Czytaj nas! Codziennie nowe informacje!

    IMG_6235„19go Stycznia. Poniedziałek. (…) rosprawiano o wczorajszem bali, wiele który przepił i jak się cieszył i kompaniował (…). Wieczór ale posłał mię Krieg na piwo, ja zamiast jedne flasze przynieść przyniesłem dwie i pilismy. Jam był szękierzem i ile chciałem, tom kompanii dałem, resztę sam wyluchałem.
    I piwo się w głowie kręci
    Człowiek się wcale nie smęci
    Poskakuje pogwizduje
    I cygarko zapaluje.”

    I któż jest autorem tego tekstu? Kto tak chętnie piwo pijał i cygarka palił? To dwudziestoletni wówczas Andrzej Cinciała.

    Ten sam Andrzej Cinciała, który rok po napisaniu tychże słów wraz z Pawłem Stalmachem udał się na piechotę do Krakowa po polskie książki dla spragnionych języka Kochanowskiego, Krasickiego i Mickiewcza mieszkańców ówczesnego Księstwa Cieszyńskiego.

    Te dotychczas nieznane szerszemu ogółowi codzienne notatki z lat 1846-53 jednego z czołowych budzicieli świadomości polskiej na Śląsku Cieszyńskim zostały właśnie wydane w dwóch potężnych tomach przez Książnicę Cieszyńską i Ośrodek Dokumentacyjny Kongresu Polaków w Republice Czeskiej w serii „Bibliotheca Tessinensis”, a zaprezentowane je czytelnikom 5 lutego w salach Książnicy.

    Zapiski Cinciały są interesujące z wielu względów. Pisze oto młodzieniec, który jest pełen sił, zapału i wiary w zmianę świata, a z woli Opatrzności dane jest mu żyć w okresie brzemiennych w skutki wydarzeń Wiosny Ludów i obserwować przebudzenie się świadomości etnicznej, a wręcz powstawania narodów w monarchii austriackiej.

    „Radujcie się ludzie, raduj każdy co żyjeż, a niespisz na gnoju, lub nie czatujesz na zgubę innego, jako wilk ukryty. Raduj się Austryjo, raduj się Sląsko moje, raduj się Cieszynie, radujcie się Słowianianie, godzina uderzyła, w której żelaza i jarzmo i udręczenie spadło z was jak proch gdy się boty strzepią. Spadło jarzmo, uciekła ciemność i jéj hołdownicy a światłość zawitała w Austryi. Cały Cieszyn w poruszeniu, wradości i wpląsaniu nad zwyciężeniem wolności nad niewolą.” (17.03.1848)

    I dwie karty dalej kolejna notatka, z 8 kwietnia: „Byłem wczora w Drukarni z Dr Kluckim i umowialiśmy woli Tygodnika Cieszynskiego. Drukarz chciał 17 rynskich za 500 exemplarzy, lecz ujednał się troszkę taniej. Chcę, by już wychodził, bo go zjednej strony potrzeba, a zdrugiej strony chcę, by nas Księdzowie nie uprzedzili, lub niemcy z swoim niemieckim”.

    Bo to Cinciała właśnie był jednym ze współzałożycieli legendarnego wprost „Tygodnika Cieszyńskiego”, późniejszej „Gwiazdki Cieszyńskiej”.

    Ale w „Dziennikach” roi się też od wierszy, frywolnych niekiedy a wręcz pikantnych zapisków. Wszak pisał to młody człowiek, który poza intelektalnymi i ideowymi potrzebami miał i cielesne, z czego zwierzał się na kartach…

    I wszystko to jest czarno na białym, wnikliwie opracowane przez wydawców, którzy mozolnie odszyfrowywali niekiedy wręcz nieczytelne pismo Cinciały. I samemu można wczuć się w trud ich pracy, bo do książki została dołączona płytka CD, na której w formacie pdf zamieszczono skany oryginału, na codzień przechowywanego w w Archiwum Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, gdzie trafił wraz z innymi materiałami należącymi do znanego polskiego etnografia Jana Stanisława Bystronia, wnuka autora „Dzienników”.

    (ÿ)

    Tagi: , , , , ,

      Komentarze

      Czytaj również


      I byłoby po Gorolskim Święcie
      Sierpień032020

      I byłoby po Gorolskim Święcie

      Na Sejmiku Gminnym w Trzyńcu
      Sierpień032020

      Na Sejmiku Gminnym w Trzyńcu

      Nad Ropiczanką będzie najdłuższy most na całym odcinku obwodnicy Trzyńca
      Sierpień032020

      Nad Ropiczanką będzie najdłuższy most na całym odcinku obwodnicy Trzyńca

      Lato na Strzelnicy. Koncertował Chickaletta
      Sierpień032020

      Lato na Strzelnicy. Koncertował Chickaletta

      Dzieci doczekają się cyklu wydarzeń „Wakacje w 3ńcu”
      Sierpień032020

      Dzieci doczekają się cyklu wydarzeń „Wakacje w 3ńcu”

      Korowodem! Ho! Ho! Ho!
      Sierpień022020

      Korowodem! Ho! Ho! Ho!

      Crew Dragon z załogą wraca na Ziemię!
      Sierpień022020

      Crew Dragon z załogą wraca na Ziemię!

      Skąd wziął się pomysł zorganizowania imprezy inspirowanej góralskim folklorem?
      Sierpień022020

      Skąd wziął się pomysł zorganizowania imprezy inspirowanej góralskim folklorem?


      #KTOTYJESTEŚ

      REKLAMA
      REKLAMA

      ZWROT TV

      Senat Rzeczypospolitej Polskiej Ministerstvo Kultury Fundacja MSZ Fortissimo haloCieszyn

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl www.prekladypygmalion.cz

      Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą.
      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.

      Website Security Test