Czytaj nas! Codziennie nowe informacje!

    CIESZYN / Postać pochodzącego z Końskiej polskiego działacza narodowego, nauczyciela i poety Jana Kubisza była tematem kolejnego organizowanego przez Książnicę Cieszyńską spotkania z cyklu „Cymelia i osobliwości”. O Kubiszu i swoistym hymnie Śląska Cieszyńskiego, jakim stała się napisana przezeń pieśń „Płyniesz Olzo”, w piątek 4 września opowiedziała Anna Rusnok.

    Kubisz jako absolwent Seminarium Nauczycielskiego w Cieszynie podjął pracę w szkole w Gnojniku, gdzie pracował aż do emerytury poświęcając się zarazem narodowej działalności społecznej w Czytelni Ludowej, w Towarzystwie Ewangelickiej Oświaty Ludowej oraz w Polskim Towarzystwie Pedagogicznym.

    Prelegentka zwróciła uwagę na fakt, że kwestia poczucia przynależności narodowej w czasach, w których żył Jan Kubisz (1848-1929), wcale nie była na Śląsku Cieszyńskim oczywista. Rusnok omawiając losy nauczyciela i poety zwróciła uwagę na fakt, że Kubisz z gimnazjum niemieckiego, do którego uczęszczał, wrócił z przekonaniem, że jest Niemcem.

    Dopiero Jerzy Buzek, rolnik, pradziadek premiera Jerzego Buzka i pochodzący z Wisły Adam Pinkas, jego dawny nauczyciel, uświadomili mu że jego językiem ojczystym jest język polski.

    Rusnok przeczytała także fragmenty Kalendarza Katolickiego z 1863 roku wydanego w Chełmnie, w którym zamieszczono pieśń o Wiśle będącą muzycznym pierwowzorem pieśni „Płyniesz Olzo”. Zauważała też, że zarówno Niemcy, jak i Polacy używali nazwy rzeki Olza z tą tylko różnicą, że po niemiecku pisana była przez „s”. Dopiero czeska administracja stwierdziła, że Olza brzmi zbyt polsko i zmieniła ją na Olše.

    Kubisz pierwsze wiersze publikował w Gwiazdce Cieszyńskiej w 1869 roku. Natomiast pieśń „Płyniesz Olzo” powstała najprawdopodobniej koło roku 1881. Została bowiem wydana właśnie w roku 1881 w tomiku „Niezapominajka”, jeszcze niepodpisanym, wydanym pod pseudonimem Szlązak. Później tekst przedrukowywany był w kolejnych dwóch zbiorkach Jana Kubisza.

    – Już w 1902 roku, kiedy ukazał się tomik Kubisza ze wstępem Kazimierza Wróblewskiego, Wróblewski napisał, że pieśń ta jest znana i śpiewana we wszystkich zakątkach Śląska Cieszyńskiego, już wtedy był to swoisty hymn – wyjaśniła Rusnok.

    Melodia nie została skomponowana specjalnie do słów Kubisza. Powstała 20 lat wcześniej w innym regionie, gdzie również mniej więcej w tym samym czasie, co na Śląsku Cieszyńskim, rozwijała się polska działalność narodowa, a mianowicie na Pomorzu. Nie wiadomo, kto jest jej autorem.

    Po prelekcji można było z bliska obejrzeć cenne eksponaty ze zbiorów Książnicy, a wśród nich m.in. Kalendarz Katolicki wydany w Chełmnie, w którym zamieszczono wspomnianą pieśń o Wiśle. Zaprezentowano także pierwsze wydanie „Pamiętnika Starego Nauczyciela” i napisanych przez Kubisza śpiewników a także dokumenty i ręcznie pisane notatki Kubisza. (indi)

    Tagi: , , , ,

      Komentarze

      Czytaj również


      Koniec z blokowaniem parkingów  publicznych przez samochody bez ważnego przeglądu technicznego i ubezpieczenia
      Sierpień052020

      Koniec z blokowaniem parkingów publicznych przez samochody bez ważnego przeglądu technicznego i ubezpieczenia

      W Parku Boženy Němcovej unosił się zapach herbaty
      Sierpień052020

      W Parku Boženy Němcovej unosił się zapach herbaty

      Przemysław Czernek prowadzi śladami wiślańskiej moderny
      Sierpień052020

      Przemysław Czernek prowadzi śladami wiślańskiej moderny

      „Open Air Museum. Cieszyn. Český Tĕšín” w konkursie na Najlepszą Przestrzeń Publiczną Województwa Śląskiego 2020
      Sierpień042020

      „Open Air Museum. Cieszyn. Český Tĕšín” w konkursie na Najlepszą Przestrzeń Publiczną Województwa Śląskiego 2020

      Letnia szkoła języka, literatury i kultury polskiej odbywa się po raz trzydziesty, tym razem online
      Sierpień042020

      Letnia szkoła języka, literatury i kultury polskiej odbywa się po raz trzydziesty, tym razem online

      Mieszkańcy Karwiny dostaną za darmo woreczki ekologiczne
      Sierpień042020

      Mieszkańcy Karwiny dostaną za darmo woreczki ekologiczne

      Od września bezpieczniej rowerem przez Ropicę
      Sierpień042020

      Od września bezpieczniej rowerem przez Ropicę

      Sejmik w Olbrachcicach. Spore zainteresowanie edukacją w Polsce
      Sierpień042020

      Sejmik w Olbrachcicach. Spore zainteresowanie edukacją w Polsce


      #KTOTYJESTEŚ

      REKLAMA
      REKLAMA

      ZWROT TV

      Ministerstvo Kultury Fundacja Fortissimo

      www.pzko.cz www.kc-cieszyn.pl

      Projekt byl realizován za finanční podpory Úřadu vlády České republiky a Rady vlády pro národnostní menšiny.
      Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach Zadania publicznego dotyczącego pomocy Polonii i Polakom za granicą.
      Publikacja wyraża jedynie poglądy autora/ów i nie może być utożsamiana z oficjalnym stanowiskiem Kancelarii Prezesa Rady Ministrów i Fundacji "Pomoc Polakom na Wschodzie".

      Website Security Test