele przeznaczał dosłownie wszystkie swoje oszczędności:

– Za jego pasterzowania powiększono w kościele chór i sprawiono nowe organy, zakupiono nowe ławki, powiększono cmentarz, później dobudowano do kościoła nową, obszerną kruchtę, dwie nowe kaplice wraz z nowymi ołtarzami i pokryto na nowo wieżę. Poza tem o rzeczach takich, jak zmienianie prawie wszystkich krzyżów przydrożnych z drewnianych na kamienne, sprawienie choragwi, nowych ornatów i innych szat liturgicznych, nawet nie wspominamy, bo są wobec pierwszych drugorzędnymi. Jedne rzeczy sprawiał z własnych funduszów, do innych dokładał tak, że ani jedna rzecz nie doszła do skutku bez jego przyczynienia się – pisano w 4 numerze Gwiazdki Cieszyńskiej z 1926 roku.

Po podziale Śląska Cieszyńskiego zmuszono go do rezygnacji

Ksiądz przyczynił się również do budowy kościoła katolickiego w Skrzeczoniu, polskiej szkoły na Zbytkach w Lutyni. Zainicjował budowę polskiej szkoły wydziałowej przy lutyńskim kościele, która jednak z powodu wybuchu wojny nie doszła do skutku. W trudnych czasach wojennych udało mu się uratować cenny zabytek – renesansowy dzwon z XVI wieku.

Dziekan był członkiem przedstawicielstwa gminy Niemieckiej Lutyni, inicjował powstanie oraz wspierał działalność licznych stowarzyszeń: Kółka Rolniczego, Czytelni, Koła Macierzy Szkolnej, Ochotniczej Straży Pożarnej.

Po podziale Śląska Cieszyńskiego proboszcz Henryk Dziekan został zmuszony do rezygnacji i zdecydował się w październiku 1921 roku opuścić swoją parafię. Nie mógł nigdzie znaleźć miejsca, więc postanowił udać się do Kęt, a później do Mazańcowic koło Bielska. Tam też zmarł w bardzo żałosnych warunkach w Wigilię Bożego Narodzenia 1925 roku. Po kilku miesiącach parafianom udało się przewieźć jego szczątki i złożyć je w grobie ukochanej matki na lutyńskim cmentarzu.

Członkowie PZKO Lutynia Dolna otoczyli grób ks. Henryka Dziekana opieką

Członkowie Miejscowego Koła Polskiego Związku Kulturalno-Oświatowego w Lutyni Dolnej postanowili objąć patronat nad grobem ks. Henryka Dziekana, aby przyczynić się do zachowania pamięci o tej wybitnej postaci Śląska Cieszyńskiego dla przyszłych pokoleń. Mają zamiar wyremontować i naprawić nagrobek księdza. Oprócz mechanicznego wyczyszczenie pomnika i jego konserwacji, najważniejsze będzie przygotowanie nowej fotografii nagrobkowej na ceramice oraz odtworzenie korpusu Chrystusa na krzyż, które zostały w przeszłości zniszczone. Na renowację nagrobka pozyskano dotację z Funduszu Rozwoju Zaolzia.

Uroczysta msza święta w intencji księdza Henryka Dziekana i wszystkich kapłanów pełniących posługę w naszej parafii obecnie i w przeszłości oraz koncert pieśni religijnych odbędzie się w środę 6 października 2021 roku o godzinie 17.00 w kościele św. Jana Chrzciciela w Lutyni Dolnej. Oprawę muzyczną mszy św. zapewni organista i zespół wokalny, zaś w koncercie wystąpi chór mieszany Zaolzie z Orłowej-Lutyni oraz zespół Olzanki z Polski.

Maria i Radomir Sztwiertnia

Tagi: , ,

Komentarze


Czytaj również


Zjazd Absolwentów Gimnazjum w obiektywie Mariana Siedlaczka [ZDJĘCIA]
październik172021

Zjazd Absolwentów Gimnazjum w obiektywie Mariana Siedlaczka [ZDJĘCIA]

Polski Kościół Ewangelicko-Augsburski powiedział tak dla ordynacji kobiet na księży
październik172021

Polski Kościół Ewangelicko-Augsburski powiedział tak dla ordynacji kobiet na księży

Od poniedziałku Polska będzie na czeskiej mapie ryzyka zakażenia koronawirusem pomarańczowa. Co to oznacza?
październik172021

Od poniedziałku Polska będzie na czeskiej mapie ryzyka zakażenia koronawirusem pomarańczowa. Co to oznacza?

43 lat temu Polak został wybrany na papieża. Był pierwszym od 455 lat papieżem spoza Włoch
październik162021

43 lat temu Polak został wybrany na papieża. Był pierwszym od 455 lat papieżem spoza Włoch

Kilka wystaw – jedno miejsce. Do 5 listopada można zobaczyć cztery wystawy w siedzibie Kongresu Polaków
październik162021

Kilka wystaw – jedno miejsce. Do 5 listopada można zobaczyć cztery wystawy w siedzibie Kongresu Polaków

Huta wraz z dziećmi pomaga sowom
październik162021

Huta wraz z dziećmi pomaga sowom

Zobaczcie, jaką wystawę przygotowali panowie z Klubu Chłopa w Suchej Górnej [zdjęcia]
październik152021

Zobaczcie, jaką wystawę przygotowali panowie z Klubu Chłopa w Suchej Górnej [zdjęcia]

Jutro odbędzie się msza na Kozubowej
październik152021

Jutro odbędzie się msza na Kozubowej

REKLAMA
REKLAMA reklaama

ZWROT TV

Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach konkursu Polonia i Polacy za Granicą 2021.
Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów oraz Fundacji Pomoc Polakom na Wschodzie.

Website Security Test